ภาพรวม: ทำไมคู่แข่งใหม่ไม่ช่วยให้ราคา DRAM DDR5 ถูกลง
บทความนี้วิเคราะห์ว่าการเข้ามาของผู้ผลิตหน่วยความจำรายใหม่อย่าง CXMT และแผนสร้างโรงงาน DRAM ของ Huawei กำลังเปลี่ยนดุลอำนาจในตลาดหน่วยความจำ AI และราคา DRAM DDR5 อย่างไร โดยเฉพาะผลกระทบต่อคนประกอบพีซีและสายเล่นคอม ที่แม้จะมีผู้ผลิตหน้าใหม่จากจีน แต่ราคาแรมเซิร์ฟเวอร์และแรมสำหรับเดสก์ท็อปกลับยังสูงไม่ลดลง เพราะกำลังผลิตใหม่ถูกดูดไปตอบสนองความต้องการของโครงสร้างพื้นฐาน AI เป็นหลัก มากกว่าจะมาช่วยให้สินค้าสำหรับผู้ใช้ทั่วไปถูกลงในระยะสั้น.
เศรษฐกิจฝั่งเทคโนโลยีผู้บริโภคกำลังขาดผู้ผลิต DRAM รายใหม่ในช่วงที่ต้องการมากที่สุด ราคาหน่วยความจำไต่ขึ้นอย่างต่อเนื่องตามการลงทุนโครงสร้างพื้นฐาน AI ทำให้ทุกอุปกรณ์ที่ต้องใช้ RAM จากที่ "แพง" กลายเป็น "แทบซื้อไม่ไหว" ติดต่อกันหลายไตรมาส โดยแทบไม่มีสัญญาณผ่อนคลาย. ในบริบทนี้ หลายคนหวังว่าคู่แข่งใหม่จากจีนจะกดราคาลง แต่สิ่งที่เกิดขึ้นกลับกลายเป็นว่าคู่แข่งใช้โอกาสนี้ตั้งราคาใกล้หรือสูงกว่าผู้นำตลาดเดิม และเก็บส่วนแบ่งจากดีมานด์ AI เสียเอง ซึ่งเป็นจุดที่คนประกอบพีซีต้องเริ่มทำใจกับต้นทุนที่สูงยาว.
ชิป CXMT แรมแพงกว่า Samsung: เมื่อกระบวนการผลิตเก่าชนะด้วยดีมานด์ AI
สิ่งที่สะท้อนความบิดเบี้ยวของตลาดหน่วยความจำ AI อย่างชัดที่สุดคือราคาแรมเซิร์ฟเวอร์ที่ใช้ชิป CXMT แรม โมดูล RDIMM DDR5-5600 ขนาด 64GB ที่ใช้ชิป CXMT มีราคาขายปลีกสูงถึง 18,999 หยวน หรือประมาณ USD 2,800 (approx. ฿100,000+) ซึ่งสูงกว่าโมดูลจาก Samsung ที่มีสเปกเทียบเคียงกันอย่างมาก. นี่คือประโยคที่คนไอทีควรจำ: "โมดูล RDIMM DDR5-5600 ขนาด 64GB ที่ใช้ชิปของ CXMT มีราคาขายปลีกสูงถึง 18,999 หยวน ซึ่งสูงกว่าโมดูล RDIMM ที่เทียบเคียงได้จาก Samsung อย่างมาก".
ยิ่งน่าสนใจคือ CXMT ยังใช้กระบวนการผลิตที่เก่ากว่าผู้นำรายใหญ่อย่าง Samsung กับ Micron และ SK Hynix ทำให้ชิปใช้พลังงานมากกว่า ความเร็วสูงสุดและแบนด์วิดท์ต่ำกว่า แถมโอเวอร์คล็อกได้ยากและเสถียรน้อยกว่าในการใช้งานจริง. แต่ดีมานด์จากศูนย์ข้อมูล AI และผู้ให้บริการคลาวด์ที่ต้องการความต่อเนื่องของห่วงโซ่อุปทานมากกว่าประสิทธิภาพสูงสุด ทำให้ CXMT กลับมีอำนาจตั้งราคาเทียบหรือสูงกว่าคู่แข่ง โดยไม่จำเป็นต้องลดเพื่อแย่งตลาด ซึ่งแปลเป็นตรงๆ ว่า ราคา DRAM DDR5 ที่หลายคนหวังว่าจะถูกลง กลับถูกตรึงให้อยู่ระดับสูงต่อเนื่อง.
CXMT ขยายกำลังผลิตชน Micron แต่เป้าแท้จริงคือดีมานด์ AI ในประเทศ
ในด้านกำลังผลิต CXMT ไม่ได้เล่นเล็ก บริษัทวางแผนเพิ่มกำลังจาก 200,000 แผ่นเวเฟอร์ต่อเดือนเป็น 600,000 แผ่น เมื่อโรงงานใหม่ในเหอเฟยและเซี่ยงไฮ้เริ่มเดินเครื่อง. นักวิเคราะห์ยังประเมินว่าปัจจุบัน CXMT เดินเครื่องใกล้ 265,000 wafer starts ต่อเดือน และคาดว่าจะถึง 350,000 ภายในสิ้นปี ซึ่งเข้าใกล้ตัวเลข 385,000 ของ Micron อย่างมีนัยสำคัญ. มีการคาดการณ์ว่าภายในปี 2028 CXMT อาจครองสัดส่วนประมาณ 17% ของซัพพลาย DRAM โลก.
