จุดร่วมของลำโพงพรีเมียมรุ่นใหม่คือการยกระดับระบบเสียงอ้างอิง
ลำโพงพรีเมียมรุ่นใหม่ที่ออกแบบในระดับระบบเสียงอ้างอิงคือผลิตภัณฑ์ที่ใช้เทคโนโลยีไดรเวอร์และตู้ลำโพงขั้นสูง เพื่อถ่ายทอดรายละเอียดเสียงและไดนามิกได้ใกล้เคียงต้นฉบับมากที่สุด มักเน้นการออกแบบสามทางหรือมากกว่า การควบคุมทิศทางเสียง และการจัดการกับเสียงสะท้อนห้อง เพื่อให้ผู้ฟังที่จริงจังทั้งกับเพลงคลาสสิกแจ๊สและแนวอื่นๆ ได้คุณภาพเสียงที่สม่ำเสมอในห้องฟังที่แตกต่างกัน โดยไม่ลดทอนความสะดวกในการจัดวางหรือดีไซน์ของชุดเครื่องเสียง
แก่นสำคัญของข่าวลำโพงรอบนี้คือ สามผู้เล่นระดับไฮไฟเลือกโจทย์ต่างกันแต่มุ่งเป้าหมายเดียวกัน คือทำให้ระบบเสียงอ้างอิงไม่ถูกจำกัดด้วยขนาดห้องและดีไซน์เฟอร์นิเจอร์อีกต่อไป REL พัฒนาซับวูฟเฟอร์ลำโพงผนังที่บางผิดคาดแต่ให้พลังเบสเต็มมือ ขณะที่ YG Acoustics วาง Vesper เข้าไปในกลุ่ม Reference เพื่อเติมมิติเสียงและไดนามิกให้ลำโพงขนาดกระทัดรัด ส่วน Silent Pound ใช้แนวคิด 3.5 ทางและโครงสร้างไดโพลแบบพับเพื่อลดปัญหาเสียงสะท้อนห้องในระดับวิศวกรรม เมื่อมองรวมกันทั้งสามรุ่นจึงสะท้อนว่าอนาคตของการออกแบบลำโพงพรีเมียมจะไม่ใช่แค่แข่งกันตัวเลขสเปก แต่แข่งกันเรื่องการใช้งานจริงในห้องฟังของผู้ใช้
REL Planar PL-1 และ PL-2 ซับวูฟเฟอร์ลำโพงผนังที่จัดวางง่ายแต่เสียงไม่ลด
REL เข้ามาตอบโจทย์นักฟังที่อยากได้เบสระดับอ้างอิงแต่ไม่อยากเห็นตู้ซับวูฟเฟอร์ขนาดใหญ่กลางห้อง ด้วยการเปิดตัว Planar PL-1 และ PL-2 ซึ่งเป็นซับวูฟเฟอร์ทรงบางเป็นพิเศษที่ออกแบบมาเพื่อแขวนผนังหรือวางชิดผนังโดยตรง ความลึกของตัวตู้เพียงประมาณ 14 เซนติเมตรในทั้งสองรุ่น ทำให้จัดวางได้แทบทุกห้องโดยไม่รบกวนการตกแต่ง แนวคิดนี้ไม่ใช่ของใหม่เสียทีเดียว เพราะถูกวางให้เป็นทายาทเชิงจิตวิญญาณของรุ่น Habitat ที่ออกในปี 2013 แต่สิ่งที่เปลี่ยนไปมากคือความน่าเชื่อถือของระบบส่งสัญญาณไร้สายในยุคปัจจุบัน ซึ่งทำให้แนวคิดซับแบบติดผนังกลับมามีน้ำหนักอีกครั้ง
ในเชิงโครงสร้าง PL-1 ใช้ไดรเวอร์เบสแบบแอคทีฟขนาด 6.5 นิ้วจำนวนสองตัวด้านหน้า ร่วมกับตัวขับแบบพาสซีฟขนาด 10 นิ้วด้านหลังตู้ซึ่งอาศัยผนังห้องช่วยเสริมพลังเบส และขับด้วยภาคขยายแบบคลาส D กำลัง 300 วัตต์ ส่วน PL-2 ใช้ตู้ขนาดใหญ่ขึ้น ไดรเวอร์เบสแอคทีฟขนาด 8 นิ้วจับคู่กับตัวพาสซีฟ 10 นิ้วด้านหลัง และภาคขยายกำลังสูงขึ้นเป็น 500 วัตต์ ทั้งสองรุ่นให้ตัวส่งสัญญาณ REL Airship มาพร้อมในกล่อง และมีตัวรับสัญญาณฝังอยู่ในซับ จึงเปิดโอกาสให้ผู้ใช้จัดวางได้อิสระมากขึ้นโดยไม่ต้องลากสายลำโพงยาว นอกจากนี้ยังรองรับการเชื่อมต่อแบบ low-level RCA สำหรับลำโพงแอคทีฟ อินพุต LFE สำหรับโฮมเธียเตอร์ และอินพุต high-level เพื่อผสานกับแอมป์สองแชนเนลตามสไตล์ REL คนขายเองยอมรับว่าเคยสงสัยว่ามันจะเป็นแค่สินค้าสายดีไซน์ แต่หลังฟังจริงกลับยืนยันว่าไม่มีการลดทอนคุณภาพเสียงเพื่อแลกกับรูปทรงบาง ซึ่งเป็นประเด็นสำคัญสำหรับนักฟังที่ไม่ยอม compromising เรื่องเสียง
