ดำน้ำสู่โลกใต้ดินสโลวีเนีย: จากถ้ำ 3 ล้านปีถึงปราสาทในผาหินและแคนยอนใต้ดินสุดอลัง

ผจญภัยโลกใต้ดินในสโลวีเนีย

รีวิวนี้ขอพาเปลี่ยนบรรยากาศจากเมืองยุโรปสุดคลาสสิก ลงไปสู่ โลกใต้ดินของสโลวีเนีย ที่ทั้งอลังการ ลึกลับ และมีดราม่าระบบนิเวศซ่อนอยู่เพียบ

ใต้ดินของประเทศเล็กๆ แห่งนี้ ซ่อนทั้ง

• ถ้ำหินงอกหินย้อยอายุล้านปี

• แคนยอนใต้ดินระดับหนังแฟนตาซี

• ปราสาทที่ปลูกทับถ้ำแบบฟิวชันสุดประหลาดตา

สามที่ไฮไลต์ของทริปนี้คือ

• Postojna Cave ถ้ำหินงอกหินย้อย 3 ล้านปีที่เปิดให้เที่ยวใหญ่สุดในยุโรป

• Predjama Castle ปราสาทที่ฝังตัวอยู่กับหน้าผาและถ้ำด้านใน

• Skocjan Cave ถ้ำแคนยอนใต้ดินสุดดิบ ได้ฟีล The Lord of the Rings แบบไม่ต้องใส่ CG

Postojna Cave: ถ้ำ 3 ล้านปีที่สวยอลังแต่โคตรคอมเมอร์เชียล

Postojna Cave คือถ้ำหินงอกหินย้อยอายุราว 3 ล้านปี และเป็นหนึ่งในถ้ำที่เปิดให้คนเข้าชมใหญ่ที่สุดของยุโรป

ถ้ำนี้เดิมเป็นทางผ่านของน้ำใต้ดิน น้ำค่อยๆ กัดเซาะจนเกิดช่องว่างขนาดมหึมา น้ำฝนซึมลงมา กลายเป็นหินงอกหินย้อย ส่วนแม่น้ำก็ไหลอยู่ลึกลงไปด้านล่าง

ภายในถ้ำคือคำว่า “ใหญ่มากกกก” ตัวหินงอกหินย้อยนี่ไซซ์ยักษ์เกินถ้ำที่เคยเห็นในไทยทั้งหมด ต่อให้เคยลุยถ้ำธรรมชาติจริงจังแบบต้องคาดไฟฉายเดิน (เช่นถ้ำแม่ละนาในไทย) ก็ยังต้องยอมความอลังของที่นี่

ภาพจากกล้องมือถือในที่มืดแบบไม่ใช้แฟลชก็เลยได้มาเท่าที่เห็นนี่แหละ เพราะเขา ห้ามใช้แฟลช เพื่อไม่ให้รบกวนระบบนิเวศในถ้ำ

แม้จะสวยมาก แต่บรรยากาศจริงข้างในคือคนแน่นเป็นขบวน กรุ๊ปหนึ่งประมาณ 50–100 คน เดินเรียงกันยาวในถ้ำ ทัวร์ใช้เวลาราว 90 นาที และยอมรับว่าเริ่มรู้สึกอิ่ม ถ้ำ มากตั้งแต่ราว 30 นาทีแรกเพราะคนเยอะจนเสียฟีลธรรมชาติไปพอสมควร

ค่าเข้าและแพ็กเกจ

ค่าเข้าถ้ำนี้จัดว่าค่อนข้างแรง และเป็นระบบทัวร์มีไกด์ รอบชมออก ชั่วโมงละรอบ

เขามีหลายแพ็กเกจ หลายประเภทตั๋ว เลือกได้ตามความสนใจว่าอยากเข้าอะไรบ้าง เราไปช่วงปลายซีซัน เลยสบายๆ ซื้อตั๋วหน้างาน ไม่ได้จองล่วงหน้า แค่เช็กประเภทตั๋วไว้ก่อน

