ค้นพบความสนใจของคุณ ไปด้วยกัน

ดีลจริง รีวิวตรงไปตรงมา และเรื่องราวการช้อปปิ้งจากคนที่มีความสนใจเดียวกับคุณ — ทุกวันบน ZestBuy

ค้นพบความสนใจของคุณ ไปด้วยกันดีลจริง รีวิวตรงไปตรงมา และเรื่องราวการช้อปปิ้งจากคนที่มีความสนใจเดียวกับคุณ — ทุกวันบน ZestBuy

ภาษีบาปกับอนาคตกองทุนสุขภาพ: แหล่งเงินเฉพาะควรเดินต่ออย่างไร

ภาษีบาปกับอนาคตกองทุนสุขภาพ: แหล่งเงินเฉพาะควรเดินต่ออย่างไร
ความสนใจ|การจัดเก็บข้อมูลและเครือข่าย

ภาษีบาปไม่ใช่แค่รายได้ แต่เป็นทุนป้องกันปัญหาสุขภาพ

ภาษีบาปคือภาษีจากสินค้าอย่างสุราและยาสูบ ซึ่งนอกจากสร้างรายได้แก่รัฐแล้ว ยังจัดสรรรายได้ส่วนเพิ่มกลับไปสนับสนุนภารกิจสาธารณะและลดปัจจัยเสี่ยงต่อสุขภาพได้อย่างต่อเนื่องเมื่อมีกลไกกำกับชัดเจน การมองภาษีสุราและยาสูบเป็นเพียงรายรับของรัฐจึงไม่ครบ เพราะเงินส่วนนี้ทำหน้าที่เป็นแหล่งทุนให้กองทุนสุขภาพ โดยเฉพาะสำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ หรือ สสส. ซึ่งมีภารกิจป้องกันความเสี่ยงและหนุนเครือข่ายในสังคม

คุณค่าของงบสร้างเสริมสุขภาพเห็นได้จากงานที่ต้องใช้เวลาและความร่วมมือในพื้นที่ ไม่ใช่เพียงการรักษาเมื่อเกิดโรคแล้ว ตัวอย่างหนึ่งคือเครือข่ายมัสยิดปลอดบุหรี่ที่ขยายไปแล้ว 247 แห่ง และพัฒนาแกนนำชุมชนเพื่อเข้าถึงประชากรกลุ่มเปราะบางประมาณ 1,700 คน ตัวเลขนี้ชี้ว่าเงินจัดสรรเฉพาะอาจเปลี่ยนเป็นการป้องกันที่เข้าถึงผู้คนได้จริง การตัดสินใจเรื่องแหล่งเงินจึงควรวัดผลต่อชีวิตประชาชนควบคู่กับการตรวจสอบการใช้เงิน

ภาษีบาปกับอนาคตกองทุนสุขภาพ: แหล่งเงินเฉพาะควรเดินต่ออย่างไร

ข้อเสนอเปลี่ยนแหล่งเงิน จุดชนวนแรงคัดค้าน

ข้อถกเถียงเกิดขึ้นหลังรัฐบาลเสนอแก้กฎหมาย 4 ฉบับที่เกี่ยวข้องกับกองทุนสุขภาพ สื่อสาธารณะ ผู้สูงอายุ และการกีฬา โดยมีสาระร่วมคือยกเลิกเงินบำรุงจากภาษีสุราและยาสูบ แล้วเปลี่ยนไปใช้งบประมาณรายจ่ายประจำปีแทน วันที่ 28 ตุลาคม 2569 ขบวนการสร้างเสริมสุขภาพประชาชนและภาคีเครือข่ายยื่นหนังสือต่อณัฐพงษ์ เรืองปัญญาวุฒิ ผู้นำฝ่ายค้านและหัวหน้าพรรคประชาชน เพื่อคัดค้านและขอให้พิจารณาผลกระทบรอบด้าน

แรงคัดค้านไม่ได้มาจากความต้องการให้กองทุนใช้เงินโดยไร้การตรวจสอบ แต่เกิดจากความกังวลว่าการพึ่งงบรายปีทำให้การวางแผนระยะยาวและความต่อเนื่องของโครงการขึ้นอยู่กับการจัดสรรในแต่ละปีมากขึ้น ผลรับฟังความคิดเห็นต่อร่างกฎหมายกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพมีผู้ร่วม 85,734 คน โดยร้อยละ 89.47 ไม่เห็นด้วย และร้อยละ 9.33 เห็นด้วย เสียงส่วนใหญ่เช่นนี้ควรได้รับคำตอบอย่างจริงจัง ไม่ใช่ถูกลดทอนเป็นเพียงความเห็นของผู้รับงบ

วันที่ 30 ตุลาคม 2569 ผู้บริหารไทยพีบีเอส นักวิชาการ องค์กรสื่อ และภาคประชาชนเข้าชี้แจงต่อคณะกรรมาธิการการพัฒนาการเมืองฯ วุฒิสภา โดยห่วงว่าการเปลี่ยนไปใช้งบรายปีอาจเปิดช่องให้การเมืองมีอิทธิพลต่อการทำงานขององค์กรสาธารณะ

