ภารกิจรวมเสียงทุกอย่างเข้าระบบเดียว แบบไม่ยอมแพ้เสียงรบกวน
ต้องบอกก่อนว่าระบบเสียงในคอมที่ตั้งไว้คือโคตรซับซ้อน เพราะอยากแยกทุกเสียงให้คุมได้หมด ทั้ง System, Game, Discord, Music
อุปกรณ์หลักที่ใช้คุมคือ Avermedia AX310 เพราะมันแยกเสียงแต่ละช่องออกจากกันได้ และสามารถหมุน Knob บนตัวเครื่อง ปรับเสียงแต่ละแชนแนลได้แบบเรียลไทม์ ฟีลเหมือนมีมิกเซอร์ส่วนตัวหน้าคอม
แล้วความซับซ้อนก็เพิ่มขึ้นอีก เมื่อเริ่มเข้าสายหูฟังสายเทพแบบ Balanced
หูฟัง Balanced ให้คุณภาพเสียงดีขึ้นแบบชัดเจน เงียบกว่าตอนไม่มีเสียง มิติและเวทีเสียงกว้างขึ้น รายละเอียดเล็ก ๆ โผล่มาให้ได้ยินแบบฟิน ๆ
แต่ความเทพของหูฟัง Balanced ก็มาพร้อมกับปัญหาใหญ่โตเรื่องการต่ออุปกรณ์
จากหูฟัง Balanced สู่การโดดลงหลุม DAC
สายหูฟังทั่วไป (Unbalanced) ใช้หัว 3.5mm ส่วนหูฟัง Balanced จะใช้หัว 4.4mm ซึ่งหมายความว่า สายธรรมดาที่มีอยู่ ใช้ไม่ได้ทันที
เลยต้องจัดอุปกรณ์เพิ่ม นั่นคือ DAC (Digital-to-Analog Converter)
มันทำหน้าที่แปลงไฟล์เสียงที่เป็น Digital ให้กลายเป็นสัญญาณ Analog
แปลให้เข้าใจง่ายคือ ทำให้ไฟล์เสียงถูกแปลงออกมาเป็นเสียงที่มีคุณภาพดีขึ้นสำหรับหูเรา
ก็เลยจัด Sound Blaster X5 มาอีกตัวไว้ขับหูฟัง Balanced โดยเฉพาะ
ทุกอย่างเหมือนจะลงตัว เสียงดีมาก มิติเสียงตอนเล่นเกมคือสุดยอด แต่มันดันมีโจทย์ใหม่เข้ามาให้คิด
ต้องเลือกระหว่าง:
ใช้ Sound Blaster X5 เป็นเสียงหลักของคอม ได้เสียงดี แต่ แยกเสียง System, Game, Discord, Music แบบ AX310 ไม่ได้
หรือใช้ AX310 เป็นหลักเหมือนเดิม แยกเสียงได้ละเอียด แต่ ใช้สาย Balanced ไม่ได้
เรียกง่าย ๆ คือ อยากได้ทุกอย่างพร้อมกัน แต่ระบบไม่ยอมให้เราโลภ
เลยเริ่มคิดว่า ถ้าใช้ AX310 เป็นตัวรวมเสียง แล้วส่งออกไปให้ X5 รับ เพื่อขับหูฟัง Balanced ได้ไหม?