ตัวอย่างแพ็กเกจหน้าตาประมาณนี้

เดิมทีเล็งแพ็กเกจที่รวม พิพิธภัณฑ์สัตว์ถ้ำ (Vivarium) ด้วย แต่สุดท้ายเปลี่ยนใจ ไปเลือกตั๋วที่รวม ค่าเข้าถ้ำ + ปราสาท Predjama แทน

Baby dragon – สิ่งมีชีวิตประจำถ้ำ

อีกอย่างที่ทำให้ถ้ำนี้มีชื่อ คือสัตว์ในถ้ำที่ถูกเรียกเก๋ๆ ว่า baby dragon เป็นสัตว์ถ้ำที่

• ไม่มีดวงตา

• ไม่ถูกกับแสง

• อยู่โดยไม่กินอาหารได้นานถึง 10 ปี

มีเรื่องเล่าว่า ที่ห้องวิจัยแห่งหนึ่งเคยลืมเจ้า baby dragon ทิ้งไว้ตอนห้องทดลองปิดตัวไป หลายปีต่อมากลับไปเจอ มันยังมีชีวิตอยู่ ทั้งที่ไม่ได้กินอะไรเลยนานมาก

ถึงแม้จะไม่ได้ซื้อตั๋วเข้าพิพิธภัณฑ์สัตว์ถ้ำ (Vivarium) ก็ยังได้เห็นน้องแบบตัวเป็นๆ อยู่ดี มีตู้มืดๆ ตั้งอยู่กลางทางเดิน เป็นที่อยู่ของ baby dragon

ความรู้สึกจริง: ธรรมชาติ vs การพาณิชย์

จุดที่ทำให้รู้สึก “ว้าวไม่สุด” คือบรรยากาศมัน คอมเมอร์เชียลจัด

• มีรางรถไฟให้นั่งเข้า-ออกถ้ำ

• ทางเดินปูคอนกรีตอย่างดี

• ติดไฟส่องสว่างเต็มระบบ

• มีร้านค้า

• มีแม้กระทั่งห้องน้ำเก็บเงินอยู่ในโถงถ้ำ

พูดตรงๆ มันคือ การเปลี่ยนถ้ำธรรมชาติให้กลายเป็นแหล่งท่องเที่ยวเชิงพาณิชย์เต็มตัว ระบบนิเวศภายในถ้ำจริงๆ น่าจะเสียหายไปเยอะ สัตว์ถ้ำแท้ๆ รวมถึง baby dragon ตัวที่อยู่ลึกๆ ก็น่าจะถอยหนีเข้าไปใต้ดินเพราะไม่ไหวกับแสงและเสียงคน

แม้ภายในถ้ำจะมีอุณหภูมิราว 10 องศา แต่ความร้อนจากไฟและไอร้อนจากร่างกายนักท่องเที่ยวก็สะสมอยู่ บางช่วงทางเดินใกล้หินงอกจนแทบจะเฉี่ยวกัน หินงอกแถวนี้หลายส่วนอาจจะ “ตาย” ไปแล้วก็ได้

หากเราเอามือไปจับหินงอกหินย้อย ไขมันและความร้อนจากผิวหนังจะไปเคลือบผิว ทำให้บริเวณนั้น หยุดงอกต่อ

ไกด์เล่าว่า หินงอกย้อยในถ้ำยาวขึ้นเพียง 1 ซม. ทุกๆ 100 ปี ฟังแล้วก็ได้แต่คิดในใจว่า ถ้ามันหยุดงอกจริงๆ คงไม่มีใครมีเวลาไปนั่งวัดหรอก

นั่งรถไฟชมถ้ำ

ระบบเข้าออกถ้ำใช้ รถไฟ นั่งเข้าไปถึงด้านใน แล้วเดินเป็นวงก่อนนั่งรถไฟออกมา ระหว่างทางนั่งรถก็จะเห็นหินงอกหินย้อยเรียงรายตลอดเส้นทาง

เมื่อเดินออกจากถ้ำ จะเจอ ทางน้ำใต้ดิน ซึ่งเป็นแม่น้ำสายเดียวกับที่เคยกัดเซาะจนเกิดถ้ำนี้ขึ้น ทุกวันนี้มันไหลอยู่ลึกลงไปกว่าเดิม

