งานวิจัยร่วมสมัยไม่เพียงแต่ยืนยันการใช้เลือดมังกรซึ่งเป็นยางไม้จากพืชตามแบบดั้งเดิมเท่านั้น แต่ยังเปิดเผยประโยชน์ต่อสุขภาพอื่นๆ อีกด้วย รวมถึงผลต่อต้านอนุมูลอิสระที่เชื่อมโยงกับการชะลอความแก่ในสมองและร่างกาย
เลือดมังกรเป็นยาแผนโบราณที่ใช้ในระบบการแพทย์แผนโบราณหลายแห่งทั่วโลก รวมถึงการแพทย์จีน อาหรับ ไทย และแอฟริกา โดยชาวกรีกและโรมันใช้เลือดมังกรมานานกว่า 1,000 ปีแล้ว
เลือดมังกรมีประโยชน์หลากหลาย ทั้งการรักษาบาดแผล การห้ามเลือด และการบรรเทาอาการปวด รวมถึงการรักษาโรคต่างๆ เช่น โรคท้องร่วง โรคบิด และแผลในกระเพาะอาหาร นอกจากสรรพคุณทางยาแล้ว เลือดมังกรยังถูกนำมาใช้เป็นสีย้อม สารเคลือบเงา และน้ำหอม รวมถึงใช้ในพิธีกรรมต่างๆ งานวิจัยร่วมสมัยไม่เพียงแต่ยืนยันการใช้แบบดั้งเดิมเหล่านี้เท่านั้น แต่ยังเผยให้เห็นประโยชน์ต่อสุขภาพเพิ่มเติมอีกด้วย รวมถึงฤทธิ์ต้านอนุมูลอิสระที่เชื่อมโยงกับการชะลอความชราในสมองและร่างกาย
เลือดมังกรคืออะไร ?
เลือดมังกรเป็นยางสีแดงเข้มที่สกัดจากต้นไม้หลากหลายชนิด (เรียกรวมกันว่า ดราก้อนบลัด) ที่เติบโตในเขตร้อนและกึ่งเขตร้อน ต้นไม้เหล่านี้จัดอยู่ในวงศ์พืชหลายชนิด ได้แก่ ดราก้อนบลัด โครตัน เทอโรคาร์ปัส และอะมอร์โฟฟัลลัส และพบได้ในหลายพื้นที่ทั่วโลก
จากการศึกษาวิจัยในวารสาร Nutrition Journal พบว่าเลือดมังกรเป็นสารต้านอนุมูลอิสระที่รู้จักกันดีที่สุดในบรรดาอาหาร เครื่องดื่ม เครื่องเทศ สมุนไพร และอาหารเสริมกว่า 3,100 ชนิดที่ใช้ทั่วโลก
เรซินจากแหล่งต่าง ๆ มีคุณสมบัติแตกต่างกัน ในอดีตวัฒนธรรมต่าง ๆ ต่างก็ใช้เรซินจากแหล่งต่าง ๆ กัน การศึกษาที่กล่าวถึงข้างต้นไม่ได้ระบุว่าเรซินที่ใช้ในการศึกษามาจากพืชชนิดใด แต่ชี้ให้เห็นว่ามีต้นกำเนิดมาจากเปรู
บทวิจารณ์ในปี 2008 ที่ตีพิมพ์ในวารสาร Ethnopharmacology ระบุว่าเลือดมังกรที่สกัดจากต้น Dracaena cinnabari ถูกนำมาใช้เป็นสีย้อมและยาในแถบเมดิเตอร์เรเนียน
วัฒนธรรมพื้นเมืองของแม่น้ำอเมซอนได้ใช้ยางจากต้นดราก้อนบอลหลายสายพันธุ์เพื่อรักษาแผลติดเชื้อและเร่งการสมานแผล ตามตำราแพทย์แผนจีน ยางจากเลือดมังกรจากบุกและโคชินชิเนนซิสยังช่วยปรับปรุงการไหลเวียนโลหิตอีกด้วย
ต้นเลือดมังกรซึ่งพบได้ในพืชหลายชนิดในเขตร้อนและกึ่งเขตร้อน ถือเป็นแหล่งสารต้านอนุมูลอิสระที่ดีที่สุดแห่งหนึ่งบนโลก (Shutterstock)
เลือดมังกรมีประโยชน์ต่อสุขภาพมากมาย
1. สารต้านแบคทีเรียและเชื้อรา
ยางเลือดมังกรมีฤทธิ์ต้านเชื้อแบคทีเรีย ต้านไวรัส และต้านเชื้อรา และใช้กันอย่างแพร่หลายในการรักษาโรคผิวหนังติดเชื้อ
ในการแพทย์แผนโบราณ พืชหลายชนิดถูกนำมาใช้เพื่อต่อสู้กับเชื้อราก่อโรค ในช่วงไม่กี่ปีที่ผ่านมา มีการวิจัยยาต้านเชื้อราชนิดใหม่ๆ อย่างต่อเนื่อง เพื่อแก้ปัญหาประสิทธิภาพต่ำ ผลข้างเคียง และการดื้อยาของยาที่ใช้อยู่ในปัจจุบัน โดยเฉพาะอย่างยิ่งในการรักษาโรคผิวหนัง
