โครงการ 5 ปีที่เดิมพันบทบาทใหม่ของแรงงานยุค AI
โครงการพัฒนาทักษะ AI ระยะ 5 ปี คือความร่วมมือเชิงยุทธศาสตร์ขององค์กรขนาดใหญ่ในการยกระดับทักษะคลาวด์และปัญญาประดิษฐ์ให้แรงงานหลายล้านคน เป้าหมายคือเปลี่ยนจากสังคมที่ใช้เทคโนโลยีแบบสำเร็จรูป ไปสู่สังคมที่ออกแบบ พัฒนา และดูแลระบบ AI ได้เอง ครอบคลุมทั้งการเรียนรู้พื้นฐาน การใช้งานจริงในธุรกิจ และการสร้างบุคลากรมืออาชีพที่พร้อมแข่งขันในระดับภูมิภาค
สาระสำคัญของดีลนี้คือการประกาศจับมือของเครือซีพี อไรซ์ เวนเจอร์ส ทรู คอร์ปอเรชั่น และ Amazon ในงาน Thailand AI National Mission เพื่อเดินหน้าแผนฝึกอบรมคลาวด์และ AI ให้คนกว่า 3 ล้านคนภายใน 5 ปี นี่ไม่ใช่โครงการเล็กขององค์กรเดียว แต่เป็นความพยายามสร้างระบบนิเวศใหม่ให้เศรษฐกิจดิจิทัล โดยดึงประสบการณ์ระดับโลกของ Amazon Web Services มาผูกกับฐานลูกค้าและธุรกิจโทรคมนาคม การเงิน ค้าปลีก และเทคโนโลยีคลาวด์ไทยที่เครือซีพีถืออยู่
จากผู้บริโภค AI สู่ผู้สร้าง AI จุดเปลี่ยนยุทธศาสตร์ศูนย์กลาง AI อาเซียน
หัวใจของโครงการนี้ไม่ใช่การสอนให้คนใช้แอป AI มากขึ้น แต่คือการดันให้แรงงานกลายเป็นผู้สร้างเครื่องมือ AI สำหรับอุตสาหกรรมจริง เป้าหมายชัดเจนว่าต้องการย้ายประเทศจากตำแหน่งผู้บริโภคเทคโนโลยี ไปสู่ผู้พัฒนาแพลตฟอร์มและบริการ AI ที่คนทั้งภูมิภาคใช้ การแข่งขันในภูมิภาคกำลังกดดันหนัก เพราะปัจจุบันแรงงานทักษะ AI ในประเทศมีเพียงราว 1,000 คน ขณะที่สิงคโปร์ เกาหลีใต้ อินเดีย จีน และสหรัฐมีตัวเลขสูงกว่าหลายเท่า
คำพูดที่น่าจดจำจากเวทีแถลงข่าวคือ “AI คือโครงสร้างพื้นฐานใหม่ที่จะขับเคลื่อนการเปลี่ยนแปลงของโลกในระดับความเร็วที่มากกว่ายุคอินเทอร์เน็ต” เมื่อทุกชาติเร่งสร้าง AI ecosystem ตั้งแต่โครงสร้างพื้นฐานคลาวด์ ไปจนถึงบุคลากร ประเทศที่ชะลอจะกลายเป็นตลาดให้คนอื่นขายเทคโนโลยีเท่านั้น ความร่วมมือครั้งนี้ประกาศชัดว่าต้องการผลักดันบทบาท AI Lighthouse หรือผู้นำด้าน AI ในระดับภูมิภาค และตั้งเป้าให้ประเทศเป็นศูนย์กลาง AI อาเซียนทั้งด้านโครงสร้างพื้นฐาน Cloud Data Center เทคโนโลยีขั้นสูง และกรอบ Responsible AI
Amazon เป็นสมอง คลาวด์ไทยเป็นกล้ามเนื้อ กลยุทธ์สร้างศักยภาพในอุตสาหกรรม
จุดที่น่าสนใจคือดีลนี้ไม่ได้หยุดอยู่ที่คอร์สเรียนออนไลน์ แต่ฝัง AI ลงในอุตสาหกรรมหลักทันที ฝั่งโทรคมนาคม ทรูประกาศเดินหน้าสู่การเป็น AI First Organization ใช้ AWS วางสถาปัตยกรรมคลาวด์ให้ยืดหยุ่น ปลอดภัย และบริหารได้ทั้งระบบ พร้อมดึง AI มาช่วยบริการลูกค้า และทำระบบบำรุงรักษาเครือข่ายแบบเชิงคาดการณ์ให้เป็นอัตโนมัติ ลดงานที่ต้องลงมือเองเกือบทั้งหมด
