ปัญหา หัวต่อ 16-pin (12V-2x6) ไหม้ บนการ์ดจอรุ่นใหม่ยังคงเป็นประเด็นร้อน โดยเฉพาะในซีรีส์ RTX 50 และแม้แต่บางรุ่นของ RX 9070 XT ล่าสุดมีรายงานที่น่าสนใจจากผู้ใช้หลายรายว่า หัวต่อปลายเหลืองของ MSI ซึ่งถูกออกแบบมาเพื่อช่วยลดความเสี่ยง กลับมีพฤติกรรม “ค่อย ๆ ดันตัวเองออก” จากพอร์ตโดยไม่รู้ตัว
หากเรื่องนี้เป็นจริง อาจเป็นหนึ่งในสาเหตุสำคัญที่ทำให้เกิดการไหม้ของหัวต่อ แม้ผู้ใช้จะยืนยันว่าเสียบแน่นแล้วก็ตาม
หัวต่อปลายเหลืองของ MSI คืออะไร?
MSI เปิดตัวหัวต่อ 16-pin แบบปลายเหลือง (Yellow-Tipped 16-pin Connector) เพื่อแก้ปัญหาการเสียบไม่สุด
แนวคิดคือ:
ถ้าเสียบแน่นและสุดแล้ว
ส่วนสีเหลืองจะ “มองไม่เห็น”
หากยังเห็นสีเหลือง แปลว่ายังเสียบไม่สุด
ดีไซน์นี้ถูกมองว่าเป็นวิธีช่วยลดความผิดพลาดของผู้ใช้ ที่อาจเสียบหัวต่อไม่แน่นจนเกิดความร้อนสะสม
ผู้ใช้พบหัวต่อค่อย ๆ ดันตัวเองออก
ผู้ใช้ Reddit รายหนึ่งรายงานว่า หัวต่อ MSI ของเขาเริ่มเห็นสีเหลืองโผล่ออกมาหลังใช้งานไปประมาณ 2 เดือน
เขาระบุว่า:
ตอนแรกเสียบแน่นสนิท
ผ่านไประยะหนึ่ง สีเหลืองเริ่มโผล่
เมื่อดันกลับเข้าไป ก็ยังค่อย ๆ เลื่อนออกอีก
พฤติกรรมนี้ชี้ให้เห็นว่าตัวล็อก (secure latch) อาจไม่สามารถยึดหัวต่อไว้ได้แน่นพอ
ที่น่าสนใจคือ ผู้ใช้รายอื่นในเธรดเดียวกันตรวจสอบของตัวเอง และพบอาการลักษณะเดียวกัน
ทำไมเรื่องนี้ถึงอันตราย?
กรณีหัวต่อ 16-pin ไหม้ที่ผ่านมา มักพบลักษณะร่วมกันคือ:
ไหม้เฉพาะพินบางจุด
ไหม้เฉพาะแถวบนหรือแถวล่าง
สาเหตุหลักมักเกี่ยวข้องกับ “การสัมผัสไม่สมบูรณ์” (improper contact)
หากหัวต่อค่อย ๆ เลื่อนออกแม้เพียงเล็กน้อย:
โหลดไฟอาจกระจุกที่พินบางจุด
เกิดความต้านทานสูงขึ้น
สะสมความร้อน
สุดท้ายเกิดการไหม้หรือละลาย
ปัญหานี้มักไม่เกิดทันที แต่ใช้เวลาหลายเดือนกว่าจะเห็นผล ซึ่งสอดคล้องกับรายงานส่วนใหญ่ที่ผ่านมา
อาจเกี่ยวข้องกับ Thermal Cycling
หนึ่งในคำอธิบายที่เป็นไปได้คือ “Thermal Cycling”
เมื่อการ์ดจอทำงานหนัก:
หัวต่อร้อนขึ้น
พลาสติกและโลหะขยายตัว
เมื่อเครื่องเย็นลง:
วัสดุหดตัว
การขยาย–หดซ้ำ ๆ อาจทำให้หัวต่อคลายตัวเล็กน้อยในระยะยาว
หากกลไกล็อกไม่แน่นพอ การเลื่อนออกแม้เพียงเสี้ยวมิลลิเมตรก็อาจเพิ่มความเสี่ยงอย่างมาก
ไม่ใช่แค่ MSI หรือไม่?
แม้รายงานล่าสุดจะเกี่ยวกับหัวต่อปลายเหลืองของ MSI แต่พฤติกรรมคล้ายกันอาจเกิดขึ้นกับหัวต่อ 12V-2x6 แบบอื่นด้วย
ที่ผ่านมา หลายกรณีไหม้เกิดขึ้นหลังใช้งานหลายเดือน ไม่ใช่ทันทีหลังประกอบเครื่อง
การที่หัวต่อค่อย ๆ คลายตัวเอง อาจเป็นหนึ่งในคำอธิบายสำคัญว่าทำไมปัญหานี้ยังเกิดขึ้น แม้ผู้ใช้จะปฏิบัติตามคำแนะนำอย่างเคร่งครัด
MSI ระบุ PSU บางชุดเป็น “Defective”
เจ้าของโพสต์ระบุว่า MSI แจ้งว่า PSU ของเขาเป็น “หน่วยที่มีข้อบกพร่อง” (defective unit)
หากเป็นเช่นนั้นจริง อาจมีล็อตอื่นที่มีพฤติกรรมเดียวกัน
อย่างไรก็ตาม ยังไม่มีประกาศอย่างเป็นทางการในวงกว้างเกี่ยวกับการเรียกคืนสินค้า
ควรทำอย่างไรเพื่อลดความเสี่ยง?
สำหรับผู้ใช้ที่ใช้หัวต่อ 16-pin หรือ 12V-2x6:
ตรวจสอบหัวต่อเป็นระยะ
ดูว่ามีส่วนสีเหลืองโผล่หรือไม่ (กรณี MSI)
หลีกเลี่ยงการงอสายใกล้จุดเชื่อมต่อ
ใช้ PSU มาตรฐาน ATX 3.1
ใช้สายที่มากับ PSU โดยตรง
หากพบว่าหัวต่อเลื่อนออกเอง ควรหยุดใช้งานและติดต่อผู้ผลิตทันที
สรุป: ดีไซน์ช่วยลดความผิดพลาด แต่ยังมีช่องโหว่?
หัวต่อปลายเหลืองของ MSI ถูกออกแบบมาเพื่อป้องกันการเสียบไม่สุด แต่รายงานล่าสุดชี้ว่า หัวต่ออาจค่อย ๆ คลายตัวเองเมื่อใช้งานไปนาน ๆ
หากปัญหานี้เกิดขึ้นในวงกว้าง อาจเป็นหนึ่งในสาเหตุหลักของการไหม้ที่พบใน RTX 50 Series และการ์ดจอรุ่นอื่นที่ใช้ 12V-2x6
ตอนนี้สิ่งสำคัญที่สุดคือการตรวจสอบอุปกรณ์ของตนเองอย่างสม่ำเสมอ เพราะปัญหานี้ไม่ได้เกิดขึ้นทันที แต่สะสมความเสี่ยงทีละน้อย