โครงสร้างพื้นฐานคู่ใหม่ ดิจิทัลและพลังงานสะอาดในยุค AI
เคเบิลใต้น้ำ THUS และโรงไฟฟ้า SMR คือชุดโครงการโครงสร้างพื้นฐานเชิงยุทธศาสตร์ที่ผสานการเชื่อมต่อข้อมูลความเร็วสูงเข้ากับแหล่งพลังงานสะอาดที่มั่นคง เพื่อรองรับการเติบโตของศูนย์ข้อมูล ปัญญาประดิษฐ์ และเศรษฐกิจดิจิทัล ควบคู่กับการลดการพึ่งพาเชื้อเพลิงฟอสซิลและเสริมความมั่นคงทางพลังงานในระยะยาวในเวลาเดียวกัน สิ่งที่น่าสนใจคือทั้งสองโครงการไม่ได้เกิดแบบโดดเดี่ยว แต่เกิดจากความร่วมมือสหรัฐ-ไทยผ่าน USTDA ที่เลือกสนับสนุนทั้งโครงสร้างพื้นฐานดิจิทัลและโครงสร้างพื้นฐานพลังงานในจังหวะเดียวกัน การลงนามให้ทุนศึกษาความเป็นไปได้ของระบบเคเบิลใต้น้ำ THUS ระหว่าง NT และ USTDA และการลงนามทุนศึกษาความเป็นไปได้เบื้องต้นโครงการโรงไฟฟ้า SMR ระหว่าง กฟผ. และ USTDA จึงไม่ใช่เรื่องบังเอิญ แต่สะท้อนภาพใหญ่ของการวางรากฐานใหม่ให้กับโครงสร้างพื้นฐานดิจิทัลและพลังงานสะอาดของภูมิภาคนี้อย่างมีทิศทาง
เคเบิลใต้น้ำ THUS ทางด่วนข้อมูลของยุคศูนย์ข้อมูลและ AI
โครงการเคเบิลใต้น้ำ THUS คือการอัปเกรดเส้นเลือดดิจิทัลของภูมิภาคให้รองรับโลกยุค Data Center และ AI ที่ต้องการความเร็ว เสถียรภาพ และความปลอดภัยสูง พันเอก สรรพชัยย์ หุวะนันทน์ จาก NT ร่วมลงนามข้อตกลงให้ทุนกับ Thomas R. Hardy จาก USTDA เพื่อศึกษาความเป็นไปได้ของระบบเคเบิลใต้น้ำ THUS ที่จะเชื่อมต่อโดยตรงระหว่างไทยและสหรัฐฯ สายเคเบิลใต้น้ำ THUS มีความยาวรวมสูงสุดถึง 11,500 ไมล์ และเป็นส่วนหนึ่งของเครือข่ายเคเบิลใต้น้ำทั่วโลกที่มีความยาวรวมมากกว่า 1.5 ล้านกิโลเมตร โดยเส้นทางจะเชื่อมผ่านอินโดนีเซีย มาเลเซีย ฟิลิปปินส์ สิงคโปร์ และเวียดนาม พร้อมเลี่ยงพื้นที่เสี่ยงด้านความมั่นคงอย่างทะเลจีนใต้เพื่อปกป้องข้อมูลสำคัญ สิ่งที่ทำให้ THUS แตกต่างคือโมเดล Open Access ที่เปิดให้ผู้ให้บริการหลากหลายกลุ่มเข้าใช้งานอย่างโปร่งใสและเป็นธรรม พร้อมขยายโอกาสการเข้าถึงอินเทอร์เน็ตคุณภาพสูงให้ประชากรกว่า 600 ล้านคนในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ เมื่อซ้อนกับการเติบโตของตลาดศูนย์ข้อมูลในประเทศที่คาดว่าจะมีมูลค่าถึง 2.22 พันล้านในปี 2569 และเพิ่มเป็น 4.9 พันล้านในปี 2574 THUS จึงเป็นโครงสร้างพื้นฐานที่ใครไม่ลงทุนวันนี้ อาจตามไม่ทันคลื่น AI ในวันหน้า
โรงไฟฟ้า SMR พลังงานสะอาดแบบโมดูลาร์ที่ออกแบบมาเพื่อยุคข้อมูลหนาแน่น