YG Acoustics Vesper ลำโพงสามทางในกลุ่ม Reference ที่ถือกำเนิดจากเสียงเรียกร้องลูกค้า
หากมองในระดับระบบเสียงอ้างอิงที่เน้นความสมดุลรายละเอียดและไดนามิก ลำโพงสามทางมักเป็นจุด sweet spot สำหรับเพลงคลาสสิกแจ๊สที่ต้องการเวทีเสียงกว้างและการแยกชิ้นดนตรีที่แม่นยำ YG Acoustics ใช้เวลาพัฒนาถึงสามปีผ่านการวิจัย ซิมูเลชัน การวัด และการฟังจริง ก่อนเปิดตัว Vesper ในฐานะลำโพงสามทางรุ่นใหม่ในกลุ่ม Reference วางตำแหน่งเหนือรุ่น Carmel สิ่งที่น่าสนใจคือดีไซน์นี้ไม่ได้เกิดจากทีมออกแบบฝ่ายเดียว แต่ตอบโจทย์คำขอจากลูกค้าที่อยากได้ลำโพงที่ให้สเกลและเบสดีกว่าเดิม แต่ยังคงขนาดตัวตู้กระทัดรัดสไตล์ Carmel นี่สะท้อนแนวโน้มที่แบรนด์ไฮไฟเริ่มฟังเสียงผู้ใช้มากขึ้นในระดับดีไซน์เชิงวิศวกรรม ไม่ใช่แค่สีตู้หรือออปชันเสริม
ในระดับเทคโนโลยีไดรเวอร์ Vesper ใช้การแบ่งสามทางที่ชัดเจนด้วยดอก midrange ขนาด 18 เซนติเมตรและดอกเบส 22 เซนติเมตร ร่วมกับทวีตเตอร์แบบ hybrid Lattice เอกลักษณ์ของแบรนด์ ดอก midrange และเบสใช้มอเตอร์ดีไซน์เฉพาะที่พัฒนาขึ้นร่วมกับกรวยอะลูมิเนียมกรรมสิทธิ์ของบริษัท เพื่อให้ได้การตอบสนองเฟสและไดนามิกที่เชื่อมกันแนบเนียน การผสานทั้งสามไดรเวอร์ใช้ครอสโอเวอร์รุ่น Ultracoherent เจเนอเรชันที่สาม ซึ่งดึงองค์ความรู้จากโปรแกรมวิจัย Titan ของบริษัทมาปรับใช้ ในระดับงานช่าง ตัวตู้ใช้อลูมิเนียมเกรดอวกาศ ผลิตด้วยการกัดขึ้นรูปในโรงงานของบริษัท ทั้งในขั้นวิจัยและการประกอบด้วยมือ จุดยืนของผู้ออกแบบคือรวมความนิ่งและขนาดกระทัดรัดของ Carmel เข้ากับขนาดเวทีเสียงและไดนามิกในแบบลำโพงสามทาง ซึ่งหากทำสำเร็จจะเป็นตัวเลือกที่น่าสนใจมากสำหรับห้องฟังขนาดกลางที่เจ้าของต้องการคุณภาพระดับอ้างอิงโดยไม่ต้องใช้ลำโพงขนาดใหญ่เทอะทะ
Silent Pound Parallax แนวคิด 3.5 ทางและการควบคุมทิศทางเสียงสำหรับห้องฟังจริง
ในอีกขั้วหนึ่งของสายลำโพงพรีเมียมคือแบรนด์ที่เลือกเล่นกับขนาดและจำนวนไดรเวอร์เพื่อควบคุมเสียงห้องอย่างเป็นระบบ Silent Pound เปิดเผยรายละเอียดของรุ่น Parallax ซึ่งเป็นลำโพงแบบ passive 3.5 ทางออกแบบบนแนวคิดการควบคุมทิศทางการกระจายเสียงทั่วทั้งย่านความถี่รวมถึงเบส บริษัทระบุชัดว่าดีไซน์นี้ต่อยอดจากแนวทางวิศวกรรมในรุ่น Challenger และ Bloom โดยเน้นลดอิทธิพลของเสียงสะท้อนห้องและรักษาโทนเสียงให้คงเส้นคงวาระหว่างสภาพห้องฟังที่ต่างกัน มองจากมุมผู้ใช้ นี่คือการยอมรับความจริงว่าห้องฟังส่วนใหญ่ไม่ได้สมบูรณ์แบบทางอะคูสติก และจึงต้องออกแบบลำโพงให้จัดการปัญหาตั้งแต่ต้นทาง ไม่ใช่หวังจะให้ผู้ใช้ไปรับมือเองด้วยแผ่นซับเสียงเต็มผนัง
