การหกล้มไม่ใช่เรื่องฟลุค คือวิกฤตสุขภาพผู้สูงอายุที่ต้องรับมือด้วย AI-AR
เทคโนโลยี AI-AR เพื่อป้องกันการหกล้มผู้สูงวัย คือระบบฟื้นฟูการทรงตัวและสุขภาพผู้สูงอายุที่ผสานปัญญาประดิษฐ์ อุปกรณ์สวมใส่ และภาพเสมือนจริงแบบ Augmented Reality เข้าด้วยกัน เพื่อให้แพทย์ติดตามการเคลื่อนไหวและออกแบบการรักษาทรงตัวอย่างต่อเนื่องจากระยะไกล โดยตั้งเป้าลดความเสี่ยงการพลัดตกหกล้มและช่วยให้ผู้สูงอายุกลับมาใช้ชีวิตได้มั่นใจขึ้น จุดตั้งต้นของความเปลี่ยนแปลงคือการยอมรับว่า การหกล้มไม่ใช่เหตุบังเอิญ แต่เป็นวิกฤตด้านสุขภาพที่กำลังบั่นทอนคุณภาพชีวิตคนสูงวัยทั่วโลก ข้อมูลจากองค์การอนามัยโลกระบุว่าการพลัดตกหกล้มเป็นสาเหตุการเสียชีวิตจากการบาดเจ็บโดยไม่ตั้งใจอันดับสองของโลก มีผู้เสียชีวิตจากการหกล้มประมาณ 684,000 คนต่อปี และมีการหกล้มราว 37.3 ล้านครั้งต่อปีที่รุนแรงจนต้องได้รับการดูแลทางการแพทย์ โดยกลุ่มอายุมากกว่า 60 ปีเป็นกลุ่มที่มีจำนวนการหกล้มถึงแก่ชีวิตสูงที่สุด เมื่อความสูญเสียมาจากปัญหาการทรงตัวและความกลัวล้มที่สะสม การตอบโจทย์ด้วยเทคโนโลยี AI-AR จึงไม่ใช่ความหรูหรา แต่เป็นการยกระดับการดูแลสุขภาพผู้สูงอายุให้ทันกับความเสี่ยงที่แท้จริง
TeleRehaB DSS: เมื่อการรักษาทรงตัวเดินทางไปถึงบ้านผู้สูงอายุ
หัวใจของการป้องกันการหกล้มผู้สูงวัย คือการฟื้นฟูที่ไม่สะดุดและเข้าถึงได้ทุกวัน ไม่ใช่เฉพาะวันที่ไปโรงพยาบาล เทคโนโลยี TeleRehaB DSS จึงถูกออกแบบมาเพื่อให้การรักษาทรงตัวเคลื่อนจากคลินิกไปถึงบ้านผู้ป่วยอย่างแท้จริง ระบบนี้ต่อยอดจากเทคโนโลยี HOLOBALANCE สู่การผสานเทคโนโลยีหลายชั้น ทั้ง AI สำหรับสนับสนุนการตัดสินใจทางคลินิก ภาพ Augmented Reality ผ่านอุปกรณ์สวมศีรษะ กล้องติดตามการเคลื่อนไหวแบบ Depth Camera เซนเซอร์ IMU ที่ติดบนร่างกาย รวมถึงอุปกรณ์สวมใส่และสมาร์ตดีไวซ์ต่าง ๆ เพื่อเก็บข้อมูลการทรงตัวและชีพจรอย่างละเอียด ภาพที่น่าสนใจคือผู้สูงอายุสามารถฝึกกับผู้ฝึกสอนเสมือนจริงในห้องนั่งเล่น ขณะที่ข้อมูลจากเซนเซอร์ถูกส่งกลับไปให้ทีมรักษาประเมินความก้าวหน้าและปรับโปรแกรมฟื้นฟูให้เหมาะกับแต่ละคน การฟื้นฟูจึงไม่ใช่ชุดคำแนะนำทั่วไป แต่กลายเป็นบริการดูแลเฉพาะบุคคลที่เชื่อมโยงผู้ป่วยและแพทย์ไว้ด้วยเทคโนโลยี AI-AR
เมื่อโลกของคนกลัวล้มค่อย ๆ แคบลง เทคโนโลยีต้องช่วยเปิดออก
