ทำเก้าอี้ไม้อัดเองทั้งชุดในบ้านเดียว: คู่มือเดียวเอาอยู่ทุกแบบ

เปิดเวิร์กช็อปไม้อัดที่บ้าน: เริ่มจากเก้าอี้ตัวแรก

ไม้อัดเกรด 1–2 ไม่ว่าจะเป็นแบบลามิเนตหรือผิวเรียบธรรมดา เป็นวัสดุประจำวงการเฟอร์นิเจอร์ ทั้งโรงงานใหญ่และช่างสมัครเล่นต่างก็เลือกใช้กันทั้งนั้น โดยเฉพาะคนเพิ่งเริ่มจับงานไม้ เก้าอี้ไม้อัด ถือเป็นโปรเจกต์สุดเพอร์เฟกต์ไว้ฝึกตั้งแต่การออกแบบ วาดแบบ ไปจนถึงการประกอบจริง

เริ่มจากเก้าอี้ตัวเล็ก ๆ ตัวเดียว พอทำสำเร็จและจับทางได้ คุณจะกล้าขยายไปสู่โปรเจกต์ดีไซน์ใหญ่ ๆ และซับซ้อนขึ้นแบบไม่รู้ตัวเลยทีเดียว

เก้าอี้ไม้อัดมีกี่แบบ เลือกสไตล์ที่ใช่สำหรับงานของคุณ

ความแข็งแรงของไม้อัดทำให้เราดีไซน์เก้าอี้ได้ทั้งสำหรับเด็กและผู้ใหญ่ ใช้ได้ตั้งแต่บ้านพักตากอากาศ ห้องครัว โรงรถ ไปจนถึงทริปตกปลา แบบยอดฮิตที่ช่าง DIY นิยมทำกัน มีดังนี้:

1. อุจจาระแบบดั้งเดิม – ใช้ได้ทั้งในบ้านและบ้านสวน รายละเอียดไม่เยอะ เส้นตรงเป็นหลัก ทำได้ด้วยเครื่องมือพื้นฐานหรือเครื่องไฟฟ้าไม่กี่ชิ้น เหมาะเป็นโปรเจกต์แรก ๆ อย่างยิ่ง

2. เก้าอี้พับไม้อัด – หอบขึ้นรถไปสวนหรือออกต่างจังหวัดได้สบาย พับแล้วกินพื้นที่น้อย แม้โครงสร้างจะซับซ้อนกว่าอุจจาระธรรมดา แต่มือใหม่ก็ทำได้ถ้าตามขั้นตอนดี ๆ

3. เก้าอี้หม้อแปลง (Transformer) – เก้าอี้ตัวเดียวใช้แทนหลายอย่าง เช่น เก้าอี้ให้อาหารเด็ก + เก้าอี้พร้อมโต๊ะในตัว อาจเป็นแบบพับได้หรือแบบชิ้นเดียวสำเร็จรูป เหมาะกับคนที่มีประสบการณ์แล้วสักหน่อย

4. เก้าอี้ดีไซเนอร์ – งานออกแบบจัดเต็ม มีชิ้นส่วนโค้ง รูปร่างซับซ้อน เทคนิคตกแต่งหลากหลาย และมักมีราคาสูงในท้องตลาด ถ้าคุณยังใหม่กับงานไม้ แนะนำเริ่มจากแบบง่ายก่อนค่อยขยับมาจับงานกลุ่มนี้

นี่เป็นแค่บางส่วนเท่านั้น เพราะสาย DIY หลายคนชอบออกแบบเก้าอี้ในสไตล์ของตัวเองอยู่เสมอ งานไม้อัดมีข้อดีชัด ๆ อยู่หลายข้อ:

• สร้างเฟอร์นิเจอร์แบบ ไม่ซ้ำใคร ตอบโจทย์ผู้ใช้แบบตรงตัว

• ประหยัดเงิน เพราะต้นทุนไม้อัดกับอุปกรณ์ต่าง ๆ ต่ำกว่าซื้อของสำเร็จรูปเยอะ

• ได้ สกิลงานไม้จริง ๆ ติดตัว ใช้ต่อยอดกับชิ้นอื่นได้ทั้งบ้าน

เก้าอี้ไม้อัดที่คุณลงมือทำเองหนึ่งตัว สามารถกลายเป็นของขวัญที่มีความหมายมากสำหรับคนในครอบครัวหรือเพื่อนสนิท