โครงสร้างไดรเวอร์ของ Parallax แตกต่างจากลำโพงทั่วไปอย่างชัดเจน โดยใช้วูฟเฟอร์ขนาด 15 นิ้วถึงสี่ตัวจัดเรียงในแบบ folded-dipole เพื่อผสมผสานการลงลึกในย่านต่ำเข้ากับการควบคุมรูปแบบการแผ่เสียงเบสและความสามารถในการรองรับยอดไดนามิกของเพลงที่หนักหน่วง ระดับ midrange และย่านสูงใช้ดอก midrange สี่ตัวล้อมรอบดอก compression driver แบบฮอร์นที่วางตรงกลาง สร้างแหล่งกำเนิดเสียงเสมือนแบบ coaxial ร่วมกับเทคโนโลยีอะคูสติก midrange ที่อยู่ในขั้นจดสิทธิบัตร สเปกที่ระบุไว้คือการตอบสนองความถี่ตั้งแต่ 24 เฮิรตซ์ถึง 20 กิโลเฮิรตซ์ ภายในค่าเบี่ยงเบน ±3 เดซิเบล และความไวโดยรวม 91 เดซิเบลที่ 1 วัตต์ พร้อมตัวเลือกใช้งานแบบแอมป์เดียวหรือ bi-amp ผ่านสวิตช์เฉพาะ ในโหมด bi-amp ความไวของส่วน midrange และย่านสูงจะเพิ่มเป็น 97 เดซิเบล ในขณะที่ส่วนเบสยังคงเดิม โดยยังใช้ครอสโอเวอร์แบบพาสซีฟในทั้งสองโหมด โครงหน้าตู้ทำจากไม้โอ๊กประกบกับเฟรมโครงสร้างอะลูมิเนียม ใช้ดอกแบบซีรีส์มืออาชีพร่วมกับอุปกรณ์ครอสโอเวอร์พาสซีฟ และมีแผนจะโชว์ตัวครอสโอเวอร์หลังแผ่นกระจกนิรภัย ร่วมกับการใช้เท้าแบบดูดซับแรงสั่น AUVA 70 จาก Stack Audio เพื่อลดการสั่นสะเทือนจากพื้น
ภาพรวมแนวโน้มลำโพงพรีเมียมและทิศทางต่อไปของระบบเสียงอ้างอิง
เมื่อมองรวมทั้งสามรุ่น REL Planar PL ซับลำโพงผนัง YG Acoustics Vesper สามทางกลุ่ม Reference และ Silent Pound Parallax แบบ passive 3.5 ทาง จะเห็นชัดว่าการแข่งขันในตลาดลำโพงพรีเมียมเริ่มขยับจากตัวเลขสเปกสู่การแก้ปัญหาใช้งานจริง REL ใช้ความบาง 14 เซนติเมตรของตู้ผนังเพื่อระบายปัญหาพื้นที่และการจัดวาง YG ใช้เทคโนโลยีไดรเวอร์และครอสโอเวอร์เพื่อให้ลำโพงตัวไม่ใหญ่คงสเกลและเบสในระดับอ้างอิง ส่วน Silent Pound ใช้จำนวนดอกและดีไซน์ folded-dipole ร่วมกับแนวคิดทิศทางเสียงเพื่อจัดการกับเสียงสะท้อนห้องตั้งแต่ขั้นออกแบบ จุดร่วมคือการรับรู้ว่าห้องฟังของผู้ใช้คือข้อจำกัดที่ต้องถูกแก้ในขั้นลำโพง ไม่ใช่แค่ฝากไว้กับอุปกรณ์เสริม
ในด้านไทม์ไลน์ Parallax เตรียมเปิดให้คนฟังจริงครั้งแรกในงาน Audio Video Show ช่วงปลายเดือนตุลาคม โดยยังไม่ประกาศราคาและกำหนดจำหน่าย ส่วน Vesper จะเริ่มวางจำหน่ายผ่านดีลเลอร์ที่ได้รับอนุญาตตั้งแต่เดือนตุลาคมเป็นต้นไปโดยยังไม่ระบุราคาเช่นกัน จุดที่น่าสังเกตคือทั้งสองแบรนด์เลือกเปิดเผยรายละเอียดเชิงวิศวกรรมก่อนตัวเลขราคา เพื่อย้ำว่าคุณค่าหลักอยู่ที่แนวคิดการออกแบบและคุณภาพเสียง ไม่ใช่การเป็นสินค้าโชว์ฐานะ สำหรับนักฟังที่จริงจังกับเสียงคลาสสิกแจ๊สและดนตรีอะคูสติก แนวโน้มนี้ถือเป็นข่าวดี เพราะหมายความว่าทางเลือกของระบบเสียงอ้างอิงจะหลากหลายขึ้นทั้งในรูปแบบตู้ขนาดเล็ก ติดผนัง หรือระบบใหญ่ที่ควบคุมเสียงห้องได้ดี โดยไม่จำเป็นต้องยอมเสียพื้นที่ ใช้ลำโพงขนาดเกินตัว หรือแต่งห้องแบบสตูดิโอมืออาชีพ
