ค้นพบความสนใจของคุณ ไปด้วยกัน

ดีลจริง รีวิวตรงไปตรงมา และเรื่องราวการช้อปปิ้งจากคนที่มีความสนใจเดียวกับคุณ — ทุกวันบน ZestBuy

ค้นพบความสนใจของคุณ ไปด้วยกันดีลจริง รีวิวตรงไปตรงมา และเรื่องราวการช้อปปิ้งจากคนที่มีความสนใจเดียวกับคุณ — ทุกวันบน ZestBuy

จากฐานอุตสาหกรรมเดิมสู่ซัพพลายเชนใหม่

จากฐานอุตสาหกรรมเดิมสู่ซัพพลายเชนใหม่
ความสนใจ|รวมเทคโนโลยี

เครื่องยนต์เก่ากำลังฉุดเศรษฐกิจ

การเปลี่ยนผ่านเศรษฐกิจคือการย้ายฐานการผลิตและความสามารถของธุรกิจจากอุตสาหกรรมที่แข่งขันยาก ไปสู่กิจกรรมมูลค่าสูงที่ตลาดโลกต้องการ โดยต้องสร้างงาน ทักษะ และผู้ส่งมอบในประเทศควบคู่กับการดึงเงินลงทุนจากภายนอก

นี่ไม่ใช่โจทย์ที่แก้ได้ด้วยการรอให้การส่งออกฟื้น เพราะเศรษฐกิจไทยยังเกาะกับอุตสาหกรรมที่เติบโตจากเงินลงทุนญี่ปุ่นเมื่อ 30–40 ปีก่อน ทั้งรถยนต์ อิเล็กทรอนิกส์ เคมีภัณฑ์ และสิ่งทอ ขณะที่ผู้ผลิตและเทคโนโลยีเดิมกำลังเสียความสามารถในการแข่งขัน ดร.กอบศักดิ์ ภูตระกูลย้ำว่าเครื่องยนต์เดิมหมดอายุ และหากผู้ซื้อในห่วงโซ่เดิมขายไม่ออก ผู้ส่งมอบไทยก็ยากจะเติบโตตาม

ภาพรวมยิ่งน่ากังวลเมื่อส่วนแบ่งเศรษฐกิจไทยในโลกเคยเพิ่มจากราว 0.3% ในปี 1980 เป็น 0.56% ก่อนลดเหลือ 0.48% ในปัจจุบัน และมีความเสี่ยงลดสู่ 0.33% หากเดินเส้นทางเดิม การเปลี่ยนแกนเศรษฐกิจจึงไม่ใช่คำขวัญ แต่เป็นเงื่อนไขรักษาความสำคัญของประเทศในตลาดโลก

ในการสัมมนาว่าด้วยแนวโน้มเศรษฐกิจและเส้นทางเติบโตครั้งหนึ่ง ดร.กอบศักดิ์เสนอให้เร่งสร้างฐานใหม่ ท่ามกลางเทคโนโลยีที่เปลี่ยนเร็วและความตึงเครียดทางภูมิรัฐศาสตร์ สำหรับธุรกิจระยะสั้น คำแนะนำยังเป็นเรื่องอยู่รอด รักษาสภาพคล่อง และลดต้นทุน ก่อนลงทุนปรับตัวในจังหวะที่เหมาะสม

จากฐานอุตสาหกรรมเดิมสู่ซัพพลายเชนใหม่

China Plus เปิดหน้าต่าง แต่ไทยต้องคว้าให้เป็น

ความขัดแย้งระหว่างจีนกับสหรัฐฯ ทำให้บริษัทต่าง ๆ กระจายฐานการผลิตและลดการพึ่งพาประเทศเดียว แนวคิด China Plus One จึงเปิดโอกาสให้ไทยรับกิจกรรมใหม่ในซัพพลายเชนโลก เงินทุนที่เคยไหลเข้าจีนเริ่มมองหาฐานอื่นในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ และคำขอรับการส่งเสริมการลงทุนของไทยเพิ่มจากค่าเฉลี่ย 5 แสนล้านบาทต่อปีเป็น 2 ล้านล้านบาท

แต่เงินลงทุนที่เข้ามาไม่รับประกันว่าเศรษฐกิจในประเทศจะได้ประโยชน์เต็มที่ หากโรงงานนำเข้าเทคโนโลยีและผู้เชี่ยวชาญทั้งหมด ขณะที่ผู้ประกอบการไทยได้เพียงงานรับจ้างมูลค่าต่ำ โอกาสที่มีความหมายจึงอยู่ที่การเชื่อมฐานเดิมเข้ากับธุรกิจใหม่ เช่น นำความชำนาญด้านชิ้นส่วนยานยนต์และระบบกลไกไปผลิตชิ้นส่วนหุ่นยนต์ รวมถึงต่อยอดสู่อุตสาหกรรมยานยนต์ไฟฟ้า ศูนย์ข้อมูล และแผงวงจรขั้นสูง

