รู้ก่อนว่าเตรียมไว้เพื่ออะไร
กระเป๋าฉุกเฉิน 72 ชั่วโมงคือกระเป๋าที่รวมของจำเป็นสำหรับดูแลตัวเองและครอบครัวในช่วงสามวันแรกหลังเกิดภัยพิบัติ เมื่อความช่วยเหลืออาจยังเข้าไม่ถึงหรือไม่ทั่วถึง จึงควรจัดให้พร้อมหยิบออกจากบ้านได้ทันที แนวทางนี้เป็นการเตรียมพร้อมขั้นพื้นฐานตามคำแนะนำของกรมป้องกันและบรรเทาสาธารณภัย ไม่ใช่สัญญาณว่าจะเกิดสงครามหรือมีเหตุวิกฤตในขณะนี้ เหมาะกับทุกบ้าน เพราะน้ำท่วมวงกว้าง แผ่นดินไหว หรืออาคารถล่มอาจทำให้การเดินทางและการซื้อของจำเป็นไม่สะดวก การเตรียมพร้อมภัยพิบัติจึงไม่จำเป็นต้องเริ่มจากการซื้อของใหม่หรือกักตุน แค่เลือกของที่ใช้ได้จริงสำหรับสมาชิกในบ้าน แล้วจัดไว้ในจุดที่หยิบง่ายก็ช่วยให้รับมือได้เป็นขั้นเป็นตอน
หลักคิดคือเตรียมของจำเป็นฉุกเฉินให้พอประคองตัว ไม่ใช่ขนทุกอย่างติดตัว ปภ.ระบุว่าใน 72 ชั่วโมงแรก ความช่วยเหลืออาจไปไม่ถึงทุกพื้นที่หรือมีไม่เพียงพอ จึงแนะนำให้ประชาชนเตรียมพร้อมอยู่เสมอโดยไม่ต้องรอให้เกิดเหตุ ใช้กระเป๋าเป้ที่มีอยู่ได้ เลือกแบบสะพายและกันน้ำได้ระดับหนึ่ง เพื่อเคลื่อนย้ายสะดวกและเหลือมือไว้เกาะยึดหรือช่วยคนอื่น
จัดของให้พอใช้และหยิบออกได้ไว
ก่อนเริ่ม ให้เตรียมกระเป๋าเป้ น้ำดื่ม อาหารที่กินได้โดยไม่ต้องปรุง ยาประจำตัว อุปกรณ์สื่อสาร และเงินสดสำรอง สิ่งเหล่านี้เป็นแกนหลักของกระเป๋า 72 ชั่วโมง ถ้ากระเป๋าหนักจนเดินไม่สะดวก ให้แบ่งน้ำหนักใหม่หรือปรับจำนวนของใช้ที่ไม่จำเป็น แต่อย่าตัดยาประจำตัวหรือสิ่งที่สมาชิกในบ้านต้องใช้เป็นประจำ เป้าหมายคือคว้ากระเป๋าแล้วออกจากบ้านได้ ไม่ใช่ทำให้ใบเดียวหนักจนกลายเป็นอุปสรรค
- ใส่น้ำและอาหารสำหรับสามวัน เริ่มจากน้ำดื่มขวดเล็กรวมประมาณ 3–6 ลิตร ขนาด 500–600 มิลลิลิตรช่วยกระจายน้ำหนักได้ง่ายกว่า เลือกอาหารพร้อมกิน เช่น ปลากระป๋อง เนื้อกระป๋อง ถั่ว หรือผลไม้อบแห้ง หากเลือกอาหารกระป๋องให้ใช้แบบฝาดึง ไม่ต้องหาอุปกรณ์เปิดในภายหลัง
- เพิ่มอุปกรณ์แสงสว่าง พลังงาน และขอความช่วยเหลือ ใส่นกหวีด ไฟฉายพร้อมถ่านสำรอง พาวเวอร์แบงก์และสายชาร์จที่ชาร์จเต็ม วิทยุพกพาแบบใช้ถ่าน มีดพับอเนกประสงค์หรือเครื่องมือตัดที่จำเป็น รวมถึงไฟแช็กหรือไม้ขีด
- จัดยาและชุดปฐมพยาบาล ใส่ยาประจำตัวสำรองอย่างน้อย 7 วัน พร้อมยาสามัญและของทำแผลเบื้องต้น เช่น พลาสเตอร์ ผ้าก๊อซ และน้ำยาหรือแอลกอฮอล์เช็ดแผล
- เติมของใช้สุขอนามัยและเสื้อผ้า ใส่ทิชชูเปียก เจลแอลกอฮอล์ หน้ากากอนามัย ถุงขยะหนา เสื้อผ้าแห้งไวหนึ่งชุด กางเกงในสำรอง และถุงเท้าหนา
- กันเอกสารและเงินสดจากน้ำ ใส่สำเนาบัตรประชาชน ทะเบียนบ้าน และเอกสารประกันในซองกันน้ำหรือถุงซิปล็อก เตรียมเงินสดเป็นธนบัตรย่อย พร้อมสมุดจดเบอร์โทรศัพท์สำคัญ
ตรวจให้พร้อมก่อนต้องใช้จริง
จุดพลาดที่เจอบ่อยคือใส่อาหารที่ต้องใช้ไฟหรือน้ำร้อน ทั้งที่อาจไม่มีอุปกรณ์ให้ปรุง และเลือกกระป๋องที่ต้องพึ่งที่เปิด จึงควรลองเปิดและกินของที่ใส่ไว้ตามวิธีจริงก่อนจัดลงเป้ อีกเรื่องคือเตรียมแบตเตอรี่กับพาวเวอร์แบงก์ไว้ แต่ปล่อยให้ไฟหมด ตรวจวันหมดอายุของอาหารและยา เติมของที่หยิบออกไปใช้ และชาร์จอุปกรณ์สื่อสารให้พร้อมเป็นระยะ เก็บกระเป๋าไว้ใกล้ทางออกในตำแหน่งที่ทุกคนในบ้านรู้จัก แล้วบอกสมาชิกว่ามีอะไรอยู่ข้างในและใครเป็นคนหยิบ
เมื่อจัดเสร็จ ลองสะพายเดินและตรวจว่าหยิบได้โดยไม่ต้องค้นของหลายชั้น หากเกิดเหตุจะได้คว้ากระเป๋าแล้วออกจากบ้านได้ทันที เป้าหมายของรายการจัดกระเป๋าคือให้พร้อมออกภายในหนึ่งนาที ไม่ใช่ให้รีบซื้อของตามข่าว ปภ.ย้ำแนวทางตระหนักแต่ไม่ตระหนก การเตรียมกระเป๋าเป็นความรู้สำหรับรับมือภัยทั่วไป ไม่ใช่การประกาศเตือนภัยหรือส่งสัญญาณว่าจะเกิดสงคราม เตรียมเท่าที่จำเป็น ตรวจสม่ำเสมอ และทำตามประกาศจากหน่วยงานเมื่อเกิดเหตุ
คุ้มค่าที่จะเตรียมไว้ เพราะลดเวลาหาของและช่วยให้มีสิ่งจำเป็นติดตัวในช่วงที่ความช่วยเหลือยังมาไม่ทั่วถึง ใช้กระเป๋าที่มีอยู่ จัดของให้เหมาะกับคนในบ้าน และอย่าลืมเช็กยา น้ำ อาหารกับไฟของอุปกรณ์เป็นระยะ เท่านี้ก็พร้อมขึ้นโดยไม่ต้องตื่นตระหนก
