นิยามใหม่ของตลาดงานยุค AI ทำไมตัวเลข 29.6% สำคัญกว่าที่คิด
ตลาดแรงงาน AI คือภาพรวมของความต้องการบุคลากรที่มีทักษะเกี่ยวกับปัญญาประดิษฐ์และข้อมูล ตั้งแต่การออกแบบระบบอัลกอริทึม การพัฒนาโครงสร้างพื้นฐาน ไปจนถึงการประยุกต์ใช้เทคโนโลยีเพื่อแก้ปัญหาจริงในองค์กร งาน AI และ Data จึงไม่ใช่แค่ตำแหน่งในสายไอที แต่ครอบคลุมทุกอุตสาหกรรมที่ต้องใช้ข้อมูลและระบบอัจฉริยะช่วยตัดสินใจและสร้างคุณค่าใหม่ให้ธุรกิจและสังคม ประเด็นสำคัญของวันนี้คือ ภาพรวมตลาดงานหดตัว 9.2% แต่สายงาน AI และ Data กลับเติบโตถึง 29.6% จากการวิเคราะห์ประกาศรับสมัครงานกว่า 912,000 ตำแหน่งโดยหน่วยงานวิจัยด้านเศรษฐกิจแรงงาน ตัวเลขนี้ไม่ใช่แค่ข่าวดีของคนสายเทคโนโลยี แต่คือสัญญาณเตือนแรงสำหรับทุกคนที่ยังมอง AI เป็นภัยมากกว่าโอกาส เพราะตลาดกำลังบอกชัดว่า ใครมีทักษะด้าน AI และข้อมูล จะได้เปรียบเชิงกลยุทธ์ในอาชีพอย่างเห็นได้ชัด ขณะเดียวกัน 79% ของงานระดับปริญญาตรีต้องการประสบการณ์อย่างน้อย 1 ปี ยิ่งตอกย้ำว่าการมีแค่ใบปริญญาไม่พออีกต่อไป
เมื่อภาพใหญ่หด 9.2% แต่งาน AI และ Data กลับโต แสดงอะไรเกี่ยวกับตลาดแรงงาน
ถ้ามองเพียงตัวเลขว่าตลาดงานหดตัว 9.2% หลายคนอาจรีบสรุปว่าเศรษฐกิจการจ้างงานกำลังมืดมน แต่เมื่อแยกดูเฉพาะตลาดแรงงาน AI จะเห็นภาพตรงกันข้าม งาน AI และ Data เติบโตถึง 29.6% สวนทางการหดตัวโดยรวม สะท้อนว่าการเปลี่ยนผ่านสู่เศรษฐกิจดิจิทัลไม่ใช่คำขู่ในงานสัมมนา แต่กำลังเกิดขึ้นจริงในประกาศรับสมัครงาน ผลคือบริษัทลดตำแหน่งที่ไม่สอดคล้องกับยุคดิจิทัล แต่พร้อมจ้างเพิ่มในตำแหน่งที่ช่วยสร้างระบบอัตโนมัติ วิเคราะห์ข้อมูล และยกระดับการตัดสินใจด้วยเทคโนโลยี งาน AI และ Data จึงกลายเป็นแหล่งสร้างงานใหม่ ในขณะที่ตำแหน่งดั้งเดิมบางส่วนถูกปรับหรือหายไป คนทำงานที่ยังตั้งรับแบบเดิมจะรู้สึกว่าตลาดหดและโอกาสหาย แต่คนที่เปลี่ยนตัวเองให้เข้าใกล้สายงานด้าน AI และข้อมูลกลับเห็นช่องทางเติบโตที่มากขึ้นอย่างชัดเจน
สัญญาณจากบริษัทเทคโนโลยี งานไม่หาย แค่เปลี่ยนทักษะที่ต้องการ
ในช่วงที่หลายคนกังวลว่า AI จะมาแย่งงานสายเทคโนโลยี ข้อมูลล่าสุดจากแพลตฟอร์มติดตามการจ้างงานของบริษัทเทคกว่า 9,000 แห่งกลับบอกเรื่องตรงกันข้าม เพราะตอนนี้มีตำแหน่งงานสายเทคที่เปิดรับมากกว่า 280,000 ตำแหน่ง และจำนวนยังเพิ่มขึ้นจากต้นปีอย่างมีนัยสำคัญ ขณะที่การปลดพนักงานก็เริ่มลดลงอย่างชัดเจน โดยมีการปลดประมาณ 190,000 คนในปีนี้ ต่ำกว่าจุดสูงสุดราว 430,000 คนในปีที่มีวิกฤตการปลดพนักงานครั้งใหญ่หลังยุคโรคระบาด สิ่งที่เปลี่ยนไม่ใช่การหายไปของงาน แต่คือชนิดของทักษะที่บริษัทต้องการ ความต้องการวิศวกรฮาร์ดแวร์เพิ่มขึ้นมาก จากการลงทุนโครงสร้างพื้นฐานด้าน AI ไม่ว่าจะเป็นชิป เซิร์ฟเวอร์ ระบบหุ่นยนต์ ศูนย์ข้อมูล และการผลิตขั้นสูง ในขณะเดียวกัน งานวิศวกรซอฟต์แวร์ยังไม่ลดลงอย่างที่หลายคนคาดแม้มีเครื่องมือเขียนโค้ดด้วย AI ข้อเท็จจริงเหล่านี้แสดงให้เห็นว่า AI ไม่ได้ฆ่างานเทค แต่บังคับให้สายงานปรับตัวไปสู่บทบาทที่เชื่อมเทคโนโลยีกับผลลัพธ์ทางธุรกิจมากขึ้น
