วันลอยกระทง 2569 ตรงกับวันอังคารที่ 24 พฤศจิกายน พ.ศ. 2569 ซึ่งเป็นคืนวันเพ็ญเดือนสิบสองตามปฏิทินจันทรคติไทย ช่วงปลายฤดูฝนที่แม่น้ำลำคลองเต็มตลิ่งพอดี วันลอยกระทงไม่ใช่วันหยุดราชการ งานฉลองจึงเริ่มหลังพระอาทิตย์ตกไปจนถึงราวเที่ยงคืน หากคุณกำลังวางแผนไปลอยกระทง เตรียมชุดไทยถ่ายรูป หรือหาซื้อชุดทำกระทงกับลูก ๆ บทความนี้รวมทุกเรื่องที่ควรรู้ไว้ให้แล้ว ตั้งแต่วันที่ ที่มา ความหมาย ไปจนถึงบรรยากาศการฉลองทั่วประเทศ
วันลอยกระทง 2569 ตรงกับวันไหน
คำตอบแบบชัด ๆ อีกครั้ง วันลอยกระทงปีนี้ตรงกับ วันอังคารที่ 24 พฤศจิกายน 2569 คืนวันเพ็ญเดือนสิบสอง ช่วงเวลาที่คึกคักที่สุดคือหลังพระอาทิตย์ตกจนถึงราวสองทุ่มถึงสี่ทุ่ม ริมน้ำทุกแห่งทั่วประเทศจะเต็มไปด้วยผู้คนที่มาลอยกระทงพร้อมกัน
ส่วนทางภาคเหนือ งานประเพณียี่เป็งของเชียงใหม่จะจัดในช่วงวันเพ็ญเดียวกัน แต่ละงานอยู่ราววันที่ 24–25 พฤศจิกายน 2569 โดยกำหนดการแต่ละสถานที่ควรรอติดตามประกาศของทางเชียงใหม่อีกครั้ง
และเนื่องจากวันลอยกระทงไม่ใช่วันหยุดราชการ ที่ทำงานและโรงเรียนยังเปิดตามปกติ คุณจึงควรวางแผนเดินทางเผื่อเวลาไว้ เพราะชั่วโมงแรกหลังพระอาทิตย์ตกคือช่วงที่ริมน้ำแน่นที่สุดของปี
ทำไมวันลอยกระทงแต่ละปีไม่ตรงกัน
หลายคนสงสัยว่าทำไมบางปีลอยกระทงต้นเดือนพฤศจิกายน บางปีก็เกือบสิ้นเดือน คำตอบคือวันลอยกระทงยึดตาม ปฏิทินจันทรคติไทย ไม่ใช่ปฏิทินสากล โดยกำหนดไว้ที่คืนวันเพ็ญเดือนสิบสองของทุกปี เมื่อเทียบกลับมาเป็นปฏิทินสากลที่เราใช้กันทุกวัน วันที่จึงขยับไปมาในแต่ละปี
ช่วงเดือนสิบสองตามจันทรคติยังเป็นช่วงปลายฤดูฝนพอดี น้ำในแม่น้ำลำคลองขึ้นสูงเต็มตลิ่ง พระจันทร์เต็มดวงสว่างกระจ่างทั้งคืน จึงเป็นค่ำคืนที่เหมาะที่สุดสำหรับการลอยกระทงลงสายน้ำ นี่คือเหตุผลว่าทำไมทุกปีคุณจึงต้องเช็กวันลอยกระทงใหม่เสมอ และสำหรับปี 2569 วันที่ที่ถูกต้องตามปฏิทินจันทรคติไทยคือวันอังคารที่ 24 พฤศจิกายน
ที่มาและความหมายของวันลอยกระทง
