ค่าธรรมเนียมนักท่องเที่ยว 450 บาท ทางอากาศเข้าเมืองต้องคิดใหม่ทั้งทริป

ค่าเหยียบแผ่นดิน 450 บาทคืออะไร และทำไมต้องสนใจตั้งแต่จองตั๋ว

ค่าธรรมเนียมนักท่องเที่ยว 450 บาท หรือที่เรียกกันว่าค่าเหยียบแผ่นดิน คือเงินที่ผู้เดินทางต่างชาติซึ่งเข้ามาโดยช่องทางอากาศต้องจ่ายเพิ่มเติมจากค่าโดยสาร เพื่อสมทบเข้ากองทุนส่งเสริมการท่องเที่ยว ใช้สำหรับประกันภัยนักท่องเที่ยว การฟื้นฟูแหล่งท่องเที่ยว และการดูแลความปลอดภัย โดยมีเป้าหมายให้ผู้มาเยือนมีส่วนร่วมกับค่าใช้จ่ายในการดูแลทรัพยากรและระบบสาธารณสุขของประเทศเจ้าบ้าน ไม่ใช่ภาระของผู้เสียภาษีฝ่ายเดียว

สิ่งที่สำคัญคือเรื่องนี้ไม่ได้เป็นแค่ข่าวนโยบาย แต่กระทบตรงต่อคนที่วางแผนท่องเที่ยวประหยัดไทยและคำนวณค่าใช้จ่ายนักท่องเที่ยวอย่างละเอียด เพราะค่าธรรมเนียมนักท่องเที่ยว 450 บาทจะกลายเป็นต้นทุนคงที่ของทุกคนที่บินเข้าเมือง เมื่อรวมกับค่าที่พักและค่าเดินทางภายใน ทริปที่เคยคิดว่าถูกอาจไม่ถูกเท่าเดิมอีกต่อไป โดยเฉพาะกลุ่มแบ็กแพ็กเกอร์และนักเดินทางยาวหลายสัปดาห์ที่คำนวณงบเป็นรายวัน

ดีลกับรัฐบาล: ใครผลักดัน คิดอย่างไร และทำไมต้องเริ่มตอนนี้

การผลักดันค่าเหยียบแผ่นดินรอบนี้ไม่ได้เกิดจากไอเดียลอยๆ แต่เกิดจากกระบวนการประชุมและรับฟังความเห็นอย่างเป็นทางการ นางสาวนัทรียา ทวีวงศ์ ปลัดกระทรวงการท่องเที่ยวและกีฬา ระบุว่าหลังเปิดรับฟังความคิดเห็นประชาชน 35 วัน พบว่ากว่า 80% เห็นด้วยกับการเก็บค่าธรรมเนียมในอัตรา 450 บาท ขณะที่รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการท่องเที่ยวและกีฬา นายสุรศักดิ์ พันธ์เจริญวรกุล เป็นประธานประชุมร่วมหน่วยงานรัฐ เอกชน และภาคประชาสังคม เพื่อเคาะแนวทางจัดเก็บ

กระบวนการต่อจากนี้คือการสรุปรายละเอียดเสนอคณะกรรมการนโยบายการท่องเที่ยวและคณะรัฐมนตรี หากประกาศในราชกิจจานุเบกษาแล้ว จะมีผลภายใน 180 วัน โดยกระทรวงตั้งเป้าเริ่มจัดเก็บในไตรมาสแรกของปีหน้า คำกล่าวที่จับต้องได้คือ "ผลสำรวจระบุว่าผู้ตอบแบบสอบถามร้อยละ 80.50 เห็นชอบกับหลักการจัดเก็บดังกล่าว" จุดที่น่าสนใจคือแนวคิดนี้สอดคล้องกับโลกปัจจุบันที่มีมากกว่า 80 ประเทศเก็บภาษีหรือค่าธรรมเนียมด้านการท่องเที่ยวในรูปแบบต่างๆ อยู่แล้ว

เก็บแค่คนบินเข้า ก่อนขยายทางบกทางน้ำ และเงิน 8,000 ล้านจะไปไหน

รายละเอียดที่นักเดินทางต้องรู้คือ ระยะแรกจะเก็บเฉพาะนักท่องเที่ยวที่เดินทางเข้าทางอากาศ ส่วนทางบกและทางน้ำจะชะลอไปอีก 1 ปี นั่นหมายความว่าคนที่ใช้เครื่องบินจะเจอค่าใช้จ่ายนี้ก่อนใคร ขณะที่คนเดินทางข้ามแดนทางบกยังได้เวลาปรับตัวเพิ่มเติม ภาครัฐยังหารือว่าจะเก็บผ่านตั๋วเครื่องบิน แอปพลิเคชัน เว็บไซต์ หรือคีออสก์ โดยมีข้อเสนอให้รวมกับบัตรโดยสารเพื่อไม่ให้ด่านตรวจคนเข้าเมืองแออัดและไม่เพิ่มภาระนักท่องเที่ยว

