มือใหม่วิทยุสมัครเล่นต้องอ่าน! คู่มือขอสัญญาณเรียกขาน (Call Sign) ตั้งแต่ศูนย์จนได้บัตร

ภาพรวม: จากคนธรรมดา สู่พนักงานวิทยุสมัครเล่นเต็มตัว

ถ้าอยากมี สัญญาณเรียกขาน (call sign) เป็นของตัวเอง และได้บัตรพนักงานวิทยุสมัครเล่น ขั้นต้นแบบถูกกฎหมาย กระบวนการทั้งหมดจริง ๆ ไม่ได้ยากอย่างที่คิด แค่ต้องเดินให้ครบทุกสเต็ปเท่านั้น

ภาพใหญ่ ๆ มีอยู่ประมาณนี้

• ขั้นตอนที่ 1: สมัครและล็อกอินเข้า NBTC ONE STOP SERVICE (NBTC OSS) ให้ได้ก่อน

• ขั้นตอนที่ 2: ไป สอบพนักงานวิทยุสมัครเล่นขั้นต้น และรอผลสอบให้ผ่าน

• ขั้นตอนที่ 3: สมัครเป็นสมาชิก สมาคมวิทยุสมัครเล่น ที่ กสทช. รับรอง

• ขั้นตอนที่ 4: ดำเนินการ ขอใบอนุญาตพนักงานวิทยุสมัครเล่น ขั้นต้น และสัญญาณเรียกขาน (call sign)

• ขั้นตอนที่ 5: ส่งสำเนาใบอนุญาตให้สมาคม เพื่อออกบัตรสมาชิกสมาคม

เดินครบทั้ง 5 ขั้นตอน คุณก็จะได้ทั้งบัตรจาก กสทช. และบัตรสมาชิกสมาคมในฐานะนักวิทยุสมัครเล่นเต็มตัว

ขั้นตอนที่ 1: เปิดประตูสู่ระบบ NBTC ONE STOP SERVICE

ก่อนจะทำอะไรกับ กสทช. ได้ แพลตฟอร์มหลักที่ต้องใช้คือ NBTC ONE STOP SERVICE เพราะข้อมูลทุกอย่างจะถูกจัดการผ่านระบบนี้

1. เข้าเว็บไซต์ NBTC OSS

   • เปิดเบราว์เซอร์แล้วเข้า URL: https://oss.nbtc.go.th/OSS2/Home/Default.aspx

   • กดปุ่ม “Login” เพื่อเข้าสู่ระบบ

2. วิธีการล็อกอินเข้า NBTC OSS

   คุณมีตัวเลือกหลัก ๆ อยู่สองแบบ

   • วิธีที่ 1: ใช้ แอปภาครัฐ ที่รองรับการสแกนเพื่อล็อกอิน

   • วิธีที่ 2: กดปุ่ม “ลงทะเบียน” เพื่อสร้างบัญชีระบบ egov.go.th

     • ตั้ง username และ password

     • ยืนยันเบอร์โทรศัพท์ และข้อมูลอื่น ๆ ตามที่ระบบร้องขอ

3. หลังจากล็อกอินเข้าระบบ NBTC OSS ได้แล้ว

   • กดปุ่ม “ตัวเลข” ที่อยู่ด้านบน

   • จากนั้นกดปุ่ม “DashBoard” เพื่อเข้าไปดูข้อมูลหลักของเราในระบบ

4. เมื่อเข้ามาหน้า DashBoard ครั้งแรก

   • ภายในอาจจะดูโล่ง ๆ ไม่มีข้อมูล อันนี้คือ ปกติ สำหรับคนที่ยังไม่เคยมีรายการอะไรกับ กสทช.

ถึงจุดนี้คือคุณพร้อมเข้าสู่สเต็ปต่อไปแล้ว นั่นคือ ไปสอบพนักงานวิทยุสมัครเล่นขั้นต้นให้ผ่าน

ขั้นตอนที่ 2: สอบให้ผ่าน แล้วไปดึงประกาศนียบัตรในระบบ

เมื่อคุณไปสอบพนักงานวิทยุสมัครเล่นขั้นต้นเรียบร้อยแล้ว ขั้นตอนต่อมาคือ รอ กสทช. ประกาศผลสอบ

