เปิดวงเมาท์พิซซ่า: จากขนมปังแผ่นแบนสู่ไอคอนอาหารโลก
ถ้าคุณเป็นสายพิซซ่าตัวจริง บทความนี้คือพื้นที่เมาท์ที่คุณห้ามเลื่อนผ่านเด็ดขาด เพราะเราจะชวนคุณไล่เรียงตั้งแต่ตำนานพิซซ่าในอดีต จนถึงเมนูโฮมเมดสุดว้าวอย่าง Pizza Rocket Pama Burrata ที่ทำเองได้แบบไม่ต้องเป็นเชฟมืออาชีพ
เตือนก่อนอ่าน: หลังจบ คุณอาจอยากสั่งพิซซ่าทันทีแบบไม่รู้ตัว
พิซซ่ากำเนิดยังไงกันแน่?
แม้ไอเดีย “ขนมปังแผ่นแบนอบแล้วโปะหน้า” จะมีมาตั้งแต่ยุคโบราณ แต่พิซซ่าในแบบที่เราคุ้นเคยทุกวันนี้ ดันเพิ่งเกิดขึ้นไม่นานนี้เอง
พิซซ่าสมัยใหม่ถือกำเนิดที่เมืองเนเปิลส์ ประเทศอิตาลี
ช่วงเวลาประมาณศตวรรษที่ 18-19
จุดเริ่มต้นคือ อาหารข้างทางราคาถูก สำหรับคนธรรมดาทั่วไป ไม่ใช่อาหารหรูอย่างที่หลายคนจินตนาการ
จุดพลิกเกมสำคัญคือการนำ มะเขือเทศ มาเป็นพระเอกหลักบนหน้าแป้ง จากขนมปังแบนธรรมดา กลายเป็นเมนูที่เริ่มมีเอกลักษณ์ชัดเจน และเข้าทางคนทั้งเมืองแบบไม่ทันตั้งตัว
ตำนานพิซซ่ามาการ์ริตา & ราชินีที่เปลี่ยนประวัติศาสตร์อาหาร
ปี 1889 ถูกพูดถึงเสมอเมื่อเล่าเรื่องพิซซ่า เพราะนี่คือปีที่พิซซ่าไม่ได้เป็นแค่ของกิน แต่กลายเป็น สัญลักษณ์ของชาติ
มีตำนานเล่าว่าเชฟในเนเปิลส์ทำพิซซ่าเพื่อถวายราชินีมาการ์ริตาแห่งอิตาลี ด้วยการออกแบบหน้าให้มีสีเหมือนธงชาติอิตาลี:
สีแดง: มะเขือเทศ
สีขาว: มอสซาเรลลา
สีเขียว: ใบโหระพา
ราชินีทรงโปรดเมนูนี้มาก จนชื่อ พิซซ่ามาการ์ริตา (Margherita) ถูกใช้เรียกหน้าแบบนี้ตั้งแต่นั้นเป็นต้นมา ซึ่งก็กลายเป็นหนึ่งในหน้าพิซซ่าคลาสสิกที่ดังไปทั่วโลกจนถึงทุกวันนี้
จากจานคนจน สู่เมนูที่โลกทั้งใบยกมือให้
หากย้อนกลับไป พิซซ่าคือเมนูของคนธรรมดาอย่างแท้จริง โดยเฉพาะในเนเปิลส์
ใช้แป้งแผ่นแบนเป็นฐาน
ใช้วัตถุดิบที่หาได้ง่ายและราคาถูก
เน้น อิ่ม ท้องอุ่น ทำง่าย ราคาเอื้อมถึง สำหรับคนจนและชนชั้นแรงงาน
แต่พอผู้อพยพชาวอิตาลีย้ายถิ่นฐาน พวกเขาก็พาพิซซ่าติดกระเป๋าเดินทางไปด้วย โดยเฉพาะในสหรัฐอเมริกา ที่พิซซ่ากลายเป็นดาวเด่นหลังสงครามโลกครั้งที่ 2
จากเมนูข้างทางในเมืองท่าเล็ก ๆ พิซซ่าก็ไต่ระดับขึ้นมาเป็น อาหารยอดนิยมระดับโลก ที่มีสไตล์หลากหลายจนเลือกไม่หวาดไม่ไหว
พิซซ่ากับตำนานเวอร์จิล: แท้จริงเริ่มจากจานที่กินได้
นอกจากประวัติศาสตร์ในโลกความจริงแล้ว ยังมีการโยงพิซซ่าเข้ากับตำนานวรรณกรรมอีกด้วย
มีการเล่าถึงฉากหนึ่งในงานของเวอร์จิล ที่เหล่าทหารหิวโซจนต้องกิน ขนมปังแบนที่ใช้แทนจาน ไปด้วย ซึ่งหลายคนมองว่าฉากนี้คือแนวคิดต้นแบบของพิซซ่าในเวลาต่อมา
ไอเดียจานที่กินได้ ฟังดูอาจจะเหมือนเรื่องเล่า แต่ก็สะท้อนความเป็นพิซซ่าได้ดี – ทั้งเป็นภาชนะ ทั้งเป็นอาหารในเวลาเดียวกัน
กลโกงพิซซ่ารีไซเคิล: ทำเหมือนใหม่ แต่ความจริงไม่ใช่
อีกด้านมืดหนึ่งของโลกพิซซ่าคือ “พิซซ่ารีไซเคิล” ที่จริงไม่ได้รีไซเคิลแบบรักษ์โลก แต่คือ กลโกงของบางร้าน ที่เอาพิซซ่าเก่าหรือของเหลือ:
นำมาปรับหน้าหรืออุ่นใหม่
ทำให้ดูเหมือนพิซซ่าทำสดใหม่เพิ่งออกจากเตา
แล้วนำมาขายต่อให้ลูกค้าแบบเนียน ๆ
นอกจากจะเป็นการหลอกลวงผู้บริโภคแล้ว ยัง ผิดหลักสุขอนามัย และผิดกฎหมาย แบบเต็ม ๆ ใครรักพิซซ่าควรรู้เท่าทัน และเลือกกินจากร้านที่ไว้ใจได้เท่านั้น
ทำไมแป้งพิซซ่าถึงไม่ใช้ไม้รีด?