อย่างไรก็ตาม การไล่ระดับกำลังผลิตนี้ไม่ได้ออกแบบมาเพื่อกดราคาแรมให้ผู้ใช้เดสก์ท็อปทั่วโลก แต่เพื่อรองรับดีมานด์จากตลาดหน่วยความจำ AI ในประเทศตัวเองเป็นหลัก ดีมานด์จากศูนย์ข้อมูล AI ขนาดใหญ่กำลังแย่งใช้กำลังการผลิตเซมิคอนดักเตอร์ส่วนใหญ่ของอุตสาหกรรม ทำให้แม้จะมีซัพพลายใหม่ แต่ก็ถูกดูดไปโดยตลาด AI แทบทั้งหมด. ผลลัพธ์คือ ผู้ผลิตพีซีรายใหญ่ในประเทศทำสัญญาจัดหายาวไปถึงปี 2027 เพิ่มความมั่นคงด้านซัพพลายให้ตัวเอง แต่ไม่เพิ่มโอกาสให้ราคาแรมสำหรับผู้บริโภคทั่วโลกจะลงเร็วๆ นี้.
โรงงาน DRAM ของ Huawei: กลยุทธ์ตัดพึ่งพาต่างชาติและผลต่อราคาแรม
ในอีกด้านหนึ่ง Huawei เดินเกมที่ลึกกว่าการแค่ซื้อชิป CXMT แรม ตามข้อมูลจากนักวิเคราะห์เซมิคอนดักเตอร์บนแพลตฟอร์มโซเชียล มีการร่วมมือระหว่างรัฐบาล ผู้ผลิต DRAM รายหนึ่งชื่อ SwaySure และ Huawei เพื่อตั้งโรงงานผลิตหน่วยความจำขนาด 12 นิ้ว โดยตั้งเป้ากำลังผลิต 140,000 แผ่นเวเฟอร์ต่อเดือน. แรงผลักดันไม่ได้มาจาก RAM ลูกค้าทั่วไป แต่จากชิป AI ตระกูล Ascend ที่ต้องใช้หน่วยความจำความเร็วสูงแบบ HBM ในปริมาณมาก ขณะที่มาตรการควบคุมการส่งออกของสหรัฐทำให้ Huawei แทบไม่สามารถจัดหา HBM จาก Samsung กับ SK Hynix ได้.
ด้วยเหตุนี้ การสร้างซัพพลาย DRAM และ HBM ของตัวเองจึงเป็นกลยุทธ์ตัดการพึ่งพาผู้ผลิตภายนอก และเปลี่ยนจากผู้ซื้อเป็นเจ้าของห่วงโซ่อุปทาน หนึ่งในประโยคที่สะท้อนชัดคือ การผลักดันด้าน DRAM ถูกอ่านว่าเป็นการสร้าง "captive HBM" สำหรับซิลิคอนของตัวเอง มากกว่าจะเป็นการ "ปล่อย DDR5 ราคาถูกออกสู่ตลาด". หาก Huawei สำเร็จ บริษัทจะเข้าใกล้โมเดลของ Samsung ที่ผลิตทั้ง CPU, SSD และ DRAM เองได้ แต่ในแง่ผู้ใช้พีซีทุกราย สิ่งนี้น่าจะหมายถึงซัพพลาย HBM ที่มั่นคงสำหรับชิป AI จาก Huawei มากกว่าการที่ราคาแรมเซิร์ฟเวอร์ หรือราคา DRAM DDR5 จะถูกลงอย่างมีนัยสำคัญ.
ผลกระทบต่อสายประกอบพีซี: ราคาแรมสูงยาวและทางเลือกที่ไม่สวยนัก
เมื่อตลาดหน่วยความจำ AI ดูดซัพพลายไปส่วนใหญ่ ผลกระทบต่อคนประกอบพีซีและสายเล่นคอมจึงตรงไปตรงมา คือราคาแรมยังสูงและอาจสูงอีกพักใหญ่ หน่วยความจำที่เคยถูกคาดหวังว่าจะเป็นทางออก เช่นชิป CXMT แรม กลับตั้งราคาแรมเซิร์ฟเวอร์ใกล้หรือเหนือกว่า Samsung กับ Micron แถมใช้เทคโนโลยีผลิตที่เก่ากว่าและโอเวอร์คล็อกยากกว่าสำหรับสายเล่นแรง. ผู้บริโภคทั่วไปจึงแทบไม่สามารถคาดหวังได้ว่าราคาของ DDR5 RAM จะลดลงในระยะสั้น.
ฝั่งผู้ผลิตชุดคิทรายย่อยอย่างแบรนด์แรมสำหรับเกมเมอร์ก็เริ่มขยับตัว อย่างหนึ่งคือการพึ่งพาชิป CXMT มากขึ้นเพื่อหนีจากราคา DDR5 ที่พุ่งสูงเป็นประวัติการณ์. แต่การใช้ชิปจากซัพพลายใหม่ในสภาพตลาดที่ดีมานด์ยังทะยาน ทำให้ส่วนลดที่ผู้ใช้ได้จริงไม่มากอย่างที่หวัง และต้องแลกกับข้อจำกัดด้านประสิทธิภาพหรือการโอเวอร์คล็อกบางส่วน ผลสรุปสำหรับคนประกอบพีซีคือ ต้องปรับงบให้รับมือราคาแรมที่สูง และวางแผนอัปเกรดโดยคิดเผื่อว่าต้นทุนด้าน RAM ในยุค AI-first อาจไม่กลับไปถูกเหมือนก่อนอีกแล้ว.