ฝั่งพลังงาน โครงการโรงไฟฟ้า SMR กำลังถูกใช้เป็นหมากสำคัญในการเปลี่ยนผ่านสู่พลังงานสะอาดและเสริมความมั่นคงระบบไฟฟ้าแบบยืดหยุ่น การไฟฟ้าฝ่ายผลิตแห่งประเทศไทยได้รับทุนจาก USTDA เพื่อศึกษาความเป็นไปได้เบื้องต้นของโรงไฟฟ้านิวเคลียร์ขนาดเล็กแบบโมดูลาร์ หรือ SMR โดยมีพิธีลงนามความตกลงร่วมกับ USTDA ซึ่งมีรัฐมนตรีพลังงานและผู้แทนระดับสูงร่วมเป็นสักขีพยาน ร่างแผน PDP 2026 บรรจุเป้าหมายกำลังผลิตจากโรงไฟฟ้า SMR ไว้ราว 9,000 เมกะวัตต์เมื่อสิ้นสุดปี 2593 และวางแผนเริ่มทยอยจ่ายไฟเข้าระบบตั้งแต่ปี 2580 ขนาดโรงไฟฟ้าราว 300 เมกะวัตต์ นั่นหมายความว่าระบบไฟฟ้าจะค่อยๆ ได้แหล่งผลิตใหม่ที่ปล่อยมลพิษต่ำและทำงานร่วมกับพลังงานหมุนเวียนได้ดี ผู้ว่าการ กฟผ. ระบุอย่างชัดเจนว่าการสนับสนุนครั้งนี้คือรากฐานสำคัญในการประเมินเทคโนโลยีโรงไฟฟ้า SMR เพื่อเสริมความมั่นคงทางพลังงานและขับเคลื่อนพลังงานสะอาดของประเทศ สำหรับคนทั่วไป SMR จะไม่ใช่แค่โรงไฟฟ้าอีกประเภทหนึ่ง แต่คือหลักประกันว่าระบบไฟฟ้าจะรองรับการเติบโตของศูนย์ข้อมูล เมืองอัจฉริยะ และเศรษฐกิจดิจิทัลได้โดยไม่ต้องแลกด้วยค่าพลังงานที่สูงเกินควรหรือความเสี่ยงไฟฟ้าขาดแคลนในอนาคต
ความร่วมมือสหรัฐ-ไทย กับบทบาทฮับใหม่ของภูมิภาค
สิ่งที่ควรเน้นคือ ทั้งเคเบิลใต้น้ำ THUS และโรงไฟฟ้า SMR ต่างได้รับทุนสนับสนุนการศึกษาโดย USTDA และดำเนินการโดยหน่วยงานหลักด้านดิจิทัลและพลังงานของประเทศ นั่นคือ NT และ กฟผ. ภาพรวมจึงไม่ใช่โครงการเดี่ยวๆ แต่เป็นสัญญาณของความร่วมมือสหรัฐ-ไทยที่กำลังก่อรูปโครงสร้างพื้นฐานยุคใหม่ทั้งสองด้านพร้อมกัน ฝ่ายสหรัฐฯ ระบุชัดว่าความร่วมมือด้าน SMR เป็นส่วนหนึ่งของการผลักดันเทคโนโลยีนิวเคลียร์ขั้นสูงเพื่อการใช้งานโดยสันติ และขยายการเข้าถึงพลังงานที่น่าเชื่อถือในภูมิภาคอินโด-แปซิฟิก ขณะที่ฝั่งโครงสร้างพื้นฐานดิจิทัล THUS ก็ถูกออกแบบให้หนุนบทบาทการเป็นศูนย์กลางดิจิทัลของภูมิภาคและเชื่อมต่อโดยตรงไปยังสหรัฐฯ เมื่อรวมกับความต้องการไฟฟ้าและข้อมูลที่เพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่อง การวางรากฐานทั้งเคเบิลใต้น้ำและโรงไฟฟ้า SMR คือการยื่นคำประกาศว่า ภูมิภาคนี้ไม่ได้เป็นเพียงผู้ตามแนวโน้มเทคโนโลยี แต่กำลังเลือกจะเป็นฮับของโครงสร้างพื้นฐานดิจิทัลและนวัตกรรมพลังงานสะอาดในแบบของตัวเอง แม้ตอนนี้จะยังเป็นเพียงขั้นศึกษาความเป็นไปได้ แต่ทิศทางก็ชัดเจนว่าทางคู่ THUS และ SMR จะกลายเป็นเส้นทางหลักของเศรษฐกิจดิจิทัลในอีกหลายทศวรรษข้างหน้า