เนื่องจากพืชมีกลไกการป้องกันตัวเองต่อเชื้อราที่ทำให้เกิดโรค นักวิจัยจึงมองหาสารต้านจุลชีพจากพืชเพื่อเป็นทางเลือกอื่น
งานวิจัยปี พ.ศ. 2548 ที่ตีพิมพ์ในวารสาร Journal of Ethnopharmacology ได้ทดสอบฤทธิ์ต้านเชื้อราของเลือดมังกรจากสกุล Croton การศึกษาในหลอดทดลองยืนยันถึงประโยชน์ของการใช้ยางชนิดนี้ในการรักษาบาดแผลแบบดั้งเดิม งานวิจัยพบว่ายางเลือดมังกรมีคุณสมบัติต้านเชื้อราและสามารถใช้รักษาการติดเชื้อราที่ผิวหนังได้
การศึกษาสรุปว่า: "ต้นครอตันมีฤทธิ์ต้านเชื้อราที่มีศักยภาพและสามารถใช้เป็นการรักษาทางเลือกสำหรับโรคเชื้อราผิวหนังหรือใช้ร่วมกับยาต้านเชื้อราชนิดอื่นเพื่อให้ได้ขนาดยาที่น้อยลง จึงหลีกเลี่ยงปัญหาต่างๆ เช่น ผลข้างเคียงและการดื้อยา และจึงได้รับประโยชน์ทางการรักษา"
การศึกษาอีกกรณีหนึ่งที่ตีพิมพ์ในวารสารเดียวกันในปี 2548 ได้ทำการทดสอบเชื้อรา 5 ชนิดที่แตกต่างกัน และพบว่าเลือดมังกรสามารถยับยั้งการเจริญเติบโตได้เมื่อมีความเข้มข้นตั้งแต่ 0.175 ถึง 3.0 มก./มล.
การศึกษาวิจัยเลือดมังกรจากต้นมังกรกัมพูชาในปี 2011 พบว่าสารประกอบ 5 ชนิดที่ผ่านการทดสอบจากสายพันธุ์มังกรมีประสิทธิผลต่อเชื้อ Staphylococcus aureus
สแตฟิโลค็อกคัส ออเรียส (S. aureus) เป็นแบคทีเรียที่พบได้ทั่วไปบนผิวหนังและในโพรงจมูกของผู้ที่มีสุขภาพดี แต่เชื้อนี้สามารถทำให้เกิดการติดเชื้อได้เมื่อเข้าสู่ร่างกายผ่านบาดแผลหรือช่องเปิดอื่นๆ เชื้อสแตฟิโลค็อกคัส ออเรียสสามารถก่อให้เกิดโรคได้หลากหลาย ตั้งแต่การติดเชื้อเล็กน้อยบนผิวหนังไปจนถึงอาการที่รุนแรงกว่า เช่น ปอดบวม เยื่อหุ้มสมองอักเสบ และภาวะติดเชื้อในกระแสเลือด
เชื้อแบคทีเรีย S. aureus บางสายพันธุ์ดื้อต่อยาปฏิชีวนะทั่วไป ทำให้การติดเชื้อรักษาได้ยากยิ่งขึ้น
การศึกษายังพบว่าสารประกอบ 7 ชนิดในเลือดมังกรมีประสิทธิภาพในการต่อต้านแบคทีเรีย MRSA การติดเชื้อ MRSA อาจรักษาได้ยาก เนื่องจากแบคทีเรียเหล่านี้ดื้อต่อยาปฏิชีวนะหลายชนิดที่ใช้รักษาการติดเชื้อแบคทีเรียทั่วไป
อาการติดเชื้อ MRSA มีตั้งแต่เล็กน้อยไปจนถึงรุนแรง และรวมถึงการติดเชื้อผิวหนัง ปอดบวม และการติดเชื้อในกระแสเลือด
2. ช่วยสมานแผล
มีการศึกษาหลายชิ้นยืนยันว่าเลือดมังกรช่วยเร่งการสมานแผลเนื่องจากมีคุณสมบัติต้านการอักเสบที่แข็งแกร่ง
การทดลองทางคลินิกแบบสุ่ม สองทางปกปิด ควบคุมด้วยยาหลอก ที่ตีพิมพ์ในวารสาร Journal of Traditional and Complementary Medicine ได้ตรวจสอบการสมานแผลในผู้ป่วยจำนวน 60 รายที่มีอายุระหว่าง 14 ถึง 65 ปี โดยใช้ครีมที่ประกอบด้วยเรซินจากต้น Dracaena crotonensis