เบื้องหลังตัวเลขการหกล้ม คือเรื่องเล่าว่าโลกของผู้สูงอายุมักหดเล็กลงไปพร้อมกับอาการเวียนศีรษะและการทรงตัวที่ไม่มั่นคง ผู้ที่เคยออกไปพบเพื่อน ทำกิจกรรมที่รัก กลับต้องจำกัดตัวเองให้อยู่แต่ในบ้านเพราะกลัวพลัดตกหกล้ม ขณะเดียวกันครอบครัวจำนวนไม่น้อยก็ยิ่งเสริมความกลัวด้วยการบอกให้ผู้สูงวัยไม่ต้องลุก ไม่ต้องทำอะไร ส่งผลให้ทั้งความสุขและคุณภาพชีวิตถูกตัดทอนไปทีละน้อย แม้การรักษาทางกายจะช่วยบรรเทาอาการเวียนหัว แต่ความกลัวล้มที่ฝังลึกมักยังอยู่ การฝึกเดินและฝึกการทรงตัวให้กลับมามั่นใจจึงสำคัญไม่แพ้การรักษาตัวโรค หากการฝึกต้องอาศัยการเดินทางมาโรงพยาบาลบ่อย ๆ ทั้งตัวผู้สูงอายุและลูกหลานก็อาจล้าและหยุดกลางทาง นั่นหมายถึงโอกาสที่จะฟื้นสุขภาพผู้สูงอายุให้กลับมาแข็งแรงและกล้าก้าวเดินก็ยิ่งเลือนหาย ตรงนี้เองที่เทคโนโลยี AI-AR เพื่อการรักษาทรงตัวที่บ้านเข้ามาเป็นตัวพลิกเกม เพราะมันทำให้การฟื้นฟูไม่ถูกจำกัดด้วยระยะทางและวันนัด แต่ผูกเข้ากับชีวิตประจำวันของผู้สูงวัย ให้การเดินในบ้านทุกวันกลายเป็นส่วนหนึ่งของการป้องกันการหกล้มผู้สูงวัย
พลังทีมแพทย์จุฬาฯ และยุโรป จุดประกายมาตรฐานใหม่ของสุขภาพผู้สูงอายุ
เบื้องหลัง TeleRehaB DSS ไม่ใช่โครงการเทคโนโลยีล้ำสมัยที่ถูกส่งมาทดลองใช้ แต่เป็นการร่วมกันพัฒนาองค์ความรู้ทางการแพทย์และดิจิทัลจากหลายสถาบัน จนกลายเป็นระบบสนับสนุนการตัดสินใจทางคลินิกด้วย AI สำหรับผู้ที่มีปัญหาการทรงตัวและมีความเสี่ยงต่อการหกล้ม คณะแพทยศาสตร์และโรงพยาบาลจุฬาลงกรณ์เป็นหนึ่งในห้าศูนย์ศึกษาทางคลินิกของโครงการ ร่วมกับมหาวิทยาลัยและสถาบันแพทย์จากสหราชอาณาจักร กรีซ เยอรมนี และโปรตุเกส ซึ่งเปิดให้ข้อมูลประชากร รูปแบบการใช้ชีวิต และบริบทระบบสุขภาพที่หลากหลายถูกนำมาวิเคราะห์ร่วมกัน เพื่อพัฒนา AI ทางการแพทย์ที่ไม่ติดกรอบบริบทเดียวแต่สามารถนำไปปรับใช้ได้ในหลายสภาพแวดล้อม นี่คือการบรรจบกันของเทคโนโลยี AI ภาพเสมือนจริง AR และเวชศาสตร์ผู้สูงอายุ ที่เน้นการดูแลแบบยึดผู้ป่วยเป็นศูนย์กลาง ไม่ใช่เทคโนโลยีเพื่อโชว์ความล้ำ แต่เพื่อคืนความมั่นใจในการเดินและการใช้ชีวิตให้ผู้สูงอายุ เป้าหมายต่อไปคือการผลักดันให้ผลวิจัยและระบบ AI-AR นี้ถูกนำมาใช้จริงกับคนไข้ในระบบบริการสุขภาพ เพื่อให้การป้องกันการหกล้มผู้สูงวัยกลายเป็นมาตรฐาน ไม่ใช่ข้อยกเว้นเฉพาะโครงการวิจัย