ขนาดและดีไซน์: เรื่องนี้พลาดไม่ได้

เก้าอี้จะสวยแค่ไหนไม่สำคัญเลย ถ้า นั่งไม่สบายหรือไม่ปลอดภัย ฉะนั้นจุดเริ่มต้นที่ถูกต้องคือการเลือกวัสดุและกำหนดขนาดให้เหมาะสมกับการใช้งานจริง โดยมีหลักพื้นฐานดังนี้:

1. ความหนาไม้อัดสำหรับชิ้นรับน้ำหนัก – ขาและโครงหลักใช้ไม้อัดหนา 18–24 มม. ส่วนพนักพิงและที่นั่งใช้ 12–16 มม. ก็พอ ถ้าเป็นเก้าอี้เด็กสามารถลดความหนาลงได้ 1–3 มม. ตามสัดส่วน

2. ความสูงมาตรฐาน – สำหรับผู้ใหญ่โดยทั่วไปอยู่ที่ 42–48 ซม. เด็กอยู่ประมาณ 25–35 ซม. ขึ้นกับอายุ หลักง่าย ๆ คือ นั่งแล้วหัวเข่าต้องทำมุมใกล้ 90 องศาและเท้าต้องแตะพื้นหรือที่รองอย่างมั่นคง

3. ถ้าเก้าอี้ต้องเจอน้ำหรือความชื้น เช่น ใช้กลางแจ้ง ระเบียง หรือห้องชื้น ควรเลือกไม้อัดกันชื้นหรือลามิเนต

4. งานสวย ๆ เนียน ๆ ควรเริ่มจากวัสดุดี – ใช้ไม้อัดเกรด 1 หรือ 2 เท่านั้น เกรดต่ำกว่านี้ขัดและทำสีให้เนียนยากมาก

5. ใช้งานในบ้าน เช่น ห้องนั่งเล่น ห้องกินข้าว เลือกแบบดีไซเนอร์หรือสตูลสวย ๆ ได้เต็มที่ แต่ถ้าจะใช้ในโรงรถหรือห้องเก็บของ เน้นแบบพับได้หรือแบบเรียบง่ายจะเหมาะกว่า

6. ดีไซน์ของเก้าอี้ควร เข้ากับสไตล์ห้อง เช่น โมเดิร์น ลอฟต์ สแกนดิเนเวีย ฯลฯ ส่วนเก้าอี้สำหรับงานช่างหรือโรงรถ ไม่จำเป็นต้องตกแต่งเยอะ เน้นฟังก์ชันและความทนทานก็พอ

ก่อนเลือกแบบที่ซับซ้อน มีโค้งเยอะหรือดีไซน์จัดเต็ม ลองประเมินให้ชัดว่าคุณมีสกิลงานไม้และเครื่องมือครบแค่ไหน เพราะการทำชิ้นโค้งและทรงแปลก ๆ นั้นไม่ง่ายอย่างที่เห็นในรูป

วาดแบบให้เป๊ะก่อนลงเลื่อย

ขั้นตอนที่คนใจร้อนมักมองข้ามคือ การวาดแบบ หลายคนชอบ “กะเอา” แล้วปรับไปเรื่อย ๆ ระหว่างทำ ซึ่งมักจบลงด้วยเก้าอี้เอียง หรือประกอบไม่ได้เลยเพราะร่องและรูไม่ตรงกัน

ลำดับการวางแผนแบบแนะนำมีดังนี้:

1. วาดสเก็ตช์คร่าว ๆ ให้เห็นทรงรวม พร้อมกำหนดสัดส่วนและขนาดหลัก ๆ

2. วาดแยกเป็นชิ้นส่วนหลักในลักษณะไดอะแกรม เพื่อเห็นว่าชิ้นไหนต่อกับชิ้นไหน

3. ปรับรายละเอียดของแต่ละชิ้น ตรวจสอบขนาด โดยเฉพาะบริเวณที่ต้องเชื่อมต่อกัน เช่น ร่อง ข้อต่อ และรูสกรู

4. ย้ายแบบไปวาดลง กระดาษกราฟ หรือใช้สเกลให้แม่น คิดเผื่อขนาดแผ่นไม้อัดจริง เพื่อจัดวางชิ้นส่วนให้ใช้เนื้อไม้น้อยที่สุด

5. ตัดกระดาษเป็น แม่แบบ (Template) แล้วใช้วาดลอกลงบนแผ่นไม้อัดจริง ช่วยลดโอกาสผิดพลาดตอนลงมือ

คุณสามารถใช้โปรแกรมวาดแบบฟรี เพื่อออกแบบบนคอมพิวเตอร์ แล้วพิมพ์ออกมาตามสเกลที่ต้องการได้เช่นกัน

ถ้าอยากประหยัดเวลา ลองค้นหาแบบและไฟล์โครงร่างเก้าอี้ไม้อัดที่มีคนแชร์ไว้ในเว็บเฉพาะทาง จะช่วยลดเวลาวาดแบบเองไปได้มาก

ขั้นตอนทำเก้าอี้ไม้อัด DIY แบบภาพรวม

สำหรับทุกแบบหลักการจะคล้ายกัน การทำเก้าอี้ไม้อัดด้วยตัวเองมีลำดับคร่าว ๆ ดังนี้:

1. ถ่ายแบบลงบนแผ่นไม้อัด – ใช้แม่แบบกระดาษหรือรูปถ่ายขยายตามขนาดจริงแล้วลอกลงวัสดุ

2. ตัดชิ้นงาน – ใช้จิ๊กซอว์ (มือหรือไฟฟ้า) สำหรับแนวโค้งและส่วนเลี้ยว ถ้าเป็นเส้นตรงยาว ๆ ใช้เลื่อยวงเดือนมือถือจะได้ขอบเรียบกว่า

3. ขัดขอบและพื้นผิว – เริ่มจากกระดาษทรายเบอร์หยาบแล้วไล่ไปละเอียดให้พื้นผิวเรียบ ไม่มีเสี้ยน เลือกใช้หินลับหรือบล็อกจับผ้าทรายก็ได้ แต่ถ้ามีเครื่องขัดจะช่วยให้ทั้งเร็วและเนียนกว่า

4. เตรียมงานผิวสำหรับตกแต่ง – ถ้าจะเคลือบเงา มักชุบด้วยสีหรือคราบก่อน จากนั้นค่อยเคลือบด้วยน้ำมันหรือแลคเกอร์อะคริลิกตามต้องการ

ตัวงานไม่ได้ยาก แต่ต้องอาศัยความแม่นยำและความละเอียด ผลลัพธ์ที่ออกมาจะต่างกันมากแค่คุณตั้งใจเก็บรายละเอียดแค่ไหน

โปรเจกต์ที่ 1: อุจจาระไม้อัดแบบง่ายสุด

ตัวนี้คือโปรเจกต์เปิดประตูสู่โลกงานไม้ ใครเริ่มก็ทำได้ ในการทำต้องเตรียม:

• จิ๊กซอว์

• ไม้อัดหนาไม่เกิน 20 มม.

• สกรูเกลียวปล่อย 3 ตัว

• ไขควง

• กระดาษทรายเบอร์ P100–P400

ลำดับการทำอุจจาระ:

1. ตัดแผ่นฐาน 3 แผ่นสำหรับทำขา และตัดที่นั่งอีกชิ้นแยกต่างหาก

2. เลื่อยร่องสำหรับประกอบด้วยจิ๊กซอว์ จากนั้นขัดขอบทั้งหมดให้เรียบด้วยกระดาษทราย

3. ประกอบส่วนขาเข้าด้วยกันโดยสอดร่องให้ล็อกกันพอดี

4. ยึดที่นั่งเข้ากับฐานด้วยสกรูเกลียวปล่อย ความยาวต้องไม่ทะลุแผ่นไม้อัด

ถ้าเตรียมแบบไว้ล่วงหน้าแล้ว การตัดและประกอบใช้เวลาแค่ประมาณ 1–2 ชั่วโมงเท่านั้น

โปรเจกต์ที่ 2: เก้าอี้พับไม้อัด พกสะดวกสุด

ใครชอบออกทริปไปต่างจังหวัด ตั้งแคมป์ หรือไปสวนบ่อย ๆ แบบนี้ต้องมี เก้าอี้พับไม้อัด ติดรถไว้สัก 2–3 ตัว พับแล้วแทบจะแบนราบ วางเรียงในท้ายรถได้สบายมาก

ข้อดีของดีไซน์นี้คือมีเพียง ชิ้นส่วนหลัก 3 ชิ้น และจัดวางแบบซ้อนในกันตอนตัด ทำให้ใช้ไม้น้อยและเหลือเศษนิดเดียว

อุปกรณ์ที่ต้องใช้:

• จิ๊กซอว์

• ไขควง

• สว่าน

• กระดาษทราย

• ไม้อัดหนา 16–20 มม.

• บานพับเฟอร์นิเจอร์

ขั้นตอนประกอบ:

1. ถ่ายแบบลงบนแผ่นไม้อัด

2. ตัดชิ้นส่วนหลักทั้งสามด้วยจิ๊กซอว์

3. ขัดขอบและพื้นผิวให้เรียบ

4. ทำเครื่องหมายตำแหน่งติดบานพับ

5. เจาะรูสำหรับสกรู (ถ้าไม่เจาะนำ บางทีสกรูอาจทำให้ไม้อัดแตกได้)

6. ขันบานพับเข้ากับชิ้นส่วน อาจเสริมด้วยการหุ้มทับด้วยผ้าเพื่อความเรียบร้อย

ถ้าอยากได้ชิ้นส่วนโค้งที่เป๊ะระดับโรงงาน สามารถใช้บริการเครื่องกัด CNC ได้ แต่ต้นทุนโปรเจกต์จะเพิ่มขึ้นตามไปด้วย

โปรเจกต์ที่ 3: เก้าอี้ทานข้าวสำหรับเด็ก ปรับสูงต่ำได้

เก้าอี้ทานข้าวไม้อัดที่ออกแบบดี ๆ จะช่วยให้เด็กนั่งสบายและปลอดภัย และถ้าดีไซน์ให้เบาะปรับระดับได้ก็จะกลายเป็นเก้าอี้ “โตไปด้วยกัน” อยู่กับลูกได้หลายปี

อุปกรณ์และวัสดุหลัก:

• ไม้อัดหนา 20 มม.

• จิ๊กซอว์ไฟฟ้า

• ไขควงพร้อมดอกเจาะ

• ดอกสำหรับใช้งานร่วมกับ เดือยยึดเฟอร์นิเจอร์ (Confirmat)

โครงสร้างของเก้าอี้แบบนี้ประกอบด้วย พนักพิง โต๊ะด้านหน้า ที่นั่ง ด้านข้าง บันได และคานค้ำต่าง ๆ ลำดับการทำคือ:

1. ถ่ายแบบของทุกชิ้นส่วน (หลัง โต๊ะด้านหน้า ด้านข้าง ที่นั่ง บันได คานขวาง) ลงบนไม้อัด

2. ตัดชิ้นส่วนตามเส้นด้วยจิ๊กซอว์อย่างแม่นยำ

3. ทำตำแหน่งและเจาะรูสำหรับเดือย/สกรูยืนยันให้ครบ

4. ขัดขอบและพื้นผิวทุกชิ้นให้เรียบ

5. ประกอบโดยใช้เดือยเฟอร์นิเจอร์ ค่อย ๆ ขันอย่างระมัดระวัง อย่าใช้แรงบิดมากเกินไป