• ถ้า สอบไม่ผ่าน ก็ต้องกลับไปลงสอบใหม่ในรอบถัดไป

• ถ้า สอบผ่าน ให้กลับเข้าสู่ระบบ NBTC ONE STOP SERVICE อีกครั้ง เพราะข้อมูลใหม่จะถูกเพิ่มเข้ามาในระบบของคุณ

1. เข้า NBTC OSS และดูข้อมูลใหม่ที่ขึ้นมา

   • เมื่อเข้าสู่ DashBoard จะมีแถบข้อมูลใหม่เกี่ยวกับผลสอบแสดงขึ้นมา

   • กดปุ่ม “รายละเอียด (More detail)” เพื่อเข้าไปดูข้อมูล

2. เปิดดูประกาศนียบัตรในระบบ

   • กดปุ่ม “Preview” เพื่อดูหน้าประกาศนียบัตรพนักงานวิทยุสมัครเล่นขั้นต้น

3. ถ้าเปิดบนมือถือแล้วหน้าตามันเพี้ยน ไม่ต้องตกใจ

   • บนมือถือไฟล์ Preview อาจจะดูเละหรือจัดหน้าแปลก ๆ

   • ให้กดปุ่ม “PDF” เพื่อดาวน์โหลดไฟล์ประกาศนียบัตรเวอร์ชันสมบูรณ์

4. ตรวจสอบไฟล์ประกาศนียบัตรในอุปกรณ์ของคุณ

   • ไปที่โฟลเดอร์ Downloads หรือโฟลเดอร์ที่ตั้งค่าไว้สำหรับดาวน์โหลดไฟล์

   • จะเจอไฟล์ประกาศนียบัตรพนักงานวิทยุสมัครเล่นขั้นต้นอยู่ในเครื่อง

• เมื่อเปิดไฟล์ PDF จะพบว่า ประกาศนียบัตรอยู่ในรูปแบบที่พร้อมใช้งานและสั่งพิมพ์ได้ทันที

ประกาศนียบัตรฉบับนี้จะถูกใช้ต่อในขั้นตอนการขอใบอนุญาตและสมัครสมาคม เพราะฉะนั้นเก็บไฟล์นี้ให้ดี

ขั้นตอนที่ 3: สมัครเป็นสมาชิกสมาคมวิทยุสมัครเล่น

หลังจากมีผลสอบผ่านและประกาศนียบัตรแล้ว ขั้นตอนต่อไปคือการเป็น สมาชิกสมาคมวิทยุสมัครเล่น อย่างเป็นทางการ

1. กลับเข้าสู่ระบบ NBTC OSS เพื่อเช็กสถานะสมาชิกสมาคม

   • เข้า URL: https://oss.nbtc.go.th/OSS2/Home/Default.aspx แล้วกด “Login”

   • กดปุ่ม “ตัวเลข” และเลือก “DashBoard”

2. ดูแถบ “สมาชิกสมาคม (Club member)”

   • ถ้าในส่วนนี้ยังว่าง ๆ ไม่มีข้อมูล แปลว่า

     • คุณยังไม่ได้สมัครสมาชิกสมาคมวิทยุสมัครเล่น หรือ

     • คุณสมัครแล้ว แต่สมาคมยังไม่ได้ส่งข้อมูลเข้าให้ กสทช.

3. ถ้ายังไม่ได้เป็นสมาชิกสมาคม ต้องเริ่มจากการเลือกสมาคม

   แนวทางดำเนินการโดยสรุป:

   • เลือก สมาคมวิทยุสมัครเล่น ที่คุณต้องการสมัคร โดยสมาคมต้องเป็นนิติบุคคลที่ กสทช. รับรอง

   • อ่าน ระเบียบ, กฎ, วิธีการสมัคร, ค่าใช้จ่าย และช่องทางติดต่อของสมาคมให้ครบถ้วน

   • ติดต่อ นายทะเบียนของสมาคม เพื่อสอบถามขั้นตอนล่าสุดและวิธีส่งเอกสาร

   เอกสารที่มักต้องใช้ (โดยทั่วไป)

   • แบบฟอร์มสมัครสมาชิกสมาคม ตามที่สมาคมกำหนด

   • หลักฐานการชำระค่าสมาชิก

   • ไฟล์รูปถ่ายหน้าตรง (หลายสมาคมอนุญาตใช้รูปจากกล้องมือถือ แต่ควรสอบถามก่อน)