แผนแรก: ต่อสายเอาให้จบ แต่เสียงรบกวนดันดังสุด
เริ่มต้นวางแผนใหม่ ให้ AX310 เป็น System หลัก แล้วส่งเสียงออกไปให้ X5 รับต่อ
แผนผังการต่อ:
AX310 → H/P Out 3.5mm → [3.5mm to AV] → X5 → H/P Balanced
เสียบสายจากช่อง Headphone out ของ AX310 แปลงเป็น AV แล้วไปเข้า Line In หลังเครื่อง Sound Blaster X5 เปิด Line In ในซอฟต์แวร์ แล้วฟังผ่านหูฟัง Balanced บน X5
ฟังไปแป๊บเดียว ปัญหาก็โผล่มาทันที
ปัญหาใหญ่: เสียงติ๊ด ๆ ซ่า ๆ ที่ไม่ยอมเงียบ
เสียงในหูฟังกลายเป็นเสียง ซ่าเบา ๆ ปนกับเสียง ติ๊ด ติ๊ด ติ๊ด ลูปวนซ้ำไม่หยุด
เข้าใจได้เลยว่านั่นคือเสียงสัญญาณจาก AX310 เอง เพราะตัวมันไม่ได้ถูกออกแบบมาให้เอา Line หูฟังไปต่อเข้าระบบเสียงอีกชั้นหนึ่งแบบนี้ สัญญาณเลยดังและกวนมาก
สภาพคือ ฟังอะไรจริงจังไม่ได้เลย
เริ่มหาข้อมูล ก็เจอคำแนะนำให้ลองใช้ Ground Loop Noise Isolator ตัวช่วยตัดเสียงฮัมและ noise จากสัญญาณเสียง ราคาหลักร้อย
หลักการง่าย ๆ:
มันช่วยกรองเสียงรบกวน, ฮัม, noise ให้เงียบลง
แต่ข้อเสียคือ คุณภาพเสียงจะหายไปบางส่วน เหมือนตัดเสียงกวนทิ้ง แต่ดันเฉือนรายละเอียดดี ๆ ไปด้วย
เลยลองจัดมาใช้ดู
แผนผังการต่อ (อัปเกรด):
AX310 → H/P Out 3.5mm → [Ground Loop] → [3.5mm to AV] → X5 → H/P Balanced
ผลคือ เสียงรบกวนลดลงประมาณ 70% ถ้าคิดจาก 100% เดิม แต่ในห้องที่เงียบมาก ๆ แล้วใส่หูฟังไว้เฉย ๆ ยังได้ยินเสียง ติ๊ด ติ๊ด ติ๊ด ซ่าาาาา อยู่ดี
สุดท้ายทำได้แค่พยายาม:
ลดวอลลุ่มให้พอดี
ฟังแบบไม่ดังมาก
ถ้าไม่โฟกัส ก็แทบไม่ได้ยิน
แต่ก็ยังไม่พอใจ และก็ไม่กล้าขยับไปซื้อ Ground Loop ตัวราคาสูง ๆ เพราะ ไม่ชัวร์ว่าจะหาย 100% หรือเปล่า
เพิ่มลำโพงเข้าไปอีกหนึ่ง และเสียงผีก็กลับมาหลอกซ้ำ
เวลาผ่านไปหลายเดือน เริ่มอยากได้ลำโพงไว้ฟังตอนทำงาน ไม่ต้องใส่หูฟังตลอดเวลา แถมตัว Sound Blaster X5 มีปุ่มสลับระหว่างหูฟังกับลำโพงได้ในคลิกเดียว ยิ่งทำให้อยากจัดลำโพงเพิ่ม
สุดท้ายก็จัด ลำโพง EDIFIER MR4 มาเพิ่ม ต้องบอกว่าเป็นลำโพงที่ดีมาก ถ้าปรับองศาลำโพงให้ยิงเสียงตรงกับหูตัวเองให้ดี ๆ
หน้าโต๊ะทำงานกลายเป็นสนามรบของอุปกรณ์เสียงเต็มไปหมด
จากนั้นก็เพิ่มสาย AV Line Out จากด้านหลัง X5 ต่อสาย AV ขาว-แดง ไปเข้าหลังเครื่อง EDIFIER
แผนผังการต่อสายแบบเต็มระบบ:
AX310 → H/P Out 3.5mm → [Ground Loop] → [3.5mm to AV] → X5 → [AV Line out] → EDIFIER
เปิดลำโพงทดสอบ แล้วสิ่งที่ได้คือเสียงเดิมเป๊ะ:
ติ๊ด ติ๊ด ติ๊ด ซ่าาาาาาาา ติ๊ด ติ๊ด ติ๊ด ซ่าาาาาาาาาา
เรียกว่าเสียงผีจาก AX310 ยังสิงอยู่เหมือนเดิม เพราะต้นเหตุจริง ๆ มาจากการเอาสัญญาณจาก Headphone out ของ AX310 ไปวิ่งเข้าระบบอื่นต่อ
ตอนนี้เลยถึงจุดที่ต้องคิดแล้วว่า จะยอมให้เงินที่ลงไปเกือบสองหมื่น ทำงานได้ไม่ถึง 100% จริง ๆ เหรอ?