เคยสงสัยไหมว่า ทำไมพิซซ่าดี ๆ หลายร้านถึงไม่ใช้ไม้รีดแป้งเหมือนตอนทำคุ้กกี้หรือแป้งพาย?
คำตอบคือ ฟองอากาศจากการหมักแป้งคือหัวใจสำคัญ
การใช้มือยืดแป้งช่วยรักษาฟองอากาศไว้
เมื่อเข้าเตาอบ จะได้ขอบพิซซ่า (Cornicione) ที่ฟู เบา และมีเท็กซ์เจอร์นุ่มแบบมีชีวิตชีวา
ถ้าใช้ไม้รีดจนแป้งแน่น ฟองอากาศหายหมด ขอบพิซซ่าก็จะกลายเป็นแบน แข็ง และขาดเสน่ห์
พูดง่าย ๆ คือ มือของคนทำพิซซ่าคืออุปกรณ์ปรับบุคลิกแป้ง ที่ให้ผลลัพธ์คนละเรื่องกับไม้รีดเลย
Pizza Rocket Pama Burrata: เมนูโฮมเมดที่บ้านก็ทำได้
หลังจากเล่าตำนานกันไปยาว ๆ มาถึงเมนูที่สายโฮมเมดต้องลองสักครั้ง – Pizza Rocket Pama Burrata
จุดเด่นของพิซซ่าสไตล์นี้คือความสดและความบาลานซ์ของวัตถุดิบ:
Burrata ให้สัมผัสครีมมี่นุ่มละมุน
Prosciutto หรือ Parma ham เพิ่มความเค็มนัวแบบมีคลาส
Rocket (Arugula) ใส่ความขมปลายลิ้นเบา ๆ ตัดเลี่ยน
เอาทุกอย่างมารวมกันบนฐานแป้งพิซซ่าที่อบจนกรอบนอกนุ่มใน บอกเลยว่าเป็นคอมโบที่ทั้งสดชื่น ทั้งเข้มข้นในคำเดียวกัน
สายกินต้องเซฟลิสต์: ร้านพิซซ่าน่าไปตามรอย
ถ้าฟังเรื่องเล่ามาจนถึงตรงนี้แล้วเริ่มคันปากอยากลองพิซซ่าดี ๆ นี่คือร้านที่ถูกหยิบยกมาแนะนำให้ไปตามรอยกันเอง
Peppina (เปปพิน่า) – ย่าน Sukhumvit 33
Grazie Pizzeria – เทเวศ
Ronin pizza (Ronin pizza)
Zanotti IL Ristorante Italiano
Pala Pizza Romana
แต่ละร้านมีสไตล์และเสน่ห์ของตัวเอง ใครชอบพิซซ่าแบบไหนก็ลองไล่ชิมไปทีละที่ แล้วคุยกับเพื่อนต่อได้อีกยาว
สรุป: หลังรู้เรื่องพิซซ่า คุณยังมองมันเหมือนเดิมอยู่ไหม?
จากเมนูข้างถนนของคนจนในเนเปิลส์ สู่พิซซ่ามาการ์ริตาเพื่อราชินี จากจานที่กินได้ในตำนานเวอร์จิล สู่ไอคอนอาหารที่ยึดครองโลก—พิซซ่าคือเรื่องเล่าที่กินได้จริง ๆ
ครั้งต่อไปที่คุณถือชิ้นพิซซ่าอยู่ในมือ ลองนึกถึงเรื่องราวทั้งหมดนี้ แล้วคุณจะรู้ว่า ทุกคำที่กัด ไม่ได้มีแค่ชีสกับซอส แต่มันมีทั้งประวัติศาสตร์ วัฒนธรรม และความตั้งใจของคนทำซ่อนอยู่ด้วย