คำถามสำคัญคือเงินไปไหน รัฐคาดว่าหลังหักค่าบริหารและค่าเบี้ยประกันภัยแล้ว จะมีรายได้เข้ากองทุนประมาณ 8,000 ล้านบาทต่อปี เงินนี้ถูกกำหนดให้นำไปจัดทำประกันภัยให้นักท่องเที่ยว ครอบคลุมกรณีเสียชีวิตและค่ารักษาพยาบาลฉุกเฉิน เพื่อลดภาระหนี้สูญของโรงพยาบาลรัฐ โดยเฉพาะพื้นที่ท่องเที่ยวและแนวชายแดน และใช้ฟื้นฟูแหล่งท่องเที่ยวธรรมชาติ ตลอดจนสนับสนุนตำรวจท่องเที่ยวและระบบความปลอดภัย

นักเดินทางงบน้อยต้องคิดใหม่อย่างไร เมื่อท่องเที่ยวประหยัดไม่ถูกเท่าเดิม

สำหรับคนที่เน้นท่องเที่ยวประหยัดไทย ค่าเหยียบแผ่นดิน 450 บาทคือสัญญาณว่าการวางแผนหยุมหยิมต้องละเอียดกว่าเดิม ค่าธรรมเนียมนักท่องเที่ยว 450 บาทเป็นต้นทุนก้อนแรกที่ต้องบวกเข้ากับค่าใช้จ่ายนักท่องเที่ยวอื่นๆ ตั้งแต่จองตั๋ว เช่น ค่าเช่าที่พักแบบโฮสเทลหรือเกสต์เฮาส์ ค่าเดินทางระหว่างเมือง และค่าอาหารในแต่ละวัน นักเดินทางที่เคยคำนวณทริปแบบประหยัดสุดอาจต้องลดจำนวนวันหรือเลือกเมืองที่ค่าครองชีพต่ำลงเพื่อให้ภาพรวมยังอยู่ในงบเดิม

ในทางกลับกัน หากประกันภัยที่รัฐจัดให้นำไปใช้ได้จริงตามที่หน่วยงานสาธารณสุขกำลังร่วมกันกำหนด นักเดินทางอาจมองว่าค่าใช้จ่ายก้อนนี้คือการซื้อความอุ่นใจเพิ่มเติม โดยเฉพาะคนที่ไม่มีประกันเดินทางส่วนตัว อย่างไรก็ตาม ภาครัฐต้องสื่อสารเงื่อนไขให้ชัด เช่น ความคุ้มครองที่ต่างจากประกันส่วนตัว และขั้นตอนการใช้สิทธิในโรงพยาบาล ไม่เช่นนั้นค่าเหยียบแผ่นดินอาจถูกมองเป็นเพียงภาระใหม่ มากกว่าจะเป็นต้นทุนที่แลกกับความปลอดภัยและประสบการณ์ที่ดีขึ้น

สรุปมุมมอง: ภาระเล็กบนตั๋วเครื่องบิน แต่เดิมพันใหญ่ต่อความเชื่อมั่น

เมื่อมองในภาพรวม ค่าธรรมเนียมนักท่องเที่ยว 450 บาทไม่ได้สูงจนเปลี่ยนการตัดสินใจเดินทางของคนส่วนใหญ่ทันที แต่สำหรับสายท่องเที่ยวประหยัด มันคือค่าใช้จ่ายนักท่องเที่ยวที่ต้องบวกเข้าทุกทริป และจะกลายเป็นตัวแปรใหม่ในสมการจัดงบเที่ยว ใครวางแผนดีอาจรับภาระนี้ได้โดยไม่เจ็บตัวมาก แต่ใครที่คำนวณรายจ่ายแบบเฉียดๆ อาจต้องหั่นบางกิจกรรมออกไป

ในฝั่งผู้กำหนดนโยบาย ค่าเหยียบแผ่นดินจะเป็นเครื่องมือวัดความน่าเชื่อถือของระบบรัฐแบบตรงไปตรงมา หากเงิน 8,000 ล้านบาทต่อปีถูกใช้พัฒนาความปลอดภัย ฟื้นฟูแหล่งท่องเที่ยว และลดภาระโรงพยาบาลได้เห็นผล นักเดินทางจะยอมรับภาระนี้อย่างไม่ยาก แต่ถ้าขาดความโปร่งใสหรือบริการไม่ดีขึ้น ความรู้สึกว่าเป็นภาษีแฝงจะขยายตัวอย่างรวดเร็ว สุดท้ายอนาคตของค่าธรรมเนียมนี้จึงขึ้นกับการบริหารมากกว่าตัวเลข 450 บาทเสียอีก