เคเบิลใต้น้ำ AI คืออะไร และทำไมถึงกลายเป็นโครงสร้างพื้นฐานเชิงยุทธศาสตร์
เคเบิลใต้น้ำ AI คือระบบสายสื่อสารที่วางบนพื้นมหาสมุทรเพื่อเชื่อมต่อโครงข่ายอินเทอร์เน็ตและดิจิทัลระหว่างประเทศ โดยรองรับการรับส่งข้อมูลขนาดใหญ่จากบริการคลาวด์ เทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์ ศูนย์ข้อมูล และแพลตฟอร์มดิจิทัลที่ต้องการแบนด์วิดท์สูงและความหน่วงต่ำ เคเบิลใต้น้ำเหล่านี้จึงกลายเป็นเสมือนเส้นเลือดสำคัญของเศรษฐกิจดิจิทัลสมัยใหม่ ซึ่งหากไม่มีโครงสร้างพื้นฐานประเภทนี้ การเติบโตของบริการ AI และคลาวด์ในภูมิภาคจะถูกจำกัดทันที ประเด็นสำคัญคือ เคเบิลใต้น้ำไม่ได้เป็นแค่งานวิศวกรรมโทรคมนาคม แต่เป็นการเมืองเชิงเศรษฐกิจ ใครถือเส้นทางเชื่อมต่อหลัก ใครออกแบบแนวสาย และใครเป็นเจ้าของจุดเชื่อมต่อ ก็ล้วนกำหนดอำนาจต่อรองด้านข้อมูล การลงทุน และนวัตกรรม ในบริบทที่เศรษฐกิจดิจิทัลกำลังขยายตัวอย่างรวดเร็ว การตัดสินใจลงทุนในเคเบิลใต้น้ำจึงเท่ากับการกำหนดตำแหน่งของภูมิภาคในห่วงโซ่เทคโนโลยีระดับโลก
ดีล GULF–Singtel และเคเบิล VTS การปักธงศูนย์ข้อมูลอาเซียน
เมื่อ GULF จับมือ Singtel ประกาศความร่วมมือเชิงกลยุทธ์พัฒนาและลงทุนในระบบเคเบิลใต้น้ำเชื่อมต่อระหว่างเวียดนาม ไทย และสิงคโปร์ภายใต้โครงการ Vietnam–Thailand–Singapore หรือ VTS สิ่งที่เกิดขึ้นไม่ใช่แค่การเพิ่มเส้นทางรับส่งข้อมูลใหม่ แต่คือการปักธงว่าโครงสร้างพื้นฐานดิจิทัลของภูมิภาคกำลังก้าวสู่ยุคที่ศูนย์ข้อมูลอาเซียนต้องการท่อข้อมูลเฉพาะสำหรับ AI และคลาวด์โดยตรง โครงการ VTS ถูกออกแบบเป็นระบบเคเบิลใต้น้ำระหว่างประเทศที่ทันสมัย รองรับดีมานด์ Data Center Cloud และ AI ในอาเซียน และมีกำหนดเปิดให้บริการเชิงพาณิชย์ในปี 2573 นี่คือเส้นทางที่เพิ่มทั้งความจุและความหลากหลายของการเชื่อมต่อระหว่างโครงข่าย โดยเฉพาะระหว่างไทยกับสิงคโปร์ ซึ่งเป็นศูนย์รวมผู้ให้บริการ Hyperscale และแพลตฟอร์มดิจิทัลขนาดใหญ่ คำกล่าวของสารัชถ์ รัตนาวะดีที่ว่าโครงการนี้จะเป็นรากฐานสำคัญของการพัฒนาเศรษฐกิจดิจิทัลในภูมิภาค สะท้อนภาพชัดว่า VTS คือการต่อยอดธุรกิจโครงสร้างพื้นฐานดิจิทัลไปสู่ระดับภูมิภาค และช่วยหนุนให้บทบาทของไทยในฐานะฮับเทคโนโลยีและศูนย์ข้อมูลเริ่มมีน้ำหนักมากขึ้นในสายตานักลงทุน
เคเบิล THUS ของ NT การเชื่อมข้ามแปซิฟิกเพื่อโครงสร้างพื้นฐานดิจิทัลระยะยาว
ในอีกฟากหนึ่ง บริษัท โทรคมนาคมแห่งชาติ หรือ NT เลือกเดินหมากระยะยาว ด้วยการลงนามข้อตกลงการให้ทุนสนับสนุนกับ USTDA เพื่อศึกษาโครงการเคเบิลใต้น้ำระหว่างประเทศ Thailand–US หรือ THUS นี่คือการเตรียมเส้นทางข้ามมหาสมุทรแปซิฟิก เชื่อมต่อภูมิภาคไปยังสหรัฐอเมริกาผ่านห้าประเทศในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ ได้แก่ อินโดนีเซีย มาเลเซีย ฟิลิปปินส์ สิงคโปร์ และเวียดนาม ความสำคัญเชิงยุทธศาสตร์ของ THUS อยู่ตรงที่ระบบเคเบิลใต้น้ำเดิมที่เชื่อมต่อไปยังสหรัฐอเมริกากำลังเข้าใกล้ช่วงหมดอายุ การศึกษาเชิงลึกทั้งด้านเทคนิค