สิทธิช่วยติดโซลาร์ และเงื่อนไขสำคัญ
โซลาร์ภาคประชาชนคือโครงการที่เปิดให้ครัวเรือนติดตั้งระบบผลิตไฟฟ้าจากแสงอาทิตย์เพื่อใช้เอง และส่งไฟฟ้าส่วนเกินกลับเข้าสู่ระบบ โดยรัฐสนับสนุนค่าอุปกรณ์และค่าติดตั้งตามเงื่อนไขที่กำหนด
โครงการตั้งเป้าครอบคลุมไม่เกิน 1 ล้านครัวเรือน ภายใต้วงเงิน 50,000 ล้านบาท ให้เงินสนับสนุนครัวเรือนละ 50,000 บาทสำหรับค่าอุปกรณ์และติดตั้ง สิทธิมีจำนวนจำกัด จึงไม่ควรมองเงินก้อนนี้เป็นเหตุผลเดียวในการตัดสินใจ
ผู้สมัครต้องเป็นบุคคลธรรมดาสัญชาติไทย ใช้ไฟฟ้าประเภทบ้านอยู่อาศัย และชื่อผู้ขอต้องตรงกับชื่อเจ้าของมิเตอร์ ระบบที่เข้าเงื่อนไขมีขนาดตั้งแต่ 5 ถึง 10 กิโลวัตต์พีคต่อมิเตอร์ ติดตั้งผ่านการไฟฟ้าหรือผู้ให้บริการที่ขึ้นทะเบียน และใช้สิทธิได้ครั้งเดียวต่อคน
กำหนดลงทะเบียนคือ 27 ตุลาคม 2569 ถึง 31 มกราคม 2570 แต่ยังต้องตรวจสอบประกาศโครงการเรื่องขั้นตอนและเงื่อนไขฉบับล่าสุด ใบกำกับภาษีต้องลงวันที่ตั้งแต่ 27 ตุลาคม 2569 และต้องยื่นขอเชื่อมต่อภายใน 31 สิงหาคม 2570 พร้อมเชื่อมต่อให้เสร็จภายใน 30 กันยายน 2570

บ้านที่ใช้ไฟกลางวันมีโอกาสคุ้มกว่า
การติดโซลาร์ที่บ้านจะคุ้มมากหรือน้อย ไม่ได้ตัดสินจากเงินช่วยเหลือหรือจำนวนแผงเพียงอย่างเดียว แต่ขึ้นอยู่กับว่าบ้านใช้ไฟในช่วงที่แผงผลิตไฟได้มากแค่ไหน บ้านที่มีคนอยู่ในช่วงกลางวันและเปิดเครื่องปรับอากาศหรือเครื่องใช้ไฟฟ้า จะนำไฟที่ผลิตได้มาใช้แทนไฟจากระบบได้โดยตรง
ช่วงประมาณ 10.00–14.00 น. เป็นเวลาที่ควรสำรวจพฤติกรรมการใช้ไฟ บ้านที่มีค่าไฟราว 3,000 บาทต่อเดือนขึ้นไปมีแนวโน้มเหมาะกับระบบ 5 กิโลวัตต์มากกว่า เพราะมีโอกาสใช้ไฟที่ผลิตได้เองในปริมาณมากกว่า อย่างไรก็ตาม ค่าไฟเป็นเพียงจุดเริ่มต้นในการประเมิน ไม่ใช่คำรับรองว่าจะคืนทุนเร็ว
ก่อนตกลงติดตั้ง ให้ตรวจสภาพหลังคา พื้นที่รับแสง เงาบัง ความแข็งแรง และแนวทางเดินสายไฟ พร้อมขอให้ผู้ติดตั้งประเมินขนาดระบบให้สอดคล้องกับบ้าน หากกลางวันไม่มีคนอยู่และใช้ไฟมากตอนกลางคืน ไฟส่วนเกินอาจถูกขายคืนในอัตรา 2.20 บาทต่อหน่วย ซึ่งต่ำกว่าราคาที่ครัวเรือนซื้อไฟมา

เงินช่วยลดภาระ แต่ไม่ใช่ระบบฟรี
เงินสนับสนุนโซลาร์ช่วยแบ่งเบาค่าใช้จ่ายตั้งต้น แต่เจ้าของบ้านยังต้องรับผิดชอบส่วนต่าง ชุดโซลาร์รูฟท็อปขนาด 5 กิโลวัตต์มีราคากลางประมาณ 140,000 บาท โดยข้อมูลโครงการระบุว่าส่วนที่เหลือหลังหักเงินช่วยเหลือเป็นภาระของผู้ติดตั้ง จึงควรขอใบเสนอราคาที่แจกแจงอุปกรณ์ ค่าแรง และเงื่อนไขรับประกันก่อนเลือกผู้ให้บริการ
อย่าสับสนระหว่างระบบผลิตไฟกับระบบสำรองไฟ ชุดมาตรฐานขนาด 5 กิโลวัตต์มีแผงและอินเวอร์เตอร์ แต่ไม่มีแบตเตอรี่ หากต้องการเก็บไฟไว้ใช้ตอนกลางคืนต้องพิจารณาค่าใช้จ่ายเพิ่มเติม และคำนวณให้ชัดว่าการใช้งานจริงคุ้มกับการลงทุนหรือไม่
เงินสนับสนุนไม่ได้จ่ายทันทีเมื่อสมัคร แต่จะได้รับเมื่อดำเนินการติดตั้งและเชื่อมต่อระบบไฟฟ้าสำเร็จตามเงื่อนไข ผู้สมัครที่ใช้สิทธิลดหย่อนภาษี 200,000 บาทตามกฎหมายที่ระบุไว้ในประกาศไม่มีสิทธิซ้ำ ส่วนผู้ถือบัตรสวัสดิการแห่งรัฐเข้าร่วมได้ แต่ต้องสละสิทธิช่วยเหลือค่าไฟฟ้าเป็นเวลา 20 ปี ควรตรวจข้อกำหนดปัจจุบันให้ครบก่อนยื่น

สรุปก่อนสมัคร
โครงการนี้เหมาะกับเจ้าของบ้านที่มีหลังคาพร้อมรับการติดตั้ง ใช้ไฟมากในช่วงแดดจัด และรับภาระค่าใช้จ่ายส่วนที่เหลือได้ บ้านที่ใช้ไฟน้อยหรือแทบไม่ใช้ไฟกลางวันควรเปรียบเทียบระบบขนาดเล็กและประเมินทางเลือกอื่น แทนการเลือกขนาดตามสิทธิอย่างเดียว
ก่อนลงทะเบียน ตรวจประกาศเรื่องคุณสมบัติ ช่องทางสมัคร การเชื่อมต่อ และกำหนดเวลาจากหน่วยงานที่ดูแลพื้นที่ให้บริการของตนเอง เพราะเงินช่วยเหลือมีเพดานจำนวนครัวเรือนและวงเงินจำกัด ข้อสรุปที่ควรยึดคือ สำรวจหลังคาและรูปแบบใช้ไฟก่อน แล้วค่อยตัดสินใจว่าเงินสนับสนุนทำให้การลงทุนเหมาะกับบ้านจริงหรือไม่






