การจับมือระหว่างค่าย EV กับฟลีตรถเชิงพาณิชย์คืออะไร และสำคัญอย่างไร
การจับมือระหว่างค่ายรถยนต์ไฟฟ้ากับผู้ให้บริการโลจิสติกส์ แพลตฟอร์มเรียกรถ และผู้ให้บริการรถเช่า คือกลยุทธ์ที่ใช้ฟลีตรถเชิงพาณิชย์เป็นตัวเร่งการยอมรับรถยนต์ไฟฟ้าในชีวิตประจำวันของคนเมือง ผ่านการผลักดัน รถแท็กซี่ไฟฟ้า รถบรรทุกไฟฟ้า และบริการแพลตฟอร์มการเดินทาง EV ให้เข้าถึงทั้งผู้โดยสารและผู้ประกอบการมากขึ้น พร้อมลดมลพิษจากการเดินทาง และสร้างแบบอย่างการใช้ EV ขนส่งสินค้าในสเกลใหญ่ ที่สามารถต่อยอดไปสู่การเปลี่ยนผ่านระบบขนส่งทั้งหมดในอนาคตได้อย่างมีทิศทาง
สิ่งที่เห็นชัดจากดีลล่าสุดคือค่ายรถไม่ได้แข่งกันขายรถปลีกอย่างเดียว แต่กำลังแข่งกันสร้างระบบนิเวศผ่านฟลีตรถเชิงพาณิชย์ที่มีการใช้งานจริงตลอดวัน บนแพลตฟอร์มการเดินทาง EV ที่คนใช้บริการอยู่แล้ว การส่งมอบรถยนต์ไฟฟ้า BYD Dolphin ให้ผู้ให้บริการเรียกรถรายใหญ่เพื่อบริการเช่าขับและรับส่งผู้โดยสารจึงไม่ใช่แค่ภาพพิธีการ แต่เป็นการขยายเครือข่ายคนขับ EV บนบริการเรียกรถที่ตั้งใจสร้างระบบนิเวศยานยนต์ไฟฟ้าให้แข็งแรงขึ้น จุดยืนเช่นนี้สะท้อนว่าหากต้องการเห็น EV เติบโตจริง การจับมือกับฟลีตรถที่มีผู้ใช้งานจำนวนมากคือคำตอบที่ใช่กว่าการรอให้ผู้บริโภคเปลี่ยนรถเองทีละคัน
BYD และบริการเรียกรถ: ทดลอง EV ผ่านฟลีต ก่อนเปลี่ยนผ่านทั้งเมือง
กรณีของ BYD กับบริการเรียกรถอย่าง LINE MAN RIDE เป็นตัวอย่างชัดว่าฟลีตรถเช่าขับสามารถทำให้คนขับเข้าถึงรถยนต์ไฟฟ้าได้ง่ายกว่าการซื้อเอง BYD ส่งมอบ BYD Dolphin เพื่อใช้ในบริการเช่ารถและเพิ่มตัวเลือกการเดินทางพลังงานสะอาดบนแพลตฟอร์มดังกล่าว ฝั่งแพลตฟอร์มก็ออกแบบโมเดลเช่าขับเต็มเวลา ด้วยเงินเริ่มต้นไม่สูงและมีการสนับสนุนใบอนุญาตขับรถสาธารณะ เพื่อดึงคนขับเข้าสู่ฟลีตรถ EV ได้รวดเร็ว แม้แหล่งข้อมูลจะระบุจำนวนเงินเริ่มต้น แต่ในภาพรวมโมเดลนี้ถูกออกแบบมาให้เข้าถึงได้สำหรับคนขับที่ต้องการเปลี่ยนจากรถน้ำมันมาใช้รถไฟฟ้าโดยไม่แบกรับต้นทุนเต็มคันตั้งแต่แรก