ภาษีบาปกับอนาคตกองทุนสุขภาพ: แหล่งเงินเฉพาะควรเดินต่ออย่างไร

ความต่อเนื่องและความเป็นอิสระคือผลประโยชน์ของประชาชน

เมื่อแหล่งเงินเปลี่ยนจากการจัดสรรตามกฎหมายเป็นงบที่ต้องพิจารณาใหม่ทุกปี ความไม่แน่นอนย่อมกระทบการจ้างงาน การทำงานกับเครือข่ายชุมชน และการติดตามผลระยะยาว ผู้คัดค้านยังเตือนว่าเงินที่ต้องผ่านกระบวนการงบประมาณประจำปีอาจทำให้กลไกสาธารณะมีอิสระน้อยลง โดยเฉพาะสื่อสาธารณะที่ต้องตรวจสอบรัฐและเปิดพื้นที่ให้เสียงซึ่งเข้าไม่ถึงสื่อกระแสหลัก นี่ไม่ใช่ข้อกังวลเชิงสถาบันที่ห่างไกลจากชีวิตคนทั่วไป หากโครงการในพื้นที่สะดุด ผู้ที่เสียโอกาสก่อนมักเป็นชุมชนห่างไกลและกลุ่มเปราะบาง

อีกด้านหนึ่ง ภาษีสุราและยาสูบมีบทบาทลดแรงจูงใจบริโภคสินค้าที่เพิ่มความเสี่ยงต่อสุขภาพ หากการเปลี่ยนระบบทำให้ราคาสินค้าเหล่านี้ลดลง ก็อาจเพิ่มแรงจูงใจในการบริโภค โดยเฉพาะในกลุ่มเยาวชนและผู้มีรายได้น้อย ประเด็นนี้ย้ำว่าแหล่งเงินกับเป้าหมายนโยบายสุขภาพเชื่อมโยงกัน และการออกแบบกฎหมายควรประเมินผลมากกว่าการย้ายรายการรายรับรายจ่าย

ภาษีบาปกับอนาคตกองทุนสุขภาพ: แหล่งเงินเฉพาะควรเดินต่ออย่างไร

วินัยการคลังต้องมาพร้อมหลักประกัน

ฝ่ายที่ต้องการปรับระบบมีเหตุผลที่ควรรับฟังเรื่องวินัยการคลังและการตรวจสอบเงินสาธารณะ แต่การจัดสรรเฉพาะไม่จำเป็นต้องขัดกับวินัยดังกล่าว หากมีกติกาเปิดเผยข้อมูล ตรวจสอบได้ และมีตัวชี้วัดผลลัพธ์ที่ชัดเจน ทางเลือกที่ดีกว่าการยกเลิกโดยไม่วางหลักประกัน คือกำหนดเพดานและระบบรายงานผล พร้อมรักษาความแน่นอนของเงินสำหรับภารกิจที่ต้องทำต่อเนื่อง การเพิ่มการกำกับดูแลไม่ควรกลายเป็นการดึงอำนาจตัดสินใจทั้งหมดกลับสู่ส่วนกลาง

ข้อเสนอที่ภาคประชาชนผลักดันคือให้ตั้งคณะทำงานร่วมเพื่อรวบรวมข้อมูล และใช้กลไกกรรมาธิการวิสามัญศึกษาผลกระทบหากต้องการเวลาไตร่ตรองเพิ่ม ขณะที่กรรมาธิการวุฒิสภาจะรวบรวมความเห็นจากทุกฝ่าย ทำรายงานข้อเสนอเชิงนโยบาย และติดตามคำชี้แจงจากผู้เสนอร่างกฎหมายต่อไป

ข้อสรุปจึงไม่ควรเป็นการเลือกระหว่างวินัยการคลังกับเงินจัดสรรเฉพาะอย่างใดอย่างหนึ่ง แต่ต้องออกแบบให้ตรวจสอบได้โดยไม่ทำลายความต่อเนื่องและความเป็นอิสระของกองทุนสุขภาพ ภาษีบาปจะสร้างประโยชน์ได้เต็มที่ก็ต่อเมื่อรัฐชี้แจงได้ว่าเงินถูกใช้เพื่ออะไร ใครได้รับผล และผลลัพธ์คุ้มกับการจัดสรรหรือไม่

ภาษีบาปกับอนาคตกองทุนสุขภาพ: แหล่งเงินเฉพาะควรเดินต่ออย่างไร

ZestBuy ได้รับค่าคอมมิชชั่นเมื่อคุณช้อปผ่านลิงก์ของเรา โดยคุณไม่ต้องจ่ายเพิ่ม

You May Also Like

Comments
พูดอะไรบางอย่าง...
ยังไม่มีความคิดเห็น มาเป็นคนแรกที่แบ่งปันความคิดเห็นของคุณ!