เมื่อ cine zoom lenses เบากว่า 1.8kg แต่ให้คุณภาพระดับ prime

Arles Zoom คืออะไร และทำไมการผสม prime optics กับ parfocal cinema lenses จึงสำคัญ

DZOFilm Arles Zoom คือชุดเลนส์ cine zoom lenses แบบฟูลเฟรมที่ออกแบบให้มีรูรับแสงคงที่ T2.6 ตลอดช่วงซูม มีโครงสร้าง parfocal cinema lenses รักษาระนาบโฟกัสระหว่างการเปลี่ยนทางยาวโฟกัส พร้อมน้ำหนักต่ำกว่า 1.8kg ต่อชิ้น เพื่อมอบคุณภาพใกล้เคียงเลนส์ prime แต่คงความยืดหยุ่นของการซูมในงานภาพยนตร์มืออาชีพ สิ่งที่เกิดขึ้นคือ DZOFilm เพิ่มเลนส์ซูมฟูลเฟรมสองตัวเข้ามาในตระกูล Arles ได้แก่ 25-75mm T2.6 และ 65-180mm T2.6 ซึ่งประกาศว่าจะให้สมรรถนะและบุคลิกภาพใกล้เคียงเลนส์ Arles prime เดิม การเปิดตัวครั้งนี้ไม่ใช่แค่เพิ่มตัวเลือกใหม่ แต่เป็นการตั้งคำถามกับสมมติฐานเดิมว่าเลนส์ซูมฟูลเฟรมที่เป็น parfocal ต้องหนักและเสียคุณภาพเมื่อเทียบกับ prime เสมอ ในมุมมองผู้เขียน การที่เลนส์ทั้งสองตัวรักษารูรับแสง T2.6 ตลอดช่วงซูม ขณะเดียวกันยังควบคุมน้ำหนักให้อยู่แถว 1.77kg ถือเป็นการประกาศชัดว่าผู้ผลิตกำลังผลักกรอบของ lightweight cinema optics ให้ตอบโจทย์งานระดับ 8K โดยไม่ลดทอนมาตรฐานภาพยนตร์มืออาชีพลง

สเปกที่ออกแบบเพื่อเอาชนะข้อจำกัดเดิมของ full-frame zoom T2.6

หัวใจของ Arles Zoom คือการผสมโครงสร้างออปติคที่ซับซ้อนเข้ากับกลไกซูมแบบ quad-synchronized เพื่อรักษาโฟกัสและความคมชัดทั่วช่วงซูม เลนส์ 25-75mm ใช้องค์ประกอบแก้ว 22 ชิ้นใน 8 กลุ่ม ขณะที่ 65-180mm ใช้ 20 ชิ้นใน 8 กลุ่ม พร้อมชิ้นแก้ว ED และ HRI หลายชิ้นเพื่อควบคุมความคลาดเชิงทรงกลม โครมาติก และ field curvature ทั้งสองเลนส์ครอบคลุม image circle 43.5mm ทำให้รองรับกล้องฟูลเฟรมได้เต็มพื้นที่เซนเซอร์ และยังคงรูรับแสง T2.6 ได้ตลอดช่วงซูมพร้อมปิดได้ถึง T22 ซึ่งให้อิสระทั้งด้านระยะชัดตื้นและการควบคุมแสงสำหรับกองถ่ายที่ต้องทำงานในสถานการณ์หลากหลาย สิ่งที่น่าสนใจคือผู้ผลิตกล้าระบุค่าความละเอียดแบบตัวเลขบน chart 8,000 เส้น เพื่อยืนยันว่าเลนส์สามารถแยกรายละเอียดระดับที่เรียกว่า “8K resolving power” ได้ ซึ่งสะท้อนความมั่นใจในสมรรถนะของเลนส์ซูมชุดนี้มากกว่าการใช้คำโฆษณาเลื่อนลอย จากภาพรวมสเปก ผู้เขียนมองว่าจุดแข็งคือการยืนระยะที่ T2.6 แบบคงที่ในเลนส์ฟูลเฟรมที่น้ำหนักต่ำกว่าเลนส์ซูม cine ทั่วไป เรียกว่าเป็นการผลักดันหมวด full-frame zoom T2.6 ให้กลายเป็นเครื่องมือหลักแทนการใช้เลนส์ prime อย่างเดียวในหลายงานได้