คำว่า "ลอย" หมายถึงการปล่อยให้ล่องไปตามน้ำ ส่วน "กระทง" คือภาชนะขนาดเล็กทรงดอกบัว หัวใจของประเพณีนี้คือ ความกตัญญูและการปล่อยวาง ผู้คนลอยกระทงเพื่อขอบคุณและขอขมาพระแม่คงคา เทพีแห่งสายน้ำ ที่เราได้อาศัยใช้น้ำมาตลอดทั้งปี พร้อมทั้งขอขมาที่ทำให้แม่น้ำลำคลองสกปรก และปล่อยให้กระทงพาเรื่องร้าย ๆ กับเคราะห์ของปีที่ผ่านมาลอยหายไปกับสายน้ำ
ส่วนที่มาของกระทงทรงดอกบัว ตำนานที่รู้จักกันมากที่สุดเล่าว่า นางนพมาศ สนมเอกแห่งราชสำนักสุโขทัย เป็นผู้ประดิษฐ์กระทงทรงดอกบัวอันงดงามขึ้นถวายพระร่วง จึงถือกันว่านางคือผู้ให้กำเนิดกระทงใบแรก อย่างไรก็ตาม นักประวัติศาสตร์ชี้ว่าวรรณคดีที่กล่าวถึงนางนพมาศน่าจะแต่งขึ้นภายหลังหลายศตวรรษในสมัยรัตนโกสินทร์ตอนต้น นางนพมาศจึงอาจเป็นตำนานมากกว่าประวัติศาสตร์ แต่เรื่องเล่านี้ก็หล่อหลอมเทศกาลมาจนถึงทุกวันนี้ งานลอยกระทงหลายแห่งจึงมีการประกวด "นางนพมาศ" ที่ผู้เข้าประกวดสวมชุดไทยอย่างงดงาม ทำให้คืนลอยกระทงกลายเป็นคืนแห่งชุดไทยที่ยิ่งใหญ่ที่สุดคืนหนึ่งของปีไปด้วย
ประเพณีและวิธีลอยกระทงแบบดั้งเดิม
ในกระทงหนึ่งใบมีอะไรบ้าง
กระทงแบบดั้งเดิมประกอบด้วย
- ฐานต้นกล้วย หั่นเป็นแว่น ลอยน้ำได้เองและย่อยสลายได้ตามธรรมชาติ
- ใบตองพับ ประดับรอบฐานอย่างประณีต
- ดอกไม้สด ที่นิยมคือดาวเรือง กล้วยไม้ และดอกบัว
- เทียน หนึ่งเล่ม และ ธูป สามดอก ปักไว้ด้านบน
- เหรียญเล็ก ๆ ใส่ลงไปเป็นเครื่องสักการะ
บางคนยังตัดเส้นผมหรือเล็บใส่ลงไปในกระทงด้วย เป็นสัญลักษณ์ของการตัดเคราะห์ร้ายและตัวตนเก่าของปีที่ผ่านมา ให้ลอยหายไปพร้อมกับกระทง
ขั้นตอนการลอยกระทง
วิธีลอยกระทงไม่มีอะไรซับซ้อน เมื่อถึงริมน้ำ ให้คุณจุดเทียนและธูปบนกระทง ตั้งจิตอธิษฐาน ขอบคุณและขอขมาพระแม่คงคา พร้อมขอพรหรืออธิษฐานสิ่งดี ๆ ให้ตัวเองและครอบครัว จากนั้นค่อย ๆ วางกระทงลงบนผิวน้ำ ปล่อยให้แสงเทียนลอยห่างออกไปกับสายน้ำ ถือเป็นการปล่อยเรื่องร้าย ๆ ของปีที่ผ่านมาให้ลอยตามไปด้วย
เตรียมกระทงอย่างไรดี ทำเองหรือซื้อสำเร็จ
ถ้าบ้านคุณมีเด็ก ๆ การนั่งประดิษฐ์กระทงด้วยกันคือกิจกรรมครอบครัวที่สนุกที่สุดของเทศกาลนี้ ปัจจุบันมี ชุดทำกระทง แบบครบเซตให้เลือกซื้อออนไลน์ ทั้งฐานต้นกล้วย ใบตอง ดอกไม้ พร้อมเทียนและธูปในกล่องเดียว ไม่ต้องวิ่งหาวัสดุหลายร้าน และควรสั่งล่วงหน้าให้ของถึงบ้านก่อนวันที่ 24 พฤศจิกายน เราได้คัดของใช้จำเป็นพร้อมราคาไว้ให้แล้วในหัวข้อ "เตรียมของให้พร้อมก่อนวันลอยกระทง" ด้านล่างของบทความนี้