หยุดต่อสาย หันมาใช้ซอฟต์แวร์รวมเสียงแทน
เมื่อการแก้ปัญหาด้วยสายและกล่องต่าง ๆ ไปไม่สุด เลยเริ่มเปลี่ยนมุมมองใหม่ หาข้อมูลสาย รวมเสียงด้วยซอฟต์แวร์ แทน เพื่อหนีปัญหาเรื่องสัญญาณวิ่งผ่านสาย
จริง ๆ วิธีรวมเสียงผ่านซอฟต์แวร์มีมานานแล้ว ปัญหาคือ ดีเลย์
ส่วนใหญ่จะมีดีเลย์ราว ๆ 50ms – 100ms
เพราะ CPU ต้องประมวลผลเสียงก่อนแล้วค่อยส่งออกมาให้เราได้ยิน
ถ้าเอาไว้ฟังเพลง ทำงานทั่วไปก็พอไหว แต่กับเกมคือดิ้นไม่ออก ยกตัวอย่างเกมยิงปืน:
ยิงปืนไปแล้ว
ภาพปืนลั่นก่อน แล้วเสียง “ปัง” ตามมาช้า
แบบนี้ใครจะทนเล่นไหว เสียงกับภาพไม่ตรงกันคือพังทั้งอารมณ์และเกมเพลย์
แต่พอหาข้อมูลเพิ่ม กลายเป็นว่าเดี๋ยวนี้สามารถใช้ Voicemeeter ทำหน้าที่รวมเสียง และปรับ Buffering ลงให้ต่ำมาก ทำให้ดีเลย์หายไปจนแทบไม่รู้สึก
ถ้าปรับดี ๆ ดีเลย์เหลือแค่ประมาณ 5ms – 10ms ซึ่งถือว่าใกล้เคียงแบบตรง ๆ จนหูเราแยกไม่ออก
ตั้งค่า Voicemeeter Banana ให้รวม AX310 + X5 แบบเนียน ๆ
1. ตั้งค่า Default Playback
ก่อนอื่นต้องตั้งให้ AX310 เป็น Default Playback ของ Windows ก่อน เพื่อให้เสียงทุกอย่างในเครื่องถูกส่งเข้า AX310
จากนั้น ถอดสายทั้งหมดระหว่าง AX310 กับ X5 ออกให้หมด เราจะไม่ส่งเสียงหากันผ่านสายอีกต่อไป ทุกอย่างจะวิ่งผ่านซอฟต์แวร์อย่างเดียว
2. ตั้งค่า Input ใน Voicemeeter
ทางด้านซ้ายใน Voicemeeter ให้เลือกโหมด WDM (WASAPI) แล้วเลือกอุปกรณ์เป็น AX310
ตรงนี้คือการบอกให้ Voicemeeter รับเสียงจาก AX310 เพื่อเอามารวมและจัดการต่อ
3. ตั้งค่า Hardware Out ไปที่ X5
จากนั้นในส่วน Hardware Out ให้เลือกเป็น WDM (WASAPI) แล้วเลือกอุปกรณ์เป็น Sound Blaster X5
เพื่อให้เสียงที่รวมผ่าน Voicemeeter ถูกส่งต่อไปยัง X5 แล้วออกทั้งหูฟัง Balanced หรือ ลำโพง EDIFIER ตามที่ X5 สลับให้
4. ตั้งค่า Sample Rate ให้ตรงกัน
ต้องตั้งให้ AX310 และ X5 ใช้ค่าเดียวกันคือ 24bit 48000kHz ทั้งคู่
ถ้าไม่ตั้งให้ตรงกัน มีโอกาสเจอ Error, เสียงแตก, ดีเลย์ หรืออาการแปลก ๆ ตามมาได้
5. ปรับ Buffering ให้ดีเลย์หาย
เข้าไปที่ Menu > System Setting ใน Voicemeeter แล้วปรับค่า WDM Buffering จาก 512 ลงเหลือ 128 หรือ 192