การเปิดประเทศรับแรงงานทักษะสูงเป็นข้อเสนอหนึ่งเพื่ออุดช่องว่างด้านเทคโนโลยีสารสนเทศ การวิจัยและพัฒนา ตลอดจนการผลิตขั้นสูง ดร.กอบศักดิ์เสนอให้เปิดทางแก่ผู้เชี่ยวชาญต่างชาติ มหาวิทยาลัย ศูนย์วิจัยและพัฒนา และธุรกิจเริ่มต้นจากต่างประเทศ เพื่อสร้างความสามารถใหม่ในประเทศ อย่างไรก็ตาม การนำเข้าคนเก่งควรมาพร้อมแผนถ่ายทอดทักษะและการสร้างทีมไทย ไม่เช่นนั้นจะได้เพียงกำลังผลิตชั่วคราว ไม่ใช่ฐานความรู้ระยะยาว

จากฐานอุตสาหกรรมเดิมสู่ซัพพลายเชนใหม่

ผังเศรษฐกิจต้องพาไปถึงคำสั่งซื้อ

การมีเขตเศรษฐกิจบนแผนที่ยังไม่เท่ากับมีรายได้เกิดขึ้นจริง เขตพัฒนาพิเศษภาคตะวันออกมีกรอบกฎหมายรองรับ ขณะที่ระเบียงเศรษฐกิจพิเศษสี่ภาคกำหนดพื้นที่มาตั้งแต่ปี 2565 ผังประเทศระยะยาวถึงปี 2580 จะมีความหมายก็ต่อเมื่อแผนจังหวัด งบประมาณ น้ำ ไฟฟ้า และการเดินทางสอดคล้องกัน

ในพื้นที่ภาคตะวันออก ต้องต่อยอดโรงงานด้วยวิศวกรรม การทดสอบ ซ่อมบำรุง และผู้ส่งมอบในประเทศ บริการเทคโนโลยีและการพัฒนาทักษะควรเข้าถึงธุรกิจภูมิภาค เพื่อให้กิจการไม่ต้องลงทุนเครื่องมือทุกอย่างเอง ส่วนระเบียงเศรษฐกิจภาคเหนือควรเชื่อมงานออกแบบกับผู้ผลิตและผู้ซื้อ ขณะที่ภาคตะวันออกเฉียงเหนือมีโอกาสเพิ่มมูลค่าเกษตรผ่านอาหารแปรรูปและวัสดุชีวภาพ แต่ต้องเริ่มจากความต้องการของลูกค้า ไม่ใช่ผลิตแล้วค่อยหาตลาด

ประโยชน์จากการเปลี่ยนผ่านต้องวัดด้วยผลที่ตรวจสอบได้ ได้แก่คำสั่งซื้อที่ตกถึงกิจการไทย งานที่คนในพื้นที่ทำได้ และทักษะที่แรงงานไทยรับผิดชอบ ภาครัฐและเอกชนควรเปิดเผยว่าใครเป็นผู้ซื้อ ธุรกิจท้องถิ่นต้องปรับอะไร และรายได้กระจายถึงชุมชนเพียงใด พร้อมจัดงบรองรับและเปิดให้ชุมชนติดตามผล หากไม่มีหลักฐานเหล่านี้ การเติบโตของพื้นที่ก็อาจเป็นเพียงตัวเลขการลงทุนที่ไม่เปลี่ยนชีวิตคน

เปิดรับให้กว้าง แต่ต้องสร้างฐานในประเทศ

เศรษฐกิจไทยมีหน้าต่างโอกาสจากการย้ายฐานผลิตและเทคโนโลยี แต่การเปิดรับเงินทุนกับแรงงานทักษะสูงไม่ควรถูกมองเป็นเป้าหมายในตัวเอง สิ่งสำคัญคือทำให้ผู้เชี่ยวชาญ ผู้ผลิตไทย สถาบันการศึกษา และผู้ซื้อทำงานร่วมกัน จนเกิดผลิตภัณฑ์และบริการที่ขายได้ต่อเนื่อง

ความสำเร็จจึงไม่ได้วัดจากจำนวนโรงงานหรือมูลค่าการลงทุนเพียงอย่างเดียว แต่ต้องเห็นธุรกิจท้องถิ่นได้รับคำสั่งซื้อ คนไทยขยับไปทำงานที่ใช้ทักษะสูงขึ้น และความรู้ใหม่ถูกส่งต่อเข้าสู่ระบบการผลิต หากระเบียงเศรษฐกิจเชื่อมพื้นที่กับเทคโนโลยีและตลาดได้จริง ไทยก็มีโอกาสแทรกตัวในซัพพลายเชนโลกโดยไม่ทิ้งคนไว้ข้างหลัง

ข้อสรุปคือควรเปิดประเทศเพื่อดึงโอกาสเข้ามา แต่ต้องกำหนดเงื่อนไขให้โอกาสนั้นสร้างผู้ผลิตและแรงงานไทยที่แข็งแรงขึ้น มิฉะนั้นการเปลี่ยนผ่านจะเป็นเพียงการย้ายฐานจากที่หนึ่งมายังอีกที่หนึ่ง โดยรายได้และความสามารถส่วนใหญ่ยังไม่หยั่งรากในพื้นที่

ZestBuy ได้รับค่าคอมมิชชั่นเมื่อคุณช้อปผ่านลิงก์ของเรา โดยคุณไม่ต้องจ่ายเพิ่ม

You May Also Like

Comments
พูดอะไรบางอย่าง...
ยังไม่มีความคิดเห็น มาเป็นคนแรกที่แบ่งปันความคิดเห็นของคุณ!