ประโยชน์ของการดื่มกาแฟ!

รู้ไหมว่ากาแฟแก้วโปรดของคุณ อาจให้มากกว่าความสดชื่น?

ทุกเช้า…หลายคนคงเริ่มวันด้วยกลิ่นหอมของกาแฟ ไม่ว่าจะเป็นเอสเปรสโซ่ร้อน ลาเต้เย็น หรืออเมริกาโนไม่ใส่น้ำตาล กาแฟได้กลายเป็นส่วนหนึ่งของวิถีชีวิตคนยุคใหม่ไปแล้ว ไม่ใช่แค่เพราะรสชาติที่เข้มข้น หรือความหอมที่ทำให้ใจสงบ แต่เพราะกาแฟให้ความรู้สึก “เริ่มต้นวันใหม่อย่างมีพลัง”

ปัจจุบันคนทั่วโลกดื่มกาแฟกันมากขึ้นเรื่อย ๆ และในประเทศไทยเอง กาแฟก็กลายเป็นเครื่องดื่มประจำของใครหลายคนเช่นกัน คำถามคือ...กาแฟให้แค่ความตื่นตัวหรือไม่? แท้จริงแล้ว กาแฟยังมีประโยชน์ต่อร่างกายและจิตใจมากกว่าที่คิด

วันนี้เราจะพาไปดูว่า “การดื่มกาแฟอย่างพอดี” มีประโยชน์อะไรบ้างที่คุณอาจยังไม่เคยรู้มาก่อน

1.ช่วยยืดอายุ

กาแฟเป็นสารสกัดจากพืช ผงกาแฟจากเมล็ดกาแฟมีสารออกฤทธิ์ทางชีวภาพหลายชนิด เช่น โพลีฟีนอล คาเฟอีน กรดแทนนิก เป็นต้น สารเหล่านี้เปรียบเสมือน “ดาบคม” ในร่างกาย ที่สามารถกำจัดอนุมูลอิสระที่เกิดจากกระบวนการเผาผลาญของเซลล์ได้ อนุมูลอิสระเป็นอันตรายต่อเซลล์ เมื่อกำจัดออกไปแล้ว กิจกรรมทางชีวภาพของเซลล์จะดีขึ้นและอายุขัยจะยาวนานขึ้น ผิวหนังก็เช่นกัน

กาแฟอุดมไปด้วยส่วนผสมที่มีฤทธิ์ทางชีวภาพ ได้แก่:

• โพลีฟีนอล

• คาเฟอีน

• กรดแทนนิก

ส่วนผสมเหล่านี้มีคุณสมบัติต้านอนุมูลอิสระอย่างมีนัยสำคัญและสามารถต่อต้านอนุมูลอิสระที่เกิดขึ้นในระหว่างกระบวนการเผาผลาญของมนุษย์ได้อย่างมีประสิทธิภาพ อนุมูลอิสระเป็นปัจจัยสำคัญที่ทำให้เซลล์ได้รับความเสียหายจากออกซิเดชั่น และการสะสมมากเกินไปของอนุมูลอิสระมีความเกี่ยวข้องอย่างใกล้ชิดกับโรคเรื้อรังต่างๆ และกระบวนการชราภาพ การกำจัดอนุมูลอิสระที่เป็นอันตรายเหล่านี้ทำให้ส่วนผสมที่ออกฤทธิ์ในกาแฟช่วย:

การศึกษาวิจัยที่มีอยู่ในปัจจุบันแสดงให้เห็นว่าการดื่มกาแฟในปริมาณพอเหมาะมีความสัมพันธ์เชิงบวกกับการมีอายุยืนยาวอย่างมีสุขภาพดี อย่างไรก็ตาม ควรเน้นย้ำว่าความสัมพันธ์นี้ได้รับผลกระทบจากหลายปัจจัย เช่น ความแตกต่างของแต่ละบุคคล ปริมาณการดื่ม และวิถีชีวิต

2. ช่วยป้องกันอาการลำไส้อักเสบและมะเร็งลำไส้ใหญ่

ในเดือนพฤศจิกายน 2024 นักวิจัยจากมหาวิทยาลัยฮาร์วาร์ดได้ตีพิมพ์ผลการศึกษากับผู้คนหลายหมื่นคนในวารสาร Nature Microbiology และพบว่าการดื่มกาแฟเป็นประจำสามารถเปลี่ยนแปลงจุลินทรีย์ในลำไส้ได้ เมื่อเปรียบเทียบกับคนที่ไม่เคยดื่มกาแฟเลย (น้อยกว่า 3 แก้วต่อเดือน) ผู้ที่ดื่มกาแฟ 3 แก้วต่อวันจะมีแบคทีเรียที่มีประโยชน์ L.asaccharolyticus ในลำไส้สูงกว่า 4.5 ถึง 8 เท่า! L.asaccharolyticus สามารถช่วยให้ลำไส้ผลิตกรดบิวทิริก ช่วยรักษาการทำงานของลำไส้ และช่วยป้องกันโรคลำไส้อักเสบและมะเร็งลำไส้ใหญ่

3. ลดความเสี่ยงโรคหัวใจและหลอดเลือด

การศึกษาที่ตีพิมพ์ในวารสาร European Journal of Preventive Cardiology ในปี 2022 พบว่าการดื่มกาแฟ 0.5 ถึง 3 แก้วต่อวันสามารถลดอัตราการเสียชีวิตจากทุกสาเหตุลงได้ 12% และลดอัตราการเสียชีวิตจากโรคหัวใจและหลอดเลือดลงได้ 17%