   • ไฟล์ประกาศนียบัตรพนักงานวิทยุสมัครเล่นขั้นต้น

   • เอกสารอื่น ๆ ตามที่สมาคมกำหนด

   หลังจากส่งเอกสารครบถ้วนและชำระเงินเรียบร้อย

   • นายทะเบียนของสมาคมจะตรวจเอกสารและอนุมัติสถานะสมาชิก

   • จากนั้นจะส่งข้อมูล “สถานะสมาชิกสมาคม” ของคุณเข้าไปในระบบ NBTC OSS

   • สมาคมมักจะแจ้งผลการเป็นสมาชิกกลับมาตามช่องทางที่คุณใช้ติดต่อ

4. ตรวจสอบสถานะสมาชิกใน NBTC OSS อีกครั้ง

   • เข้า URL: https://oss.nbtc.go.th/OSS2/Home/Default.aspx แล้วล็อกอิน

   • ถ้าข้อมูลสมาชิกสมาคมถูกนำเข้าระบบแล้ว จะเห็นแถบใหม่แสดงสถานะสมาชิก

   • จะมีปุ่มให้กด “หนังสือรับรอง” เพื่อออกเอกสารยืนยันการเป็นสมาชิกสมาคม

• เมื่อเข้าไปในเมนูดังกล่าว คุณสามารถ สั่งพิมพ์หนังสือรับรองสถานะสมาชิกสมาคม เพื่อนำไปใช้ประกอบการขอใบอนุญาตได้

ขั้นตอนที่ 4: ทำเรื่องขอใบอนุญาตพนักงานวิทยุสมัครเล่น ขั้นต้น (ขอ Call Sign)

มาถึงช่วงสำคัญที่สุดของสายวิทยุสมัครเล่นคือการ ขอใบอนุญาตพร้อมสัญญาณเรียกขาน (call sign) ซึ่งทำได้หลายช่องทาง คุณเลือกแบบที่สะดวกกับตัวเองได้เลย

ตัวเลือกวิธีการขอใบอนุญาต

วิธีที่ 1: ให้สมาคมช่วยดำเนินการ

• สมาคมวิทยุสมัครเล่นที่จัดสอบมักมีบริการช่วยดำเนินเรื่องขอใบอนุญาตให้

• ถ้าคุณสนใจวิธีนี้ ให้ติดต่อ ฝ่ายธุรการของสมาคม ที่คุณสังกัด เพื่อถามขั้นตอนและค่าใช้จ่ายเพิ่มเติม (ถ้ามี)

วิธีที่ 2: ไปติดต่อที่สาขา กสทช. ด้วยตนเอง

1. หาสาขา กสทช. ที่เดินทางสะดวก

   • สามารถค้นหาหน่วยงานหรือสาขาใกล้บ้านจากหน้าเว็บที่เกี่ยวข้องของ กสทช.

   • แนะนำให้ โทรไปสอบถามล่วงหน้า เผื่อข้อมูลบนเว็บไซต์ยังไม่ได้อัปเดต

2. เอกสารที่ควรเตรียมไปด้วย

   แม้บางอย่างจะมีอยู่ในระบบแล้ว แต่การพกเอกสารไปเองจะช่วยลดโอกาสต้องเสียเที่ยวกลับบ้านไปเอาใหม่

   • สำเนาบัตรประชาชน

   • รูปถ่ายขนาด 1 นิ้ว

   • ประกาศนียบัตรพนักงานวิทยุสมัครเล่นขั้นต้น (จากขั้นตอนที่ 2)

   • หนังสือรับรองสถานะการเป็นสมาชิกสมาคม (จากขั้นตอนที่ 3)

3. ขั้นตอนเมื่อถึงสำนักงาน กสทช.

   • ขอและกรอกแบบฟอร์ม

     • “แบบคำขอใบอนุญาตพนักงานวิทยุคมนาคม-มีใช้-เครื่องวิทยุคมนาคมและตั้งสถานีวิทยุคมนาคม (แบบ คท.2)”

   • แนบแบบฟอร์มพร้อมเอกสารหลักฐานให้เจ้าหน้าที่รับคำขอ

   • ชำระค่าธรรมเนียมใบอนุญาต

     • ข้อมูลปี พ.ศ. 2568: ค่าธรรมเนียม 214 บาท

   • รอประมาณ 45 นาที

   • รับ บัตรพนักงานวิทยุสมัครเล่น ขั้นต้น ที่ระบุ สัญญาณเรียกขาน (call sign) บนบัตรเรียบร้อย

วิธีที่ 3: ส่งเอกสารทางไปรษณีย์ไปสำนักงาน กสทช.