ผลการทดลองพบว่าแผลของกลุ่มที่ใช้ยาขี้ผึ้งเลือดมังกรหายดีขึ้น โดยมีความแตกต่างอย่างมีนัยสำคัญเมื่อเปรียบเทียบกับกลุ่มที่ใช้ยาหลอก
นักวิจัยสังเกตว่าพวกเขาเห็นการปรับปรุงอย่างมีนัยสำคัญในการรักษาแผลด้วยยาขี้ผึ้งเลือดมังกรหลังจากเพียงวันที่สาม เมื่อเปรียบเทียบกับกลุ่มยาหลอก
พวกเขาคาดเดาว่าเนื่องจากยางเลือดมังกรมีสารประกอบฟีนอลิก เช่น โพรแอนโธไซยานิดินและคาเทชิน จึงสามารถช่วยลดกระบวนการอักเสบได้
3. ฆ่าเชื้อ Helicobacter pylori และรักษาแผลในกระเพาะอาหาร
นักวิจัยพบว่าฟลาโวนอยด์ 2 ชนิดในเลือดมังกร ซึ่งสกัดจากต้น Dracaena cochinchinensis สามารถฆ่าเชื้อ Helicobacter pylori ซึ่งเป็นแบคทีเรียที่ทำให้เกิดการติดเชื้อในกระเพาะอาหารและเป็นสาเหตุหลักของโรคแผลในกระเพาะอาหารได้อย่างมีประสิทธิภาพ
4. ต่อต้านวัย
การศึกษาวิจัยในปี 2010 ที่ตีพิมพ์ในวารสาร Journal of Nutrition พบว่าเลือดมังกรจากเปรู หรือที่เรียกอีกอย่างว่า Sangre de Grado มีปริมาณสารต้านอนุมูลอิสระสูงที่สุดในบรรดาผลิตภัณฑ์ทั้งหมดที่ทดสอบ โดยมีคะแนนความสามารถในการดูดซับอนุมูลอิสระของออกซิเจน (ORAC) อยู่ที่ 289,7110
การทดสอบ ORAC คือการทดสอบเชิงวิเคราะห์ที่วัดว่าสารประกอบสามารถป้องกันการเกิดออกซิเดชันที่เกิดจากสารอันตราย เช่น อนุมูลเปอร์ออกซิลได้ดีเพียงใด โดยวัดความสามารถในการต้านอนุมูลอิสระทั้งหมดของอาหาร หรือวัดว่าอาหารสามารถป้องกันความเสียหายที่เกิดจากสารอันตรายได้ดีเพียงใด
อาหารที่มีค่า ORAC สูงสามารถปกป้องเซลล์และส่วนประกอบของเซลล์จากความเสียหายจากออกซิเดชัน และช่วยชะลอการแก่ในร่างกายและสมอง
ผลข้างเคียงและข้อห้ามของเลือดมังกร
หนังสือ "Compendium of Materia Medica" อธิบายถึงผลข้างเคียงและข้อห้ามที่อาจเกิดขึ้นจากการใช้เลือดมังกร หนังสือเล่มนี้แนะนำ:
เลือดมังกรสามารถใช้ภายนอกได้เฉพาะในช่วงมีประจำเดือนเท่านั้น และไม่ควรใช้ในระหว่างตั้งครรภ์
ควรหลีกเลี่ยงการใช้ยาเกินขนาด นอกจากนี้ อาจเกิดอาการแพ้จากการใช้เลือดมังกรได้ เช่น อาการคัน ผื่น และผิวหนังบวม
การศึกษาในหนูในปี 2011 แสดงให้เห็นว่าเลือดมังกรบางชนิดอาจมีฤทธิ์ทำให้เลือดบาง หากคุณกำลังรับประทานยาทำให้เลือดมังกรอยู่ คุณอาจต้องหลีกเลี่ยงอาหารเสริมเลือดมังกร
ก่อนใช้เลือดมังกร โปรดปรึกษาแพทย์ของคุณเพื่อพิจารณาว่ามีข้อห้ามใดๆ สำหรับยาอื่นๆ หรือไม่ หรือสภาพสุขภาพของคุณเหมาะสมที่จะใช้เลือดมังกรหรือไม่
เคล็ดลับการซื้อ
เลือดมังกรมีวางจำหน่ายในท้องตลาดในรูปแบบผง แคปซูลเสริม สารสกัดแอลกอฮอล์ ทิงเจอร์ และยาขี้ผึ้งทา
คุณสามารถทำครีมทาเฉพาะที่เองได้โดยผสมผงเลือดมังกรกับน้ำมันพาหะ เช่น น้ำมันมะพร้าวหรือเชียบัตเตอร์
ตรวจสอบให้แน่ใจว่าคุณซื้อผลิตภัณฑ์จากบริษัทที่มีชื่อเสียงและน่าเชื่อถือ เนื่องจากอุตสาหกรรมอาหารเสริมไม่มีการควบคุมอย่างเข้มงวด