จากการศึกษาพบว่ากาแฟมีสารออกฤทธิ์ทางชีวภาพหลายชนิด เช่น คาเฟอีนและโพลีฟีนอล คาเฟอีนสามารถกระตุ้นระบบประสาทส่วนกลาง เพิ่มความตื่นตัวและสมาธิ และอาจส่งเสริมการเผาผลาญอาหาร โพลีฟีนอลมีฤทธิ์ต้านอนุมูลอิสระและต้านการอักเสบ ซึ่งช่วยปกป้องเซลล์ของร่างกายจากความเสียหายจากอนุมูลอิสระ จึงรักษาการทำงานปกติของอวัยวะต่างๆ ในร่างกาย โดยเฉพาะระบบหัวใจและหลอดเลือด

4. ดีต่อตับ

กาแฟสามารถเพิ่มการทำงานของตับได้ เช่นเดียวกับการเสริมสร้างความสามารถของร่างกายในการต้านทานการบุกรุกที่เป็นอันตรายจากภายนอก

เมื่อเทียบกับคนปกติที่ไม่ดื่มกาแฟแล้ว คนที่ดื่มกาแฟเป็นประจำมีความเสี่ยงต่อโรคไขมันพอกตับน้อยกว่าอย่างเห็นได้ชัด ส่วนคนที่เป็นโรคไขมันพอกตับอยู่แล้ว การดื่มกาแฟเป็นประจำสามารถลดการเกิดพังผืดในตับได้ถึง 33%

สาเหตุอาจเป็นเพราะส่วนผสมออกฤทธิ์ที่มีอยู่ในกาแฟ เช่น คาเฟอีน กรดคลอโรจีนิก และไตรโกเนลลิน ช่วยควบคุมการเผาผลาญไขมัน จึงป้องกันไขมันพอกตับและโรคตับแข็งได้

5. มีฤทธิ์ปกป้องหัวใจ

ประโยชน์ของกาแฟต่อสุขภาพหัวใจนั้นส่วนใหญ่มาจากคาเฟอีนและสารออกฤทธิ์ทางชีวภาพต่างๆ คาเฟอีนสามารถกระตุ้นระบบประสาทส่วนกลาง เพิ่มอัตราการเต้นของหัวใจและความดันโลหิต และเพิ่มการไหลเวียนของเลือดไปยังหัวใจ

การศึกษาหลายชิ้นได้ยืนยันว่าการดื่มกาแฟในปริมาณที่พอเหมาะสามารถลดความเสี่ยงต่อโรคหัวใจและหลอดเลือด เช่น โรคหลอดเลือดหัวใจและภาวะหัวใจเต้นผิดจังหวะได้อย่างมาก

6. เพิ่มประสิทธิภาพการออกกำลังกาย

สามารถปรับปรุงศักยภาพการเผาผลาญแอโรบิกก่อนการออกกำลังกาย และบรรเทาอาการปวดเมื่อยของกล้ามเนื้อหลังการออกกำลังกาย

หมายเหตุ: สุขภาพเป็นผลจากปัจจัยภายในและภายนอกหลายๆ ประการร่วมกัน เช่น การรับประทานอาหารในแต่ละวัน โภชนาการ การออกกำลังกายอย่างพอเหมาะ และปัจจัยอื่นๆ แม้ว่ากาแฟอาจมีประโยชน์บางประการ แต่เราไม่สามารถฝากความหวังทั้งหมดไว้กับกาแฟได้ และคิดว่ากาแฟเพียงอย่างเดียวสามารถแก้ปัญหาด้านสุขภาพได้ทั้งหมด

คนเหล่านี้ไม่ควรดื่มกาแฟ

สำหรับเพื่อนรุ่นเก่าที่อยากลองดื่มกาแฟก็มีบางสิ่งที่ควรใส่ใจ

1. ผู้ที่มีโรคพิเศษ

ตัวอย่างเช่น ในผู้ป่วยที่มีความดันโลหิตสูง โรคหัวใจและหลอดเลือด และหลอดเลือดสมอง กาแฟสามารถกระตุ้นให้หลอดเลือดหดตัวและเพิ่มการกระตุ้นของเส้นประสาทซิมพาเทติก ซึ่งอาจทำให้โรคแย่ลงและอาจทำให้เกิดอาการเช่นใจสั่นและมือสั่นได้

2. ผู้ป่วยโรคระบบทางเดินอาหาร

สำหรับผู้ป่วยที่มีอาการแผลในกระเพาะอาหาร แผลในลำไส้ และลำไส้ใหญ่อักเสบ การดื่มกาแฟอาจทำให้สภาพร่างกายแย่ลงได้

3. ผู้ที่เพิ่งเข้ารับการผ่าตัดหรือเพิ่งออกจากโรงพยาบาลเนื่องจากการเจ็บป่วยหนักและต้องการพักผ่อน

กาแฟที่ประกอบด้วยคาเฟอีนและธีโอฟิลลินจะทำให้พวกเขาตื่นตัวและไม่เหมาะสำหรับการดื่ม

หมายเหตุ : เพื่อนๆที่มักมีอาการนอนไม่หลับควรใส่ใจเรื่องเวลาการดื่ม

กาแฟมีครึ่งชีวิตประมาณ 5-7 ชั่วโมง แนะนำให้ดื่มในตอนเช้าหรือตอนเช้าตรู่ ไม่ควรดื่มหลังเที่ยง โดยเฉพาะตอนกลางคืน มิฉะนั้นจะรบกวนการนอนหลับ

แนะนำให้ดื่มกาแฟไม่เกิน 5 แก้วต่อวัน สำหรับผู้ใหญ่ที่มีสุขภาพดี ควรดื่ม 3-5 แก้วต่อวัน (แก้วมาตรฐานมีความจุ 120-140 มิลลิลิตร) ซึ่งหมายความว่าปริมาณคาเฟอีนที่บริโภคต่อวันไม่ควรเกิน 210-400 มิลลิกรัม