• วิธีนี้ต้องอาศัยขั้นตอนละเอียดเฉพาะ และขึ้นกับแนวปฏิบัติ ณ เวลานั้น

• เหมาะสำหรับคนที่ไม่สะดวกเดินทางไปที่สาขา แต่ควรหาข้อมูลล่าสุดเพิ่มเติมก่อนดำเนินการ

วิธีที่ 4: ยื่นคำขอผ่านอีเมล

วิธีนี้ค่อนข้างทันสมัยและสะดวก โดยเฉพาะคนที่มีเครื่องสแกนหรือสามารถจัดการไฟล์เอกสารบนคอมพิวเตอร์ได้ดี

1. ทำความเข้าใจว่า หลักฐานที่ใช้ผ่านอีเมล อาจต่างจากการไปยื่นที่สำนักงานโดยตรง

2. เขียนอีเมลหัวข้อประมาณว่า

   • “เอกสารขอใบอนุญาตพนักงานวิทยุสมัครเล่น ขั้นต้น ของ <ชื่อ-นามสกุล หรือ call sign>”

3. เอกสารแนบในอีเมล (แนะนำให้รวมเป็นไฟล์ zip เดียว)

   • แบบคำขอใบอนุญาต คท.2 กรอกรายละเอียดครบถ้วน

   • สำเนาบัตรประชาชน
     • เขียนระบุวัตถุประสงค์ให้ชัด เช่น

       • “#ใช้เพื่อเอกสารขอใบอนุญาตพนักงานวิทยุสมัครเล่น ขั้นต้น เท่านั้น#”

     • ลงวันที่ และเซ็นรับรองสำเนาถูกต้อง

   • รูปถ่ายขนาด 1 นิ้ว

   • ประกาศนียบัตรพนักงานวิทยุสมัครเล่นขั้นต้น

   • หนังสือรับรองสถานะการเป็นสมาชิกสมาคม

4. ส่งอีเมลไปที่

   • saraban_2410@nbtc.go.th

   • ข้อมูลนี้อ้างอิงจากปี พ.ศ. 2568 ดังนั้นในอนาคตควรตรวจสอบด้วยตนเองว่าอีเมลยังใช้ได้อยู่หรือไม่

5. ขั้นตอนหลังส่งอีเมล

   • รออีเมลตอบกลับ (โดยทั่วไปไม่ควรเกิน 2 วันทำการ)

   • เจ้าหน้าที่จะส่ง ใบนำฝากชำระเงิน กลับมา โดยในเอกสารจะมี QR Code สำหรับชำระผ่านแอปธนาคาร

   • ชำระค่าธรรมเนียม (ข้อมูลปี พ.ศ. 2568: 214 บาท)

   • หลังชำระสำเร็จ รอประมาณ 5 นาที จะได้รับ NBTC e-Tax (ใบกำกับภาษีอิเล็กทรอนิกส์) ทางอีเมล

   • ส่งหลักฐานการชำระเงินกลับไปยังอีเมลเดิมของเจ้าหน้าที่

6. การออกบัตรและการจัดส่ง

   • ทาง สำนักอนุญาตวิทยุคมนาคม 2 จะดำเนินการ

     • ออกสัญญาณเรียกขาน (call sign)

     • ออกบัตรพนักงานวิทยุสมัครเล่น ขั้นต้น

   • จากนั้นจัดส่งบัตรผ่าน ไปรษณีย์ EMS ตามที่อยู่ที่ระบุไว้ในแบบ คท.2

7. การติดตามสถานะขนส่ง

   • ปกติ EMS ไม่ควรใช้เวลามากกว่า 2–3 วันทำการ

   • ถ้านานผิดปกติ แนะนำให้โทรไปสอบถามสถานะพัสดุที่

     • สำนักอนุญาตวิทยุคมนาคม 2 ส่วนอนุญาตกิจการวิทยุสมัครเล่นฯ

   • สามารถหาเบอร์ติดต่อได้จาก NBTC OSS Call Center หรือช่องทาง Line ของ NBTC OSS

หมายเหตุสำคัญเกี่ยวกับอายุใบอนุญาต

• ใบอนุญาตพนักงานวิทยุสมัครเล่น ขั้นต้น มีอายุ 5 ปี นับจากวันออกบัตร (ข้อมูลปี พ.ศ. 2568)