ข้อดีเด่นคือ ปรับความสูงของที่นั่งได้ ทำให้ใช้ได้กับเด็กหลากหลายช่วงวัยโดยไม่ต้องซื้อเก้าอี้ใหม่เรื่อย ๆ

โปรเจกต์ที่ 4: เก้าอี้ตกปลาไม้อัดแบบมินิมอล

สายตกปลาต้องถูกใจแบบนี้ เพราะทั้งเบา ทั้งพกง่าย และทำไม่ยากเลย วัสดุหลักมีแค่:

• ไม้อัด

• จิ๊กซอว์

• ผ้าเนื้อหนา แข็งแรง (ผ้าใบจะเหมาะมาก)

• สกรูหรือปืนยิงลวดเย็บ

ขั้นตอนทำเก้าอี้ตกปลา:

1. ตัดชิ้นไม้อัด สองชิ้นหลัก ตามแบบที่เตรียมไว้

2. ทำร่องและเสียบให้ทั้งสองชิ้นไขว้กันจนกลายเป็นโครงเก้าอี้

3. ขึงผ้าระหว่างปลายด้านบนของโครง ใช้สกรูหรือแม็กยิงลวดยึดให้แน่น

แค่นี้ก็ได้เก้าอี้พร้อมใช้งาน โดยดีไซน์ของร่องช่วยให้พับเก็บได้บางมาก เหมาะสำหรับคนที่ของเยอะแต่พื้นที่ในรถน้อย

แต่งผิวและดีไซน์ให้เก้าอี้ของคุณดูโปร

งานตกแต่งควรทำหลังจากขัดและเตรียมทุกชิ้นส่วนเรียบร้อยแล้ว แต่ก่อนการประกอบจริง จะทำให้ลงสีและเคลือบได้ทั่วถึงกว่า

สิ่งที่ต้องใส่ใจเป็นพิเศษ:

• ขอบที่เพิ่งตัดด้วยจิ๊กซอว์มักจะหยาบ ต้องขัดจนหมดเสี้ยน

• พื้นผิวหลักให้ไล่กระดาษทรายจากเบอร์หยาบไปถึงเบอร์ละเอียดประมาณ P400–600 เพื่อให้ผิวเนียนพร้อมรับสีหรือเคลือบเงา

ถ้าตั้งใจจะโชว์ลายไม้แล้วเคลือบเงา มักนิยมย้อมสีไม้อัดด้วยสีย้อมหรือคราบหลายชั้นก่อน ส่วนเก้าอี้เด็กมักทาสีล้วน แล้วเคลือบด้วยแลคเกอร์ที่ทนรอยขีดข่วนระดับกลางถึงสูง

ไอเดียตกแต่งเพิ่มเติม:

• เฟอร์นิเจอร์ในบ้านสามารถเพ้นต์ลายให้เข้ากับธีมห้อง เช่น ลายเรขาคณิต มินิมอล หรือวินเทจ

• เก้าอี้เด็กสามารถวาดรูปตัวการ์ตูนที่ชอบ ทำให้กลายเป็นของใช้ชิ้นโปรด

• เก้าอี้แบบเบาะนุ่มอาจเสริมด้วยการเดินท่อ (Piping) รอบขอบเพื่อให้ดูเรียบร้อยและมืออาชีพยิ่งขึ้น

สรุป: จากไม้อัดแผ่นเดียว สู่งานเฟอร์นิเจอร์ทั้งบ้าน

เก้าอี้ไม้อัดคือจุดเริ่มต้นที่ดีมากสำหรับทุกคนที่อยากเข้าสู่โลกงานไม้ DIY

• เริ่มจากแบบง่าย เช่น อุจจาระธรรมดา

• ขยับไปสู่เก้าอี้พับ เก้าอี้เด็ก และแบบตกปลา

• ค่อย ๆ เก็บประสบการณ์จนกล้าทำงานดีไซเนอร์และหม้อแปลงซับซ้อน

มีแค่แบบดี ๆ ความแม่นยำ และความใจเย็น ไม้อัดแผ่นเดียวก็กลายเป็นเฟอร์นิเจอร์ชิ้นโปรดในบ้านได้ไม่ยากเลย