ที่น่าสนใจคือแพลตฟอร์มไม่ได้มอง EV แค่เป็นรถคันใหม่ แต่ผูกเข้ากับประสบการณ์การเดินทาง เช่น ฟีเจอร์ Lineman Ride Comfort ที่เปิดให้เลือกใช้รถ EV ขนาดใหญ่ นั่งสบาย ในราคาที่เข้าถึงได้ และมีอัตราการใช้บริการซ้ำเพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่อง นั่นหมายความว่า เมื่อผู้โดยสารชิมลางการเดินทางด้วย รถแท็กซี่ไฟฟ้า ที่สะดวกสบายกว่าในราคาใกล้เคียงเดิม การยอมรับ EV ก็จะเกิดจากประสบการณ์ตรง ไม่ใช่จากสโลแกนด้านสิ่งแวดล้อมเพียงอย่างเดียว ความร่วมมือนี้จึงไม่ใช่แค่การเพิ่มจำนวนรถ แต่คือการทดลองโมเดลการเดินทางแบบใหม่ที่สามารถขยายสู่เมืองอื่นและบริการอื่นได้ในอนาคต
GAC Aion กับพันธมิตรหลายราย: เมื่อ Ride-Hailing กลายเป็นสนามหลักของรถแท็กซี่ไฟฟ้า
อีกด้านหนึ่ง GAC Aion เลือกเดินเกมผ่านพันธมิตรหลายรายพร้อมกัน ทั้งบริษัทรถเช่า CLVG แพลตฟอร์ม Ride-Hailing อย่าง Grab และผู้ให้บริการสินเชื่อ ICBC Leasing การส่งมอบรถยนต์ไฟฟ้า GAC Aion จำนวน 100 คันเพื่อใช้ในระบบ Ride-Hailing ชี้ชัดว่าฟลีตรถเรียกรถกำลังกลายเป็นฐานหลักของ รถแท็กซี่ไฟฟ้า ที่ให้รายได้มั่นคงแก่คนขับพร้อมลดการปล่อยไอเสียบนท้องถนน ข้อตกลงเชิงกลยุทธ์ก่อนหน้าเพื่อส่งมอบรถรวม 2,000 คัน และลอทแรก 100 คัน ชี้ว่าเป้าหมายไม่ได้หยุดแค่โครงการทดลอง แต่คือการสร้างฟลีต EV ขนาดใหญ่ที่รองรับการเติบโตของตลาด Ride-Hailing ที่ขยายอย่างต่อเนื่อง
ตัวเลขที่น่าจับตาคือช่วงครึ่งแรกของปีหนึ่ง GAC Aion มีรถแท็กซี่ไฟฟ้าจดทะเบียน 1,416 คัน คิดเป็น 61% ของส่วนแบ่งตลาด และโรงงานผลิตสะสมทะลุ 10,000 คัน นี่คือประโยคที่ควรถูกหยิบไปอ้างอิงในวงสนทนาเรื่องการเปลี่ยนผ่านสู่ EV: "GAC Aion มียอดจดทะเบียนรถแท็กซี่ไฟฟ้า 1,416 คัน ครองส่วนแบ่งตลาดกว่า 61%" ความร่วมมือกับ CLVG, Grab และ ICBC ไม่เพียงเพิ่มจำนวนรถ แต่ยังผสานความถนัดของแต่ละฝ่าย ตั้งแต่การจัดหารถ การให้บริการบนแพลตฟอร์มการเดินทาง EV ไปจนถึงสินเชื่อที่ทำให้คนขับสามารถมีรถเป็นของตัวเองได้ในอนาคต การเดินเกมแบบครบวงจรเช่นนี้มีโอกาสผลักดันให้ รถแท็กซี่ไฟฟ้า กลายเป็นมาตรฐานใหม่ของการเรียกรถในเมืองใหญ่ได้เร็วกว่าที่คาด
PrimeMobility และโลจิสติกส์: รถบรรทุกไฟฟ้ากำลังเขย่ากติกา EV ขนส่งสินค้า
หากด้านผู้โดยสารมีรถเรียกรถและแท็กซี่ไฟฟ้า ด้านธุรกิจเองก็เริ่มขยับ EV ขนส่งสินค้า ผ่านการใช้ รถบรรทุกไฟฟ้า ในงานโลจิสติกส์จริง PrimeMobility ส่งมอบรถบรรทุกไฟฟ้าแบบ 4 ล้อ จำนวน 3 คันให้ B&J Logistic ซึ่งเป็นพันธมิตรด้านการขนส่งของผู้เล่นรายใหญ่ในธุรกิจโลจิสติกส์ เพื่อนำไปใช้ในงานขนส่งเชิงพาณิชย์ และลงนาม MOU สำหรับรถบรรทุกไฟฟ้าแบบ 6 ล้อเพิ่มเติมอีก 26 คัน แม้ตัวเลขจะยังไม่ใหญ่เท่าฟลีตรถโดยสาร แต่สัญญาณนี้ชัดว่าภาคโลจิสติกส์เริ่มมอง EV เป็นทรัพย์สินการดำเนินงานหลัก ไม่ใช่แค่โครงการ CSR หรืองานทดลองระยะสั้น