parfocal และน้ำหนักเบา ใครคือผู้ได้ประโยชน์ในงานโปรดักชันจริง

คุณสมบัติ parfocal ในเลนส์ Arles Zoom ไม่ใช่แค่คำสวยหรู แต่ส่งผลตรงกับการทำงานของผู้กำกับภาพและโฟกัสพูลเลอร์ เพราะโฟกัสจะคงที่เมื่อเปลี่ยนทางยาวโฟกัส ทำให้ช็อตซูมเข้าออกในฉากดราม่าหรือสารคดีดูต่อเนื่องโดยไม่ต้องดึงโฟกัสตามตลอดเวลา ผู้ผลิตยังระบุว่าการหายใจของโฟกัสที่ช่วงเทเลโฟโต้เข้าใกล้ศูนย์ ซึ่งช่วยลดการเปลี่ยนขนาดเฟรมเวลา rack focus ได้มากในช็อตกลางถึงยาว ในโลกของ parfocal cinema lenses แบบฟูลเฟรม น้ำหนักมักเป็นข้อจำกัด แต่ Arles Zoom ทั้งคู่หนักราว 1.77kg ซึ่งจัดว่าต่ำเมื่อเทียบกับเลนส์ซูม cine รูรับแสงคงที่ทั่วไป ทำให้ใช้งานบนกิมบอลหรือระบบกล้องมือถือได้โดยไม่ต้องพึ่งชุดรองรับขนาดใหญ่ ตามคำบอกของผู้ผลิต “การที่เลนส์ทั้งสองมีมวลใกล้เคียงกันภายใน 15g มีผลชัดเจนบนระบบกิมบอล” เพราะผู้ถ่ายสามารถสลับเลนส์กลางกองถ่ายโดยแทบไม่ต้องบาลานซ์ใหม่ สำหรับทีมโปรดักชันระดับกลางถึงเล็กในไทยที่ใช้กล้องฟูลเฟรมทำโฆษณา ซีรีส์ หรือคอนเทนต์ออนไลน์ ผู้เขียนเห็นว่าแนวทาง lightweight cinema optics แบบนี้ลดต้นทุนทั้งเวลาเซ็ตอัปและจำนวนอุปกรณ์พกพา ช่วยให้ทีมเล็กทำงานในสภาพแวดล้อมจำกัดได้คล่องตัวขึ้น

การออกแบบให้เข้าระบบ Arles primes และ workflow ที่ยืดหยุ่นกว่า

จุดต่างของ Arles Zoom เมื่อเทียบกับเลนส์ซูมทั่วไปคือการถูกออกแบบให้เป็นสมาชิกเต็มตัวในตระกูล Arles ทั้งด้านสีและมิติการใช้งาน เลนส์ซูมใช้เคลือบผิว low-saturation แบบเดียวกับ prime เพื่อกด flare และ ghosting พร้อมไดอะแฟรม 16 แฉกที่ให้โบเก้ทรงกลมสม่ำเสมอ ทำให้เจ้าของชุด prime สามารถเติมซูมเข้าไปในชุดเลนส์โดยไม่เห็นความต่างด้านโทนสีและคอนทราสต์ระหว่างช็อต กลไกภายนอกก็คิดมารองรับ workflow มืออาชีพ เช่น เส้นผ่านศูนย์กลางหน้าเลนส์ 95mm เกลียวฟิลเตอร์ M86 เฟือง 0.8 MOD ระยะหมุนโฟกัส 270 องศา และระยะหมุนซูม 100 องศา ซึ่งทั้งหมดจัดวางให้ตรงตำแหน่งกับเลนส์ Arles primes เพื่อให้ follow focus และมอเตอร์ซูมไม่ต้องย้ายตำแหน่งเมื่อลูกทีมเปลี่ยนเลนส์กลางกอง ผลคือการครอบคลุมระยะตั้งแต่มุมกว้างไปจนเทเลโฟโต้ด้วยชุดเลนส์ที่ใช้มาตรฐานเดียวกัน ทั้งด้านสัมผัสการหมุน ความต้านมือ และการอ่านสเกลโฟกัส นี่คือสิ่งที่ผู้เขียนมองว่าตอบโจทย์การสร้าง workflow เลนส์แบบ modular บนกล้องฟูลเฟรม เพราะทีมถ่ายสามารถกำหนดชุดเลนส์ตามงาน โดยยังคงมาตรฐานการใช้งานและภาพลักษณ์ให้คงที่ตลอดโปรเจกต์

สองซูมครอบคลุมกว้างถึงเทเล และท้าทายชุด prime แบบเดิม

เมื่อดูภาพรวมของทางยาวโฟกัส Arles Zoom 25-75mm และ 65-180mm จะเห็นว่ามีการออกแบบระยะซ้อนกันที่ช่วง 65-75mm เพื่อให้การสลับเลนส์บนสองกล้องหรือระหว่างช็อตยาวกับช็อตใกล้รักษาเฟรมได้ใกล้เคียงโดยไม่เกิดช่องว่างของมุมมอง สำหรับงานสารคดีหรือสัมภาษณ์ที่ใช้สองกล้องระยะกลางตลอดเวลา แนวคิดนี้ช่วยให้การตัดต่อข้ามกล้องเนียนขึ้นมาก ในเชิงการใช้งานจริง 25-75mm ครอบคลุมตั้งแต่มุมกว้างสำหรับ establishing shot ไปจนระยะกลางสำหรับ close-up ส่วน 65-180mm เปิดพื้นที่ให้เล่นช็อต tele ที่บีบมิติฉากหลังหรือเก็บดีเทลบนเวทีได้โดยไม่ต้องวิ่งเปลี่ยนเลนส์ prime หลายตัว จุดนี้เองที่ทำให้เลนส์ซูมชุดนี้เริ่มท้าทายแนวคิดเดิมว่าการต้องการคุณภาพสูงสุดต้องพก prime หลายระยะเสมอ เพราะเลนส์ซูมทั้งคู่ถูกออกแบบให้ให้ “mechanical precision and optical quality” ในระดับที่ผู้ผลิตระบุว่าสมบูรณ์สำหรับงาน 8K บนกล้องฟูลเฟรม มุมมองของผู้เขียนคือ หากทีมถ่ายต้องทำงานเร็ว ใช้กล้องฟูลเฟรม และต้องการคงโทนภาพแบบ Arles primes การมีสองเลนส์ซูมที่คุมน้ำหนักได้ดีและยังรักษาโฟกัสแบบ parfocal จะทำให้การจัดชุดเลนส์เปลี่ยนจากการ “สะสมเลนส์ prime หลายตัว” มาเป็น “จัดเมทริกซ์ prime บวก zoom” ที่ยืดหยุ่นกว่า