เคล็ดลับสำหรับนักช้อป ของใช้ประจำเทศกาลอย่างชุดทำกระทง ชุดไทย รวมถึงเทียนและธูป มักลดราคาแรงที่สุดในช่วงแคมเปญ 11.11 ซึ่งมาก่อนวันงานราวสองสัปดาห์พอดี วางแผนซื้อช่วงนั้นได้ทั้งของครบและราคาดี
อีกเรื่องที่อยากฝากไว้คือการเลือกกระทงที่เป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อม ควรเลือกวัสดุธรรมชาติอย่างต้นกล้วย ใบตอง และดอกไม้สด เพราะย่อยสลายได้เอง ส่วนกระทงโฟมถูกห้ามใช้ในพื้นที่จัดงานของกรุงเทพมหานครแล้ว และแนวคิด "หนึ่งครอบครัว หนึ่งกระทง" ก็ช่วยให้คืนนั้นมีขยะน้อยลงโดยที่ความหมายของประเพณียังครบถ้วน
ลอยกระทง 2569 ทั่วไทยจัดที่ไหนบ้าง
กรุงเทพฯ ลอยได้ใกล้บ้าน
คุณไม่จำเป็นต้องไปถึงแม่น้ำสายใหญ่ เพราะบ่อน้ำ คลอง หรือสระใกล้บ้านก็ลอยกระทงได้เช่นกัน ในกรุงเทพฯ ทางกรุงเทพมหานครเปิดสวนสาธารณะทั่วกรุงให้ประชาชนลอยกระทงในคืนงาน (ปี 2568 เปิดถึง 33 แห่ง) พร้อมงานฉลองริมแม่น้ำเจ้าพระยา ขณะที่ห้างสรรพสินค้าและโรงแรมริมน้ำหลายแห่งก็จัดงานของตัวเอง ใครไม่สะดวกออกจากบ้าน กทม. ยังมีแพลตฟอร์มลอยกระทงออนไลน์อย่างเป็นทางการ ให้ลอยกระทงดิจิทัลแบบไร้ขยะได้อีกทางหนึ่ง
เชียงใหม่ ยี่เป็ง โคมลอยเต็มฟ้า
ทางภาคเหนือ ลอยกระทงมาพร้อมประเพณี ยี่เป็ง ของชาวล้านนา ขณะที่ทั่วประเทศปล่อยแสงไฟลงสายน้ำ ชาวเหนือยังส่งแสงขึ้นสู่ท้องฟ้า โคมลอยกระดาษนับพันดวงลอยเหนือเมืองเชียงใหม่เป็นภาพที่ตราตรึงที่สุดภาพหนึ่งของปี งานปล่อยโคมขนาดใหญ่แบบมีบัตรจัดนอกเมือง ส่วนรอบคูเมืองเก่าและริมแม่น้ำปิงมีงานฉลองให้ร่วมฟรี ทั้งนี้การปล่อยโคมลอยทำได้เฉพาะพื้นที่และช่วงเวลาที่ได้รับอนุญาตเพื่อความปลอดภัยทางการบิน ควรติดตามประกาศท้องถิ่นก่อนตัดสินใจซื้อโคม
สุโขทัย ต้นตำนานของเทศกาล
ถ้าอยากสัมผัสงานที่ยิ่งใหญ่และขลังที่สุด อุทยานประวัติศาสตร์สุโขทัย ดินแดนต้นตำนานนางนพมาศ จัดงานแสงสีเสียงต่อเนื่องหลายวันท่ามกลางโบราณสถาน เหมาะทั้งสายถ่ายรูปและสายวัฒนธรรม แนะนำให้ไปถึงก่อนเวลาเพราะคนแน่นมากทุกปี
