เวลเนสไทยคืออะไร และทำไมตลาด 42.7 พันล้านจึงสำคัญ
อุตสาหกรรมเวลเนสไทย คือระบบเศรษฐกิจที่ผสานการท่องเที่ยวเชิงสุขภาพ สปา นวดไทย สมุนไพร อาหารเพื่อสุขภาพ การแพทย์ทางเลือก และผลิตภัณฑ์ดูแลสุขภาวะแบบองค์รวมเข้าด้วยกัน โดยใช้ภูมิปัญญาดั้งเดิมและทรัพยากรธรรมชาติเป็นฐาน พร้อมยกระดับด้วยมาตรฐานสากล นวัตกรรม และการสร้างแบรนด์ เพื่อให้สินค้าและบริการสุขภาพแบบไทยกลายเป็นทางเลือกหลักของผู้บริโภคที่ใส่ใจคุณภาพชีวิตทั่วโลก
หัวใจของเรื่องนี้ไม่ใช่แค่ความภูมิใจทางวัฒนธรรม แต่อุตสาหกรรมเวลเนสไทยกำลังไล่ตามโอกาสตลาดมูลค่า 42,700 ล้านดอลลาร์สหรัฐ และเติบโต 10.1% ภายในเวลาเพียงปีเดียว แนวโน้มผู้บริโภคที่หันมาสนใจคุณภาพชีวิตมากกว่าการซื้อสินค้าเพียงชิ้นเดียว ทำให้ตลาดนี้ถูกมองเป็นสนามเศรษฐกิจใหม่ ไม่ใช่แค่กระแสชั่วคราว รายงานชี้ว่ามูลค่าผลิตภัณฑ์เพื่อสุขภาพในไทยเพิ่มจาก 38.8 พันล้านดอลลาร์สหรัฐ เป็น 42.7 พันล้านดอลลาร์สหรัฐในปีเดียว พร้อมดันไทยขึ้นอันดับ 24 ของโลกและอันดับ 9 ในเอเชียแปซิฟิก
จากซอฟต์พาวเวอร์สู่โรงงานเศรษฐกิจ: นวดไทย สปา และน้ำมันหอมระเหย
ถ้าในอดีต นวดไทย สปาไทย หรือกลิ่นเครื่องหอมไทยถูกเล่าในฐานะเสน่ห์วัฒนธรรม วันนี้เกมเปลี่ยนแล้ว แนวคิดสำคัญคือเลิกหยุดอยู่ที่คำว่า Soft Power และหันมาสร้างอุตสาหกรรมเวลเนสไทยให้เป็นธุรกิจส่งออกเต็มตัว โดยเฉพาะสายส่งออกน้ำมันหอมระเหยไทยที่กลายเป็นขุมทรัพย์ใหม่ในตะวันออกกลาง ทั้งซาอุดีอาระเบียและสหรัฐอาหรับเอมิเรตส์ที่เติบโตระดับเลขสองหลักและมีผู้บริโภคหลงใหลเครื่องหอมไทย
ตัวเลขจากเศรษฐกิจเวลเนสชี้ชัด ธุรกิจสปาสร้างมูลค่าสูงและมีอัตราขยายตัวของสปาเชิงการแพทย์ที่โตถึง 13.8% แสดงว่าตลาดไม่ได้ต้องการแค่ความผ่อนคลาย แต่ต้องการบริการที่ผูกกับการแพทย์และหลักฐานเชิงวิทยาศาสตร์มากขึ้น การจะชนะเกมนี้ นวดไทยและสปาไทยต้องก้าวข้ามภาพจำ “บริการราคาถูก” ไปสู่สินค้าพรีเมียมที่มีแบรนด์ชัดเจน มีงานวิจัยรองรับ และเล่าเรื่องสุขภาพเชิงลึกได้
DITP และแคมเปญ Think Thailand: Next Level กลยุทธ์ขับเคลื่อนแบรนด์ไทยตลาดโลก
การเติบโตของอุตสาหกรรมเวลเนสไทยไม่ได้เกิดขึ้นเอง หน่วยงานรัฐอย่างกรมส่งเสริมการค้าระหว่างประเทศกำลังเดินเกมรุกภายใต้แคมเปญ THINK THAILAND : NEXT LEVEL เพื่อผลักดันกลยุทธ์เวลเนสประเทศไทยให้กลายเป็นหนึ่งในเสาหลักของการค้า ส่งผู้ประกอบการออกงานแสดงสินค้าโลก จัดคณะผู้แทนการค้า และสร้างดีลการเจรจาการค้าระดับหลายร้อยล้านบาทในช่วงไม่กี่ปีที่ผ่านมา แนวคิดของแคมเปญคือ Thai to Global From Local Value to Global Vision ซึ่งตีความได้ว่าเวลเนสต้องเริ่มจากคุณค่าในท้องถิ่นแต่จบลงด้วยการยืนในตลาดโลก