ในด้านการเงิน Ascend Money จะใช้แพลตฟอร์มคลาวด์และ AI ของ AWS เพื่อวิเคราะห์เครดิตและจัดการขั้นตอนการให้สินเชื่อ เพิ่มโอกาสให้คนที่เข้าไม่ถึงระบบการเงินเดิมมีทางเลือกมากขึ้น รวมถึงใช้ AI เสริมระบบ e KYC และการตรวจจับการทุจริต ตลอดจนการวิเคราะห์การเงินเชิงเฉพาะบุคคล ขณะเดียวกัน AI Center of Excellence ของเครือซีพีก็จะใช้เครื่องมืออย่าง Kiro สำหรับพัฒนาซอฟต์แวร์ด้วย AI และผู้ช่วย Generative AI อย่าง Amazon Quick เพื่อเร่งการสร้างโซลูชันโดยนักพัฒนาภายใน
ผลกระทบต่อผู้คนจริง จากร้านสะดวกซื้อถึงหมู่บ้านปลายสาย
คำถามสำคัญคือคนทั่วไปได้อะไรจากยุทธศาสตร์ใหญ่ระดับกลุ่มทุน ผลลัพธ์ที่ประกาศออกมาชัดเจนอย่างแรกคือการทรานส์ฟอร์มจุดให้บริการกว่า 19,000 แห่งของ 7 Eleven Lotus’s และ Makro จากแค่พื้นที่ซื้อของ กลายเป็นประสบการณ์ช้อปปิ้งที่ระบบสามารถคาดการณ์ความต้องการ เสนอสินค้าและโปรโมชันแบบเฉพาะบุคคล และจัดการสต็อกบนคลาวด์ด้วยโมเดลคาดการณ์ความต้องการล่วงหน้า นั่นหมายถึงหิ้งสินค้าที่ตรงกับพฤติกรรมคนพื้นที่มากขึ้น และห่วงโซ่อุปทานที่เสียของน้อยลง
ด้านการเชื่อมต่อ ทรูเตรียมศึกษาการใช้ดาวเทียมวงโคจรต่ำของ Amazon ผ่านระบบ Landing Rights เพื่อขยายโอกาสเข้าถึงบรอดแบนด์ให้ชุมชนห่างไกล ถ้าทำสำเร็จ เทคโนโลยีคลาวด์ไทยจะไม่จำกัดอยู่ในเมืองใหญ่ แต่ครอบคลุมหมู่บ้านปลายสายที่พร้อมเข้าถึงบริการการศึกษา สุขภาพ และการเงินดิจิทัล นอกจากนี้เวที AI FOR ALL ยังเปิดให้คนอายุ 18 ปีขึ้นไปทั่วประเทศ ส่งไอเดีย Generative AI แก้ปัญหาสาธารณสุข เกษตรกรรม และการศึกษา เป็นสัญญาณว่าภาคเอกชนมองประชาชนไม่ใช่ผู้ใช้ปลายทาง แต่เป็นผู้พัฒนาไอเดียร่วมกัน
จาก 1,000 คนสู่ 3 ล้านคน โอกาสและความเสี่ยงของศูนย์กลาง AI อาเซียน
เป้าหมายฝึกคน 3 ล้านคนใน 5 ปี เมื่อเทียบกับฐานแรงงานทักษะ AI ที่มีเพียงประมาณ 1,000 คนวันนี้ คือการเปลี่ยนโครงสร้างตลาดแรงงานครั้งใหญ่ หากทำได้จริง ประเทศจะมีคลื่นบุคลากรใหม่ที่สื่อสารกับเทคโนโลยี AI และเทคโนโลยีคลาวด์ไทยได้อย่างมั่นใจ และมีโอกาสดึงงานมูลค่าสูงจากภูมิภาคเข้ามา แต่ถ้าหลุดเป้า ประเทศจะเสียทั้งเวลาและโอกาสในศึก AI ที่เดินเร็วกว่าอินเทอร์เน็ต
ในมุมมองเชิงนโยบาย ความร่วมมือนี้พิสูจน์แล้วว่าภาคเอกชนไม่รอรัฐตั้งเป้าสร้างศูนย์กลาง AI อาเซียนผ่านการลงทุนในโครงสร้างพื้นฐาน Cloud Data Center AI Center of Excellence และการพัฒนาทักษะ AI ระดับมหาศาล สิ่งที่สังคมควรจับตาคือหนึ่ง หลักสูตรที่สอนต้องไม่หยุดที่การใช้เครื่องมือ แต่ต้องพัฒนาให้คนเข้าใจวิธีคิดของ AI สอง การกำกับดูแลข้อมูลและ Responsible AI ต้องเดินคู่ไปกับการเติบโต และสาม แรงงานดั้งเดิมต้องมีทางเลือก reskill ไม่ใช่แค่กลุ่มคนรุ่นใหม่เท่านั้น หากตอบโจทย์สามข้อได้ การเป็นศูนย์กลาง AI จะไม่ใช่สโลแกน แต่เป็นเกมที่ทั้งประเทศได้ผลประโยชน์ร่วมกัน