ค่าที่ต่ำลงจะช่วยลดดีเลย์ให้เหลือประมาณ 5ms ได้ ซึ่งถ้าเล่นเกมก็ถือว่าแทบไม่รู้สึกเลย
แต่ในเคสนี้ เลือกตั้งไว้ที่ 256 เพราะ:
ถ้า Buffer ต่ำมากไป CPU จะต้องทำงานหนักขึ้น
เวลาเล่นเกมที่โหลด CPU เยอะ ๆ อาจทำให้เสียงเริ่มแตกหรือกระตุกได้
ใช้ CPU อย่าง Ryzen 7800X3D ยังเลือกเล่นแบบเซฟที่ 256 เพื่อความนิ่งของระบบโดยรวม
ทดสอบจริง: ฟังเพลง + เล่นเกม
หลังจากเซ็ตทุกอย่างจบ ทดลองฟังและเล่นเกมจริงจัง ผลคือเกินคาดมาก
เสียงที่ได้ ชัดและเงียบสนิท ไม่มีเสียง ติ๊ด ติ๊ด ติ๊ด ซ่าาาาา มาหลอกหลอนอีกต่อไป
เล่นเกม FPS กดคลิกยิงปืน เสียง “ปัง” มาแบบทันที ไม่มีอาการดีเลย์ให้รู้สึกขัดใจ
ตอนนี้สามารถ:
เล่นเกม เปิดเสียงดัง ๆ ฟังเสียงฝีเท้าศัตรูได้เต็มที่
จะสลับระหว่างหูฟังกับลำโพง ก็แค่กดปุ่มบน X5 ทีเดียวจบ
นั่งคุยกับเพื่อนผ่านหูฟัง, ฟังเพลง, หรือกดออกลำโพงก็แค่สลับโหมด
ทุกอย่างกลับมาเป็นระบบเสียงที่คุมได้ 100% ตามที่ตั้งใจแต่แรก
สรุป: Voicemeeter Banana = ตัวปิดเคสระบบเสียงสายโคตรซับซ้อน
หลังผ่านดราม่าเสียง ติ๊ด ๆ ซ่า ๆ มานาน ทั้งลองสาย, ลอง Ground Loop, ลองต่อวนไปวนมา สุดท้ายคำตอบกลับกลายเป็นซอฟต์แวร์ตัวเดียวคือ Voicemeeter Banana
มันช่วยให้:
รวมเสียงจากหลายอุปกรณ์เข้ามาไว้ที่เดียว
ส่งต่อไปยัง DAC หรือซิสเต็มเสียงหลักได้แบบไม่มีสายเกะกะ
ลดดีเลย์ลงจนใช้เล่นเกม FPS ได้สบาย ๆ
ตัดปัญหาเสียงรบกวนจากการลากสายแปลก ๆ ระหว่างอุปกรณ์ออกไป
และที่สำคัญคือทำให้ AX310 + X5 + หูฟัง Balanced + ลำโพง EDIFIER กลับมาทำงานร่วมกันได้เต็มประสิทธิภาพ ไม่ต้องเลือกทิ้งอะไรไปซักชิ้น
จริง ๆ ถ้าใช้แค่ AX310 อย่างเดียว หรือใช้ X5 อย่างเดียว ปัญหาพวกนี้คงไม่เกิดเลย ทุกอย่างเริ่มจากความอยากใช้ทุกของที่มีให้ครบ แบบโคตรจริงจังนี่แหละ
แต่ก็เลยได้เจอวิธีแก้ ที่อาจช่วยคนอีกหลายคนที่ชอบต่อระบบเสียงซับซ้อนเหมือนกัน
แถมอีกนิด:
Voicemeeter Banana ยังสามารถช่วย บูสต์เสียงไมค์ที่เบาให้ดังขึ้น แก้ปัญหาคนใช้ไมค์ราคาถูกแล้วเสียงเข้าไปเบาเกินไปได้ด้วย
อันนี้เป็นอีกหนึ่งฟีเจอร์ที่น่าสนใจมาก เดี๋ยวถ้ามีโอกาสจะมาแยกเขียนสอนการปรับไมค์ในเนื้อหาต่อ ๆ ไปให้เต็ม ๆ ว่าต้องตั้งค่ายังไงให้เสียงไมค์ฟังดูแพงกว่าตัวไมค์จริง ๆ