• สามารถ ยื่นต่ออายุล่วงหน้าได้ไม่เกิน 60 วัน ก่อนวันหมดอายุ

• ถ้ายื่นต่ออายุในวันใด

  • บัตรใบใหม่จะเริ่มนับอายุสัญญา ตั้งแต่วันที่ยื่นต่ออายุ (ข้อมูลปี พ.ศ. 2568)

ถ้าใบอนุญาตหมดอายุเกิน 2 ปีจะเกิดอะไรขึ้น

• สัญญาณเรียกขาน (call sign) เดิมจะ ถูกตัดสิทธิ์ ไม่สามารถนำกลับมาใช้ได้

• ต้องทำเรื่อง ขอ call sign ใหม่ เหมือนเริ่มต้นใหม่อีกครั้ง

• ยังมีค่า ปรับกรณีบัตรหมดอายุ และ ค่าปรับเครื่องวิทยุ ซึ่งอาจสูงพอสมควร

สรุป: อย่าปล่อยให้บัตรหมดอายุเกิน 2 ปีเด็ดขาด ถ้าไม่อยากเริ่มชีวิตนักวิทยุสมัครเล่นใหม่ตั้งแต่ต้น

ขั้นตอนที่ 5: ส่งสำเนาใบอนุญาตให้สมาคมวิทยุสมัครเล่น

เมื่อคุณได้รับบัตรพนักงานวิทยุสมัครเล่น ขั้นต้นจาก กสทช. แล้ว (บนบัตรมีระบุ สัญญาณเรียกขาน (call sign) ชัดเจน) ยังมีอีกหนึ่งขั้นตอนเล็ก ๆ แต่สำคัญมาก

• จัดทำ สำเนาใบอนุญาตพนักงานวิทยุสมัครเล่น ขั้นต้น ที่ได้รับจาก กสทช.

• ส่งสำเนานี้ให้กับ สมาคมวิทยุสมัครเล่น ที่คุณเป็นสมาชิกอยู่

  • เพื่อให้สมาคมบันทึก call sign ของคุณลงในฐานข้อมูลสมาชิก

• จากนั้นสมาคมจะดำเนินการ

  • พิมพ์ บัตรสมาชิกสมาคมวิทยุสมัครเล่น ให้คุณ

  • ส่งบัตรไปยังที่อยู่ที่คุณให้ไว้ตอนสมัครสมาชิก

เมื่อได้รับทั้ง

• บัตรพนักงานวิทยุสมัครเล่น ขั้นต้นจาก กสทช.

• บัตรสมาชิกสมาคมวิทยุสมัครเล่น

ก็ถือว่า จบกระบวนการขอสัญญาณเรียกขาน (call sign) อย่างสมบูรณ์ พร้อมขึ้นอากาศอย่างถูกต้องตามกฎหมาย

ปิดท้าย: จากมือใหม่สู่สายวิทยุสมัครเล่นเต็มระบบ

ถ้ามองเผิน ๆ ขั้นตอนอาจจะดูเยอะ แต่ถ้าแยกเป็นทีละช่วง จะเห็นว่าโครงสร้างมันชัดเจนมาก

• เริ่มจาก เข้าระบบ NBTC OSS ให้เป็น

• ไป สอบและดึงประกาศนียบัตร ออกมาใช้

• สมัครสมาคม เพื่อมีตัวช่วยและมีเครือข่ายในวงการ

• เลือกวิธีที่สะดวกในการ ขอใบอนุญาตและ call sign

• สุดท้าย แจ้งสมาคมให้ครบ เพื่อรับบัตรสมาชิก

พอทำครบหนึ่งรอบ คุณจะรู้เลยว่าโลกของวิทยุสมัครเล่นไม่ได้ไกลตัวอย่างที่คิด แถมยังเป็นงานอดิเรกสายเทคโนโลยีที่ทั้งสนุก มีประโยชน์ และช่วยเหลือสังคมยามฉุกเฉินได้จริงด้วย

จากนี้ไป เหลือแค่คุณตัดสินใจว่าต้องการมี call sign เป็นของตัวเองเมื่อไหร่เท่านั้นเอง