เมื่อขั้นตอนอนุมัติกลายเป็นกำแพงการเดินทาง
ฟรีวีซ่า 15 วัน คือมาตรการยกเว้นการขอวีซ่าล่วงหน้าให้ผู้เดินทางจากบางประเทศเข้าพำนักเพื่อท่องเที่ยวได้ในช่วงเวลาจำกัด โดยมีเป้าหมายลดขั้นตอนที่ทำให้การเดินทางสะดุด วีซ่าล่าช้ากำลังเป็นอุปสรรคสำคัญต่อการท่องเที่ยวจากตลาดระยะไกล โดยเฉพาะเม็กซิโกและโคลอมเบีย ซึ่งกระบวนการอนุมัติไม่ทันวันเดินทาง แม้นักท่องเที่ยวจะยื่นเอกสารตามขั้นตอนครบถ้วน ปัญหาจึงไม่ใช่การถูกปฏิเสธ แต่เป็นระบบที่ใช้เวลานานเกินกว่าผู้เดินทางและสายการบินจะวางแผนได้อย่างมั่นใจ ข้อมูลที่รายงานระบุว่ายอดนักท่องเที่ยวละตินอเมริกาลดลงราว 30 เปอร์เซ็นต์ ขณะที่อัตราผู้โดยสารที่มาแสดงตัวขึ้นเครื่องของตลาดที่ได้รับผลกระทบลดลง 20-30 เปอร์เซ็นต์ ตัวเลขนี้สะท้อนว่าความยุ่งยากด้านเอกสารไม่ใช่เรื่องปลีกย่อย แต่กำลังผลักนักเดินทางให้เปลี่ยนแผนและทำให้ตลาดที่มีโอกาสเติบโตหดตัวลง

ข้อเสนอฟรีวีซ่าต้องเปลี่ยนจากแนวคิดเป็นทางออก
สุรศักดิ์ พันธ์เจริญวรกุล รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการท่องเที่ยวและกีฬา รับทราบปัญหาและเตรียมเสนอให้คณะกรรมการนโยบายการตรวจลงตราพิจารณามาตรการฟรีวีซ่าในวันที่ 9 พฤศจิกายน 2569 โดยระบุประเทศที่มีศักยภาพ ได้แก่ เม็กซิโก โคลอมเบีย และอุซเบกิสถาน แนวทางเบื้องต้นคืออนุญาตให้พำนักได้ 15 วัน ตามระยะเวลาที่พบจากการเดินทางท่องเที่ยวไทย ข้อเสนอนี้มีเหตุผลตรงจุด เพราะลดขั้นตอนที่เป็นต้นเหตุของปัญหา แทนการปล่อยให้ผู้เดินทางรอเอกสารจนพลาดเที่ยวบิน อย่างไรก็ดี การประกาศมาตรการยังไม่ใช่คำตอบจนกว่าจะผ่านการพิจารณาและมีรายละเอียดชัดเจน ทั้งประเทศที่เข้าเกณฑ์ ระยะเวลาพำนัก และวันเริ่มใช้ การสื่อสารเรื่องเหล่านี้ให้รวดเร็วและโปร่งใสสำคัญไม่แพ้การอนุมัติ เพราะสายการบินกับบริษัทนำเที่ยวต้องใช้ข้อมูลที่แน่นอนในการจัดเส้นทางและเสนอแพ็กเกจ
ความเสียหายไม่ได้หยุดอยู่ที่หน้าเคาน์เตอร์
เมื่อวีซ่าไม่ออกทัน นักท่องเที่ยวต้องเลื่อนหรือยกเลิกการเดินทาง ขณะที่สายการบินเสียผู้โดยสารและต้องรับผลกระทบต่อแผนการบิน บริษัทนำเที่ยวก็ได้รับแรงกดดันไม่ต่างกัน มีผู้ประกอบการหลายรายถอนตัวจากการขายเส้นทางนี้ แล้วหันไปเสนอแพ็กเกจเวียดนามซึ่งมีขั้นตอนสะดวกกว่า นี่คือสัญญาณที่นโยบายท่องเที่ยวไทยไม่ควรมองข้าม เพราะความล่าช้าไม่ได้ทำให้เสียเพียงนักท่องเที่ยวรายหนึ่ง แต่ยังทำให้เครือข่ายธุรกิจที่ช่วยดึงคนเข้าประเทศค่อย ๆ เลือกตลาดอื่น การท่องเที่ยวเม็กซิโก-โคลัมเบียจึงต้องแข่งขันทั้งด้านประสบการณ์และความง่ายในการเดินทาง หากคู่แข่งจัดการเอกสารได้คล่องกว่า ต่อให้มีแหล่งท่องเที่ยวที่น่าสนใจเพียงใด ก็ยากจะรักษาความสนใจของผู้เดินทางและผู้ขายแพ็กเกจไว้ได้
กระตุ้นตลาดได้ แต่ต้องรักษาสมดุลความมั่นคง
การยกเว้นวีซ่าเป็นทางเลือกที่มีน้ำหนัก เพราะแก้ปัญหาคอขวดได้ตรงกว่าการเร่งระบบเดิมเพียงอย่างเดียว และอาจช่วยฟื้นความเชื่อมั่นของนักท่องเที่ยวละตินอเมริกา รวมถึงสายการบินและผู้ประกอบการที่กำลังชั่งใจว่าจะทำตลาดต่อหรือไม่ เป้าหมายไม่ควรจำกัดแค่การเพิ่มจำนวนผู้เดินทาง แต่ควรทำให้ตลาดระยะไกลกลับมาเชื่อมโยงกับธุรกิจท่องเที่ยวและเศรษฐกิจในวงกว้าง อย่างไรก็ตาม รัฐบาลต้องพิจารณาความมั่นคงควบคู่กับประโยชน์ทางเศรษฐกิจตามที่รัฐมนตรีระบุ และกำหนดมาตรการกำกับดูแลให้ชัดเจน ฟรีวีซ่าไทย 15 วันจึงเป็นข้อเสนอที่ควรเดินหน้าอย่างมีเงื่อนไข พร้อมติดตามผลทั้งจำนวนผู้เดินทาง การยกเลิกเที่ยวบิน และการกลับมาของบริษัทนำเที่ยว ข้อสรุปคือการแก้ วีซ่าล่าช้าไม่ควรจบที่การประกาศนโยบาย แต่ต้องทำให้การเดินทางสะดวกขึ้นจริง มิฉะนั้นนักท่องเที่ยวและรายได้ก็จะไหลไปหาคู่แข่งต่อไป