การเดินทางไป Postojna Cave จากลูบลิยานา

การไปถ้ำนี้แบบ เช้าไปเย็นกลับจากลูบลิยานา ทำได้สบาย จะนั่งบัสหรือรถไฟก็ได้ แต่ถ้าเน้นความง่าย บัสคือคำตอบ

ไปด้วยรถบัส

• ขึ้นจากสถานีรถบัสลูบลิยานา

• รถไปถึงหน้าถ้ำ ไม่ต้องต่ออะไรให้วุ่นวาย

วิธีซื้อบัตร

• ซื้อออนไลน์ผ่านเว็บไซต์ของบริษัทบัส จ่ายบัตรเครดิตได้ ราคาประมาณ 7.1 ยูโร

• ซื้อที่สถานีรถบัส (จ่ายสดเท่านั้น) ราคาเท่ากันคือ 7.1 ยูโร

• ถ้าขึ้นไปจ่ายบนรถเลย ราคาเหลือ 6.5 ยูโร และจ่ายด้วยบัตรเครดิตได้

ขาไปเราเลือกซื้อตั๋วที่สถานี ส่วนขากลับจ่ายตรงบนรถเลย ง่ายดี

ข้อเสียของรถบัส คือรอบไม่ถี่นัก

• ขาไปมีหลักๆ แค่รอบ 08.00 น. กับ เที่ยง

• ขากลับตัวเลือกเยอะกว่า ต้องดูตารางอีกที

ไปด้วยรถไฟ

อีกตัวเลือกคือนั่งรถไฟ แต่รถไฟจะไปสุดที่ตัวเมือง Postojna แล้วต้องเดินต่อไปถ้ำอีกราวครึ่งชั่วโมง และบางเที่ยวต้องเปลี่ยนไปต่อรถบัสอีกที ตารางเวลาค่อนข้างงงนิดหน่อย

ที่ลูบลิยานา สถานีรถไฟและสถานีรถบัสอยู่ติดกัน แต่คนละอาคาร เดินถึงกันได้

ตอนเลือกซื้อในระบบ ให้เลือกปลายทางเป็น Postojna cave ถ้าเลือกแค่ Postojna จะเป็นตัวเมือง ไม่ใช่หน้าถ้ำ

พอซื้อตั๋วรถบัสแล้ว ให้มารอตรงป้ายหมายเลข 32 (แต่เช็กที่สถานีอีกที เผื่อมีการเปลี่ยนป้าย)

รถมาแล้วก็ขึ้นได้เลย

Predjama Castle: เมื่อปราสาทฝังตัวอยู่ในถ้ำ

จากถ้ำ Postojna เราไปต่อที่ Predjama Castle ปราสาทที่เหมือนหลุดออกมาจากนิยายแฟนตาซี เพราะตัวปราสาทฝังแนบอยู่กับหน้าผาหิน และด้านในเชื่อมต่อกับถ้ำโดยตรง

หน้าทางเข้าจะมี QR code สำหรับโหลดออดิโอไกด์ฟรี ผ่านมือถือ ใครอยากใช้เครื่องออดิโอไกด์ของเขาเองต้องเสียเงินเพิ่มต่างหาก

ข้อดีเชิงยุทธศาสตร์ของปราสาทนี้คือ ป้องกันศัตรูได้ง่าย เพราะถ้าถูกโจมตีหรือปิดล้อม ก็สามารถหนีลึกเข้าไปในถ้ำด้านหลังได้

ด้านในส่วนที่เป็นตัวปราสาทปกติ จะค่อนข้างเรียบๆ ไม่ได้หรูหราฟู่ฟ่าหรืออลังจนต้องร้องว้าว

มีดีเทลเล็กๆ น่ารัก เช่น อ่างล้างจาน ที่ล้างเสร็จ น้ำก็ไหลออกนอกกำแพงปราสาทไปเลย เหมือนตั้งใจรดน้ำต้นไม้แบบอัตโนมัติ

บางช่วงของกำแพงปราสาท กลายเป็น ผนังถ้ำจริงๆ ไม่ได้ก่ออิฐเพิ่ม ทำให้เห็นการฟิวชันกันของสถาปัตยกรรมมนุษย์กับธรรมชาติแบบตรงไปตรงมา