มหาวิทยาลัยศรีปทุม และเกมใหม่ของการสร้าง AI talent ให้ตรงงานจริง
เมื่อตลาดแรงงาน AI ต้องการมากขึ้น คำถามคือสถาบันการศึกษาจะสร้างคนให้ตรงกับงานได้แค่ไหน คณะเทคโนโลยีสารสนเทศของมหาวิทยาลัยศรีปทุมเลือกตอบโจทย์นี้ด้วยการเปลี่ยนมุมมองการสอนจากคำถามว่า “นักศึกษาใช้เครื่องมืออะไรได้บ้าง” ไปสู่คำถามว่า “เมื่อเรียนจบแล้วสร้างคุณค่าอะไรให้กับองค์กรและสังคมได้” จุดฟันเฟืองจึงไม่ใช่การทำให้เด็กใช้เครื่องมือเป็น แต่ต้องเข้าใจปัญหา เลือกเทคโนโลยีเหมาะสม และรับผิดชอบผลลัพธ์ของสิ่งที่ตัวเองพัฒนา แนวคิดนี้ถูกนำมาปฏิบัติผ่านโครงการ Gen AI Challenge 2026 มีนักศึกษาชั้นปีที่ 2–4 จาก 3 สาขาวิชากว่า 200 คนเข้าร่วม พร้อมการสนับสนุนจาก AWS Academy & Tech Alliance และองค์กรฝึกอบรมด้านทรัพยากรดิจิทัล นักศึกษาได้เรียนตั้งแต่การออกแบบคำสั่งให้ AI การใช้ Generative AI อย่างปลอดภัย ไปจนถึงการสร้างต้นแบบแอปพลิเคชันผ่านเครื่องมือบนคลาวด์ ผลลัพธ์คือโปรเจกต์จริง 10 ชิ้นที่เริ่มจากปัญหาในชีวิตและงาน ไม่ว่าจะเป็นระบบแท็กการทำงานของเครื่องจักรในโรงงาน ระบบแบ่งค่าใช้จ่ายผู้พักอาศัยร่วมกัน หรือเครื่องมือเปลี่ยนไอเดียให้เป็นแผนงานพร้อมพัฒนาต่อ นี่คือการเติบโตของ AI talent ที่ตอบโจทย์ตลาด ไม่ใช่แค่หลักสูตรบนกระดาษ
ข้อได้เปรียบเชิงกลยุทธ์ของคนสาย AI และ Data และทางออกของคนที่ยังไม่พร้อม
เมื่อ 79% ของงานระดับปริญญาตรีต้องการผู้สมัครที่มีประสบการณ์อย่างน้อย 1 ปี ช่องว่างระหว่างคนที่มีผลงานจริงกับคนที่มีแต่คุณวุฒิยิ่งกว้างขึ้น สำหรับงาน AI และ Data ช่องว่างนี้ชัดเป็นสองเท่า เพราะนายจ้างไม่ได้มองหาแค่คนที่ใช้เครื่องมือได้ แต่ต้องการคนที่เคยแก้ปัญหาจริง รู้ว่าตัวเองรับผิดชอบส่วนไหน และอธิบายได้ว่าจากโปรเจกต์นั้นเรียนรู้อะไร ผู้ฝึกสอนจากองค์กรฝึกอบรมด้านทรัพยากรดิจิทัลมองว่า ในยุคที่ AI ทำให้การเข้าถึงความรู้เร็วขึ้น สิ่งสำคัญไม่ใช่การปล่อยให้ AI ทำงานแทนมนุษย์ แต่คือการใช้ AI เป็นเครื่องมือช่วยเรียนรู้และเพิ่มทักษะ เพราะถ้าเราควบคุมและใช้ AI ให้ช่วยในการทำงาน เราจะสร้างผลงานได้เร็วและมีคุณภาพมากขึ้น ไม่จำเป็นต้องกลัว AI แต่ต้องเตรียมตัวและเรียนรู้ใช้ให้เกิดประโยชน์ เพราะในวิกฤตย่อมมีโอกาสเสมอ เมื่อเชื่อมกับข้อมูลว่าบริษัทเทคยังเปิดรับตำแหน่งใหม่จำนวนมากแม้ผ่านยุคปลดพนักงานครั้งใหญ่ไปแล้ว สรุปได้ชัดว่า การพัฒนาตัวเองให้เข้าใกล้สายงาน AI และ Data คือข้อได้เปรียบเชิงกลยุทธ์ที่คนทำงานยุคนี้เลือกได้