แนวเส้นทาง งบประมาณ และรูปแบบการลงทุน จึงไม่ใช่งานเอกสาร แต่คือการวางรากฐานใหม่ให้กับโครงสร้างพื้นฐานดิจิทัลของภูมิภาคในอีกหลายทศวรรษข้างหน้า โครงการนี้ถูกมองว่าเป็นเส้นเลือดหลักในการรองรับการขยายตัวของศูนย์ข้อมูลและความต้องการใช้แบนด์วิดท์ระหว่างภูมิภาคที่โตแบบก้าวกระโดดจากคลาวด์และ AI เมื่อ NT เลือกบริษัทสัญชาติสหรัฐอย่าง APTelecomมาศึกษาโครงการในทุกมิติ ภาพที่ชัดเจนขึ้นคือการผูกโยงความร่วมมือด้านเทคโนโลยีกับพันธมิตรรายใหญ่ เพื่อเสริมความน่าเชื่อถือของโครงสร้างพื้นฐานดิจิทัล และยกระดับภูมิภาคให้พร้อมเชื่อมต่อบริการดิจิทัลขั้นสูงจากอีกซีกโลก
เคเบิลใต้น้ำกับการเติบโตแบบก้าวกระโดดของข้อมูล AI และคลาวด์
เบื้องหลังการเร่งเครื่องลงทุนเคเบิลใต้น้ำทั้ง VTS และ THUS คือความจริงที่ว่าปริมาณข้อมูลจากศูนย์ข้อมูล บริการคลาวด์ และการประมวลผล AI กำลังโตแรงจนโครงสร้างพื้นฐานเดิมอาจรับไม่ไหว แหล่งข้อมูลระบุว่า การเพิ่มขึ้นของ Data Center ทั้งในภูมิภาคส่งผลให้ความต้องการใช้แบนด์วิดท์ระหว่างประเทศมีแนวโน้มเติบโตอย่างก้าวกระโดด ระบบเคเบิลใต้น้ำจึงกลายเป็นโครงสร้างพื้นฐานที่มีความสำคัญต่อการรับส่งข้อมูลขนาดใหญ่ การให้บริการคลาวด์ การประมวลผล AI และบริการดิจิทัลรูปแบบใหม่ที่ต้องอาศัยการเชื่อมต่อที่มีประสิทธิภาพและมีเสถียรภาพสูง สำหรับภาคธุรกิจ การมีเส้นทางเชื่อมต่อที่มีประสิทธิภาพและหลากหลายช่วยรองรับปริมาณข้อมูลและลดการพึ่งพาเส้นทางเดียวมากเกินไป โดยเฉพาะผู้ให้บริการ Hyperscale ศูนย์ข้อมูล และแพลตฟอร์มดิจิทัลขนาดใหญ่ นี่ไม่ใช่เรื่องเทคนิคอย่างเดียว แต่เป็นกลยุทธ์ความเสี่ยง หากเส้นทางหลักมีปัญหา ธุรกิจทั้งระบบอาจสะดุดทันที การสร้างหลายเส้นทางทั้งระดับภูมิภาคและข้ามทวีปจึงเท่ากับการซื้อประกันให้เศรษฐกิจดิจิทัลของทั้งภูมิภาค
บทบาทใหม่ในฐานะฮับเทคโนโลยี และข้อท้าทายข้างหน้า
เมื่อโครงการ VTS ถูกวางบทบาทให้ช่วยหนุนการพัฒนาประเทศไปสู่การเป็นศูนย์กลางดิจิทัลและศูนย์กลางศูนย์ข้อมูลของภูมิภาคอาเซียน และ THUS ถูกมองว่าเป็นโครงสร้างพื้นฐานเชิงกลยุทธ์ในการเชื่อมต่อภูมิภาคไปยังสหรัฐอเมริกาพร้อมรองรับปริมาณข้อมูลที่เพิ่มขึ้น ภาพรวมจึงชัดเจนว่าเป้าหมายคือการยกระดับให้ภูมิภาคนี้กลายเป็นฮับเทคโนโลยีตัวจริง ไม่ใช่แค่ผู้ใช้บริการจากต่างประเทศ แต่การจะไปถึงจุดนั้นมีโจทย์หลายด้าน ตั้งแต่การรักษาความมั่นคงปลอดภัยของเคเบิลใต้น้ำ การแบ่งปันประโยชน์ระหว่างผู้เล่นรายใหญ่และรายเล็ก ไปจนถึงการออกแบบนโยบายดิจิทัลที่ดึงดูดการลงทุนโดยไม่ปล่อยให้ช่องว่างดิจิทัลขยายกว้างเกินไป ถ้าการลงทุนเคเบิลใต้น้ำกลายเป็นเรื่องของไม่กี่บริษัทใหญ่ ผลลัพธ์อาจคือการกระจุกตัวของอำนาจข้อมูล เคเบิลใต้น้ำ AI จึงไม่ใช่แค่ท่อข้อมูล แต่เป็นสัญลักษณ์ของทางเลือกทางเศรษฐกิจ การผลักดันโครงสร้างพื้นฐานดิจิทัลอย่างสมดุล โปร่งใส และครอบคลุม จะเป็นตัวชี้ว่าเศรษฐกิจดิจิทัลของภูมิภาคจะเติบโตอย่างมีส่วนร่วม หรือกลายเป็นสนามแข่งขันของผู้เล่นรายใหญ่ไม่กี่รายเท่านั้น