ลูกบอลหินกลมๆ ที่เห็นด้านนอก เป็น อาวุธสำหรับกลิ้งลงใส่ผู้บุกรุก น้ำหนักจัดเต็ม ชนทีคงไม่เหลือ

ไฮไลต์: ทางเดินเข้าไปในถ้ำด้านหลังปราสาท

พอเดินขึ้นมาด้านบนเกือบสุด จะเจอทางเดินที่พาเข้าไปสู่ ถ้ำด้านใน อันนี้คือไฮไลต์ของที่นี่เลย

บันไดที่เห็นเป็น เส้นทางลับ ที่เคยใช้เดินลึกเข้าไปในถ้ำ เพื่อหลบหนีเวลาปราสาทถูกตีแตก ปัจจุบันถูกปิด ไม่อนุญาตให้คนทั่วไปเข้าไปแล้ว

มีเรื่องเล่าว่า ผู้ปกครองของปราสาทคนหนึ่ง ตอนโดนปิดล้อม เคยใช้เส้นทางนี้เดินออกไปเอาเสบียงจากด้านนอกกลับมาเลี้ยงคนในปราสาทได้เรื่อยๆ

ถ้ำด้านหลังปราสาทนี้ยาวราว 15 กิโลเมตร ถือว่าเป็นถ้ำที่ยาวเป็นอันดับ 2 ของสโลวีเนีย

มีการรองน้ำจากถ้ำเก็บไว้ใช้ ทำให้ต่อให้ถูกปิดล้อมนานๆ ก็ไม่น่าจะขาดแคลนน้ำดื่ม (เขาว่ามันสะอาด ส่วนเราก็แอบลังเลเบาๆ)

ภาพรวมของปราสาทนี้ หลายคนรีวิวว่าเดินเพลิน สนุกดี ซึ่งเราก็เห็นด้วยในระดับหนึ่ง แต่ไม่ถึงกับว้าวมาก อาจเพราะก่อนหน้านี้เราเห็นปราสาทมาเป็นสิบๆ แห่งแล้วเลยเริ่มดื้อภาพนิดหน่อย

การเดินทางระหว่างถ้ำกับปราสาท

ระยะทางระหว่าง Postojna Cave กับ Predjama Castle ประมาณ 10 กม. และเป็นทางขึ้นลงเขา

ถ้าไปช่วง ไฮซีซั่น จะมี Shuttle bus ของ Nomago วิ่งรับส่ง ระบุราคาในป้ายว่า 2 ยูโรไป-กลับ แต่ความจริงคือ คิดขาละ 2 ยูโร

Skocjan Cave: แคนยอนใต้ดินฟีลดิบ ได้อารมณ์หนังแฟนตาซี

มาต่อที่ Skocjan cave อีกหนึ่งถ้ำดังของสโลวีเนีย ที่คนไปน้อยกว่าถ้ำแรก ทั้งที่หลายคน (รวมเรา) รู้สึกว่ามันมีเสน่ห์กว่ามาก

ที่นี่ไม่ได้อลังด้วยไฟและโครงสร้างมนุษย์ แต่มาแนว ถ้ำแคนยอนใต้ดินแบบธรรมชาติ ที่เดินแล้วนึกถึงฉากใน The Lord of the Rings ได้เลย

สำหรับเรา ถ้ำนี้คือที่ชอบที่สุดในทริปโลกใต้ดินสโลวีเนีย

เขา ห้ามถ่ายรูปในถ้ำ รูปสวยๆ ที่มักเห็นกันในเน็ตก็มาจากภาพทางการหรือภาพที่คนอื่นเคยถ่ายไว้ก่อนกฎจะเข้มงวด

ไฮไลต์ของที่นี่คือการเดิน ริมแคนยอนในถ้ำ ที่ด้านล่างเป็นแม่น้ำไหลเชี่ยวอยู่ลึกลงไป ด้านบนเป็นเพดานถ้ำสูงทึบ ได้ฟีลผจญภัยแบบโทนมืดหม่นแต่สวยมาก