เตรียมของให้พร้อมก่อนวันลอยกระทง
ก่อนถึงคืนวันเพ็ญ ลองเช็กว่าของใช้จำเป็น 3 อย่างนี้พร้อมหรือยัง ทั้งหมดสั่งออนไลน์ได้และควรสั่งล่วงหน้าให้ถึงบ้านก่อนวันอังคารที่ 24 พฤศจิกายน 2569
กระทงใบตองแห้งสำเร็จรูป
สำหรับบ้านที่ไม่มีเวลานั่งประดิษฐ์เอง กระทงใบตองแห้งแบบสำเร็จรูปคือทางลัดที่ยังคงความเป็นวัสดุธรรมชาติย่อยสลายได้ ชุดหนึ่งมีถึง 100 ใบ 3 ขนาด เหมาะแบ่งกันใช้ทั้งครอบครัว หรือใช้จัดกิจกรรมโรงเรียนและชุมชน
ราคาประมาณ ฿90 — ดูรายละเอียดสินค้า
ธูปหอมนพมาศ
ธูปสามดอกคือของที่ขาดไม่ได้บนกระทง รุ่นนี้ยาว 28 เซนติเมตร กลิ่นไม้ธรรมชาติไม่ฉุน แพ็ก 300 กรัมใช้ได้เหลือเฟือ ที่เหลือจากคืนลอยกระทงยังเก็บไว้ไหว้พระที่บ้านได้ตลอดปี
ราคาประมาณ ฿85 — ดูรายละเอียดสินค้า
เทียนใสไม่มีน้ำตาเทียน
เทียนแบบไม่มีน้ำตาเทียนจุดแล้วไม่หยดเลอะมือหรือกระทง เหมาะกับการถือรอริมน้ำนาน ๆ ก่อนถึงคิวลอย โดยเฉพาะบ้านที่พาเด็ก ๆ ไปด้วย
ราคาประมาณ ฿30 — ดูรายละเอียดสินค้า
คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับวันลอยกระทง 2569
วันลอยกระทง 2569 ตรงกับวันไหน?
ตรงกับวันอังคารที่ 24 พฤศจิกายน 2569 ซึ่งเป็นคืนวันเพ็ญเดือนสิบสองตามปฏิทินจันทรคติไทย ส่วนงานยี่เป็งที่เชียงใหม่จัดราววันที่ 24–25 พฤศจิกายนควบคู่กัน โดยรอติดตามประกาศแต่ละงานอีกครั้ง
วันลอยกระทงเป็นวันหยุดราชการไหม?
ไม่เป็นวันหยุดราชการ ที่ทำงานและโรงเรียนเปิดตามปกติ งานฉลองจะเริ่มตั้งแต่พระอาทิตย์ตกไปจนถึงราวเที่ยงคืน
กระทงแบบดั้งเดิมประกอบด้วยอะไรบ้าง?
ฐานต้นกล้วยหั่นเป็นแว่น ประดับใบตองพับกับดอกไม้สด ปักเทียนหนึ่งเล่มกับธูปสามดอก และมักใส่เหรียญเล็ก ๆ ลงไปด้วย บางคนใส่เส้นผมหรือเล็บเพื่อเป็นสัญลักษณ์ของการตัดเคราะห์ร้ายให้ลอยไปกับสายน้ำ
ควรซื้อของสำหรับลอยกระทงช่วงไหนถึงคุ้มที่สุด?
ชุดทำกระทง ชุดไทย และอุปกรณ์ถ่ายรูปมักลดราคาแรงที่สุดช่วงแคมเปญ 11.11 ซึ่งมาก่อนวันงานประมาณสองสัปดาห์ แนะนำให้สั่งแต่เนิ่น ๆ เพื่อให้ของถึงมือก่อนวันอังคารที่ 24 พฤศจิกายน 2569