จุดแข็งของ PrimeMobility ไม่ใช่แค่การส่งมอบรถ แต่คือบริการครบวงจรที่ช่วยให้ลูกค้าก้าวผ่านความท้าทายในการเปลี่ยนฟลีตจากรถน้ำมันไปเป็น EV ทั้งการเลือกสเปกรถให้เหมาะกับงาน การวางแผนจุดชาร์จ การจัดหาโซลูชันทางการเงิน ไปจนถึงระบบบริหารฟลีตรถหลังการส่งมอบ การช่วยออกแบบตั้งแต่ต้นทำให้ธุรกิจโลจิสติกส์กล้าทดลองใช้ รถบรรทุกไฟฟ้า มากขึ้น เพราะรู้ว่าต้นทุนการดำเนินงานและความเสี่ยงถูกคิดไว้ล่วงหน้าแล้ว ในมุมมองของผู้เขียน นี่คือฟันเฟืองสำคัญที่ทำให้ EV ขนส่งสินค้า มีโอกาสเติบโตเป็นสแตนดาร์ดในคลังสินค้าและศูนย์กระจายสินค้าทั่วไปในระยะไม่ไกลจากนี้
อนาคตฟลีตรถ EV: จากดีลส่งมอบสู่การเปลี่ยนโครงสร้างการเดินทาง
เมื่อมองภาพรวมจะเห็นว่าค่าย EV กำลังใช้ฟลีตรถเชิงพาณิชย์เป็นหัวหอกเปลี่ยนโครงสร้างการเดินทาง ตั้งแต่แท็กซี่ไฟฟ้า ไปจนถึง รถบรรทุกไฟฟ้า ในคลังสินค้า BYD ตั้งใจต่อยอด BYD Dolphin และความร่วมมือด้าน Green Mobility เพื่อพัฒนาระบบนิเวศ EV ให้แข็งแรง และสร้างบริการเดินทางรูปแบบใหม่ในอนาคต ฝั่ง GAC ก็ประกาศแนวคิดผลิตในประเทศ ให้บริการในประเทศ และเติบโตเคียงข้างประเทศ พร้อมเดินหน้าพัฒนาเครือข่ายสถานีชาร์จ สถานีสลับแบตเตอรี่ และขยายความร่วมมือไปยังจังหวัดสำคัญ เพื่อรองรับการเติบโตของระบบนิเวศการเดินทางพลังงานสะอาดอย่างยั่งยืน
คำถามจึงไม่ใช่ว่า EV จะมาแทนรถน้ำมันหรือไม่ แต่คือใครจะสร้างแพลตฟอร์มการเดินทาง EV และ EV ขนส่งสินค้า ที่ผู้คนและธุรกิจใช้จริงได้ก่อนกัน ดีลส่งมอบรถร้อยคันหรือหลายสิบคันอาจดูเล็กเมื่อเทียบกับจำนวนรถทั้งหมดบนถนน แต่ในทางยุทธศาสตร์ นี่คือการปักหมุดฟลีตต้นแบบที่จะขยายได้หลายเท่าตัวเมื่อโครงสร้างพื้นฐานพร้อมและผู้ใช้เห็นประโยชน์แล้ว สำหรับผู้โดยสาร ดีลเหล่านี้แปลว่าตัวเลือกการเดินทางพลังงานสะอาดจะเพิ่มขึ้นเรื่อยๆ ส่วนภาคธุรกิจ การเริ่มทดลองใช้ EV ในโลจิสติกส์วันนี้คือการเตรียมตัวรับโลกที่ต้นทุนคาร์บอนและกฎเกณฑ์สิ่งแวดล้อมจะเข้มขึ้นทุกปี ใครขยับก่อนย่อมมีโอกาสได้เปรียบทั้งด้านต้นทุนและภาพลักษณ์ในวันที่มาตรการเหล่านั้นกลายเป็นข้อบังคับ