ระหว่างเดินอยู่ดีๆ เราเผลอหาวออกมาเพราะง่วง คุณตาชาวตะวันตกที่ยืนอยู่ข้างหน้าเหลือบมาเห็นพอดี แกยิ้มขำ แล้วหลังจากนั้นก็กลายมาเป็นการยิ้มทักกันไปตลอดทาง เดินถ้ำยังมีโมเมนต์มิตรภาพเล็กๆ ให้ขำได้

โซนในถ้ำและแม่น้ำ Reka Reka

ช่วงครึ่งแรกของเส้นทางในถ้ำ จะเน้นบรรยากาศเรียบๆ เพราะเพดานถ้ำเคยถล่มเมื่อหลายพันปีก่อน ทำให้หินงอกหินย้อยส่วนหน้า หายไปเกือบหมด เหลือแต่ร่องรอยทางน้ำเก่าให้ดูตามทาง

แม่น้ำในถ้ำนี้ชื่อว่า แม่น้ำ Reka และคำว่า “Reka” แปลว่า “แม่น้ำ” ในภาษาสโลวีเนีย ทำให้มันถูกเรียกขำๆ ว่า Reka Reka (ประมาณว่า “แม่น้ำ แม่น้ำ”)

น้ำสายนี้ไหลหายลงใต้ดินที่ Skocjan แล้วไปโผล่บนดินอีกทีแถวๆ เมืองทริสเต้ ประเทศอิตาลี

ถ้ำนี้มีการสำรวจมานานเป็นร้อยปี แต่ในอดีตต้องหยุดสำรวจหลายครั้งเพราะ อันตรายมาก

ยุคก่อนเขาเคยวัดระดับความลึกของแคนยอน โดยการ “หย่อนคนลงไปพร้อมเรือ” ทั้งที่ไฟส่องทางมีแค่เทียนไข ตะเกียง หรือคบเพลิง อ่านแล้วรู้สึกว่านักสำรวจยุคนั้นใจเด็ดเกินมนุษย์

พวกเขายังทำเส้นทางจริงจังไว้ในถ้ำ รวมถึง เส้นทาง Via ferrata สำหรับคนชอบปีนผาแบบติดสลิงเหล็กบนหน้าผา

สะพานด้านหน้าเป็นสะพานที่นักท่องเที่ยวใช้เดิน ส่วนสะพานด้านหลังไกลๆ คือสะพานเก่าที่นักสำรวจเคยใช้ ปัจจุบันเป็นส่วนหนึ่งของเส้นทาง Via ferrata

ใครสายลุยอยากเพิ่มระดับความว้าวไปอีกขั้น จะมาเดิน Via ferrata ก็ได้ แต่สำหรับเราขอผ่าน ชีวิตมีสีสันพอแล้ว

ไฟที่ส่องเป็นแนวๆ ตามผนังถ้ำ คือแนวทางเดินของ Via ferrata ใกล้ทางออก

ถึงทางออกแล้วไกด์จะอนุญาตให้ถ่ายรูปได้

ถ้าไปช่วงไฮซีซั่น ด้านซ้ายของเส้นทางออกจะเปิดให้เดินต่อไปดูน้ำตกอีกแห่งหนึ่ง แต่วันที่เราไปเป็นช่วงโลว์ซีซั่น เส้นทางส่วนนี้ปิดอยู่ เลยอด

ปลายทางของเส้นทางเดินจะมี ลิฟต์ พาขึ้นไปยังจุดซื้อตั๋วด้านบน ไม่ต้องปีนขึ้นให้เหนื่อย

ค่าเข้าถ้ำ Skocjan

ค่าตั๋วมีการแบ่งตามช่วงเดือน ฤดูฮิตกับฤดูโลว์ราคาจะต่างกัน

การเดินในถ้ำใช้เวลาราว 2 ชั่วโมง เดินกับไกด์ทั้งทริป และเป็น 2 ชั่วโมงที่ไส้กิ่วมาก เพราะเราไปถึงพอดีรอบเที่ยง ยังไม่ได้กินข้าว เนื่องจากตอนนั้นยังไม่รู้สึกหิว พอเริ่มทัวร์ไปสักพัก ความหิวมาเต็ม แต่ในถ้ำ ห้ามกินอาหาร เพื่อรักษาระบบนิเวศ เลยทำได้แค่เดินอย่างมีสมาธิและคิดถึงอาหารไปพลางๆ