แผนเชิงรุกที่วางไว้ถึงปี 2570 มุ่งเจาะตลาดเฉพาะที่สอดคล้องกับจุดแข็งของอุตสาหกรรมเวลเนสไทย ไม่ว่าจะเป็นกลุ่มสปาหรูในยุโรป บริการทางการแพทย์ในตะวันออกกลาง บริการเสริมความงามและการนวดในจีน รวมถึงนวัตกรรมอาหารและผลิตภัณฑ์ผู้สูงอายุในญี่ปุ่น นี่คือการยอมรับว่าการขายแบบเน้นปริมาณหมดเวลาแล้ว ผู้ประกอบการต้องใช้การออกแบบ ประสบการณ์ และนวัตกรรมเป็นอาวุธหลักเพื่อให้แบรนด์ไทยตลาดโลกมีที่ยืนจริง
สามแบรนด์แอมบาสเดอร์และบทบาทแม่เหล็กดึงความสนใจโลก
อีกหมากสำคัญในกลยุทธ์เวลเนสประเทศไทยคือการสร้าง “แม่เหล็กแบรนด์” ผ่านการเปิดตัว 3 แบรนด์แอมบาสเดอร์ในสาขาแฟชั่น อาหาร และเวลเนส เพื่อดึงสายตาผู้ซื้อ ผู้นำเข้า และผู้บริโภคทั่วโลกให้หันมามองสินค้าและบริการจากแบรนด์ไทย แบรนด์แอมบาสเดอร์ไม่ได้เป็นแค่ภาพบนโปสเตอร์ แต่ถูกออกแบบให้เป็นจุดเชื่อมระหว่างไลฟ์สไตล์คนรุ่นใหม่กับสินค้าเวลเนสไทยที่มีตัวตนชัดเจน
ในฝั่งเวลเนส การดึงนักกีฬาอาชีพอย่างปอป้อ ทรัพย์สิรี แต้รัตนชัย เข้ามาเป็นตัวแทนสะท้อนภาพลักษณ์สุขภาวะที่ดี วินัย และความเป็นมืออาชีพ เป็นการส่งข้อความตรงไปยังตลาดโลกว่า เวลเนสจากไทยไม่ได้หมายถึงการพักผ่อนเพียงอย่างเดียว แต่เกี่ยวกับการดูแลร่างกายและจิตใจในระดับนักกีฬาอาชีพ หากใช้กลยุทธ์ต่อเนื่อง แบรนด์แอมบาสเดอร์เหล่านี้สามารถกลายเป็นทางลัดให้สินค้าอย่างผลิตภัณฑ์สปา น้ำมันหอมระเหย หรือบริการท่องเที่ยวสุขภาพถูกจดจำและแตกไลน์สู่ตลาดใหม่ได้ง่ายขึ้น
มาตรฐานคือเงื่อนไขใหม่ เปลี่ยน Made in Thailand เป็น Wellness from Thailand
หากไม่มีมาตรฐาน เวลเนสไทยจะติดอยู่ในกรอบของความน่าเชื่อถือในระดับท้องถิ่นเท่านั้น บทเรียนที่หน่วยงานรัฐและผู้ประกอบการเริ่มเห็นตรงกันคือ ต้องยกระดับทุกจุดตั้งแต่หลักสูตรบุคลากร สถานบริการ เทคโนโลยี ไปจนถึงเรื่องราวของสินค้า เป้าหมายคือการขยับจากภาพลักษณ์ Made in Thailand สู่คำว่า Wellness from Thailand ที่สะท้อนมาตรฐานและคุณภาพในสายตาตลาดโลก
ในทางปฏิบัติ นั่นหมายถึงการขับเคลื่อนอุตสาหกรรมเวลเนสไทยด้วยมาตรฐานเดียวกับสินค้าส่งออกอื่น ทั้งการรับรองคุณภาพ การออกแบบบรรจุภัณฑ์ตามข้อกำหนดต่างประเทศ และการเสริมด้วยงานวิจัยหรือนวัตกรรมรองรับประสิทธิผลของสมุนไพรและบริการเวลเนส ประเทศเจ้าภาพการประชุมสุดยอดด้านสุขภาพระดับโลกย่อมถูกจับตามองเป็นพิเศษ การเป็นเจ้าภาพการประชุม Global Wellness Summit ครั้งที่ 20 ระหว่างวันที่ 10 ถึง 13 พฤศจิกายน 2569 จึงไม่ใช่เพียงเวทีโชว์ของ แต่เป็นบททดสอบว่ากลยุทธ์เวลเนสประเทศไทยจะไปได้ไกลแค่ไหนในสายตาโลก