ด้านนอกมีแบบจำลองสภาพถ้ำให้ดู หลุมตรงกลางภูเขาเกิดจากการที่เพดานถ้ำถล่มลงไป เกิดเป็นช่องเปิดขนาดใหญ่

การเดินทางไป Skocjan Cave จากลูบลิยานา

การไป Skocjan ทำได้ทั้งรถบัสและรถไฟ โดยนั่งไปลงที่เมือง Divaca ก่อนแล้วค่อยต่อทางเท้า

• ขาไปเราเลือกนั่งบัส ราคาประมาณ 9.6 ยูโร

• ขากลับนั่งรถไฟ ประมาณ 10.3 ยูโร เพราะรอรถไฟแค่ชั่วโมงเดียว บัสรอนานกว่า เลือกเอาสะดวก

วิธีจองทั้งบัสและรถไฟจะคล้ายกับการไป Postojna คือดูตารางรอบ แล้วจองออนไลน์หรือซื้อหน้างานได้เลย

บัสจะปล่อยเราลงตรงจุดนี้ ซึ่งเป็นจุดรอรถบัสขากลับด้วย

เดินต่อจาก Divaca ไปถ้ำ – 4 กม.ที่ไม่มีห้องน้ำ

พอมาถึง Divaca ถ้าไม่มีรถส่วนตัว ต้องเดินต่ออีกราว 4 กม.

• 2 กม.แรกเดินเลียบถนน

• 2 กม.หลังเดินผ่านป่าและสวนของชาวบ้าน

ระหว่างทาง ไม่มีห้องน้ำ เตรียมตัวกันดีๆ

เดินเนิบๆ ไปเรื่อยๆ ขาไปใช้เวลาราว ชั่วโมงนิดๆ จนสุดท้ายก็ถึงทางเข้าแบบเหนื่อยกำลังดี

ขากลับเพราะอยากไปให้ทันรถไฟ เลยเดินโหมดจริงจัง 4 กม. ใช้เวลาราว 40 นาที เท่านั้น ระหว่างทางยังแอบเจอน้องม้าออกมาต้อนรับ ฮี้ๆ

สรุปฟีลสามสถานที่ใต้ดินสโลวีเนีย

เพื่อให้ตัดสินใจง่ายขึ้น ลองสรุปความรู้สึกแบบสั้นๆ:

• Postojna Cave

  • เหมาะกับคนชอบความอลังการ เดินไม่เยอะมาก มีรถไฟให้ขึ้น เที่ยวง่าย สะดวก

  • ข้อเสียคือคนเยอะ บรรยากาศออกแนวสวนสนุกธรรมชาติ ระบบนิเวศบางส่วนถูกปรุงแต่งไปเยอะ

• Predjama Castle

  • จุดเด่นคือคอนเซ็ปต์ “ปราสาทในหน้าผา” กับถ้ำด้านหลัง ฟังเรื่องราวประวัติศาสตร์เพลินดี

  • ภายในตัวปราสาทธรรมดา ไม่ได้ว้าวทุกห้อง แต่บรรยากาศโดยรวมแปลกตาและน่าไปสักครั้ง

• Skocjan Cave

  • ถูกใจสายธรรมชาติและสายผจญภัยมากกว่า ฟีลดิบ ดาร์ก ได้อารมณ์หนังแฟนตาซีแบบแท้ๆ

  • ต้องยอมเดินไกลหน่อย และไม่มีรถไฟ ไม่มีแสงสีจัดจ้าน แต่แลกมากับบรรยากาศที่ รักษาธรรมชาติไว้มากกว่า

สำหรับเรา ถ้ามีเวลาจำกัดและต้องเลือกแค่หนึ่ง Skocjan cave คือคำตอบ แต่ถ้าเวลาเหลือและอยากเห็นทั้งแนวธรรมชาติดิบและธรรมชาติแบบคอมเมอร์เชียลจัดเต็ม การจัดทริปแบบ Postojna + Predjama + Skocjan ก็จะครบเครื่องโลกใต้ดินของสโลวีเนียแบบจุใจทีเดียว