มือถือถูกแฮ็กหมายถึงอะไร และควรกังวลแค่ไหน
มือถือถูกแฮ็กหมายถึงการที่บุคคลเข้าถึงข้อมูล บัญชี หรือควบคุมอุปกรณ์โดยไม่ได้รับอนุญาต ซึ่งอาจเกิดจากการหลอกเอารหัสผ่าน แอปอันตราย หรือการโจมตีที่มุ่งเป้าผู้ใช้โดยเฉพาะ ความเสี่ยงจึงไม่ได้มีรูปแบบเดียว และการตั้งค่าป้องกันช่วยลดโอกาสเกิดเหตุได้ แต่ไม่ใช่เกราะที่รับมือภัยทุกชนิดได้ทั้งหมด
ภัยที่พบได้ในชีวิตประจำวันคือข้อความหลอกให้กดลิงก์ไปยังเว็บไซต์เลียนแบบธนาคาร หรือขอรหัสผ่านและรหัส OTP รวมถึงแอปที่ขอสิทธิ์เกินความจำเป็นหรืออาจใช้ควบคุมเครื่องจากระยะไกล ส่วนสปายแวร์แบบเจาะจงบุคคลมีความซับซ้อนกว่า และบางกรณีผู้ใช้ไม่ต้องกดลิงก์ก็อาจตกเป็นเป้าหมายได้ อย่างไรก็ตาม ผู้ใช้ส่วนใหญ่ไม่ได้เป็นเป้าหมายของการโจมตีลักษณะนี้ จึงควรระวังอย่างมีเหตุผล ไม่ตื่นตระหนกกับอาการทั่วไปเพียงอย่างเดียว
หัวใจของการตั้งค่าความปลอดภัยมือถือคือปิดช่องทางที่ไม่จำเป็นและทำให้บัญชีเข้าถึงยากขึ้น เริ่มจากตรวจระบบ แอป สิทธิ์ และการยืนยันตัวตนเป็นประจำ ดีกว่ารอให้พบความเสียหายแล้วค่อยลงมือ
อัปเดตระบบและแอป พร้อมตรวจสิทธิ์ที่ให้ไว้
การอัปเดตไม่ใช่เรื่องของฟีเจอร์ใหม่เท่านั้น แต่ยังแก้ช่องโหว่ที่ผู้โจมตีอาจใช้เข้าถึงอุปกรณ์หรือข้อมูลส่วนตัว บน iPhone ให้เปิดการตั้งค่า เลือกทั่วไป แล้วเข้าเมนูรายการอัปเดตซอฟต์แวร์ ส่วน Android ให้ค้นหาเมนูอัปเดตซอฟต์แวร์หรือการอัปเดตความปลอดภัยในหน้าการตั้งค่า และตรวจสถานะการอัปเดตระบบ Google Play ด้วย ก่อนติดตั้งควรสำรองข้อมูล เชื่อมต่อ Wi-Fi และมีแบตเตอรี่เพียงพอ หากเครื่องเก่าไม่ได้รับแพตช์แล้ว ควรหลีกเลี่ยงการใช้จัดการข้อมูลสำคัญ เช่น บัญชีธนาคาร
ตรวจสิทธิ์แอป iPhone ได้ที่การตั้งค่า แล้วเลือกความเป็นส่วนตัวและความปลอดภัย จากนั้นทบทวนการเข้าถึงกล้อง ไมโครโฟน รูปภาพ และตำแหน่ง ส่วน Android เข้าเมนูแอป เลือกแอปที่ต้องการ แล้วตรวจสิทธิ์ หรือใช้ตัวจัดการสิทธิ์เพื่อดูตามประเภทข้อมูล อนุญาตเท่าที่จำเป็นต่อการใช้งานจริง ไม่ต้องปิดทุกอย่าง แต่ถ้าแอปที่ทำหน้าที่พื้นฐานกลับขอเข้าถึงข้อมูลที่ไม่เกี่ยวข้อง ก็ควรปิดสิทธิ์หรือถอนแอปที่ไม่น่าเชื่อถือ
ความปลอดภัย Android ยังเริ่มจากแหล่งติดตั้งที่ไว้ใจได้ และหลีกเลี่ยงไฟล์แอปหรือโปรไฟล์ที่ส่งมาจากคนไม่รู้จัก หากอุปกรณ์รองรับ Google Play Protect ให้ตรวจการแจ้งเตือนเกี่ยวกับแอปเสี่ยงด้วย การติดตั้งแอปจากแหล่งที่ไม่คุ้นเคยเพราะสะดวก อาจแลกกับการเปิดทางให้ซอฟต์แวร์ไม่พึงประสงค์
เพิ่มความปลอดภัยให้บัญชีและหน้าจอล็อก
รหัสผ่านอย่างเดียวไม่ควรเป็นด่านเดียวของบัญชีสำคัญ เปิดการยืนยันตัวตนสองขั้นตอนสำหรับบริการที่รองรับ และพิจารณาใช้พาสคีย์หรือคีย์ความปลอดภัยเป็นทางเลือกเพิ่มเติม ตั้งรหัสล็อกหน้าจอให้คาดเดายาก และอย่าเปิดเผยรหัสผ่านหรือรหัส OTP ให้ผู้ที่ติดต่อมาโดยไม่คาดคิด แม้อ้างว่าเป็นเจ้าหน้าที่จากธนาคารหรือบริการที่ใช้อยู่ก็ตาม
ตรวจรายชื่ออุปกรณ์ที่เชื่อมต่อกับบัญชี Apple และ Google ด้วย หากพบอุปกรณ์ที่ไม่รู้จัก ให้ตรวจสอบและออกจากระบบตามความเหมาะสม การเปิดการยืนยันตัวตนหลายขั้นช่วยลดความเสี่ยงจากการถูกขโมยรหัสผ่าน แต่ผู้ใช้ยังต้องระวังหน้าล็อกอินปลอมและคำขอรหัสยืนยันที่ไม่ได้เป็นผู้เริ่มเอง
อย่ามองข้ามความง่ายในการปลดล็อกเครื่อง หากคนอื่นเดารหัสได้หรือหยิบเครื่องที่ปลดล็อกแล้วไปใช้ การป้องกันบัญชีออนไลน์ก็อาจไม่พอ การตั้งรหัสหน้าจอที่คาดเดายากจึงเป็นขั้นพื้นฐานที่ควรทำควบคู่กับการดูแลบัญชี

สัญญาณเตือนและขั้นตอนเมื่อสงสัยว่าถูกแฮ็ก
ให้น้ำหนักกับหลักฐานที่ตรวจสอบได้ เช่น มีการเข้าสู่ระบบจากอุปกรณ์ที่ไม่รู้จัก พบแอปที่ไม่ได้ติดตั้งเอง หรือมีธุรกรรมที่ไม่ได้ทำ มากกว่าการสรุปจากเครื่องร้อน แบตเตอรี่หมดเร็ว หรือเครื่องช้าเพียงอย่างเดียว เพราะอาการเหล่านั้นอาจเกิดจากการใช้งานหรือปัญหาซอฟต์แวร์ได้ และยังไม่เพียงพอจะยืนยันว่าถูกแฮ็ก
- หากสงสัยว่าเครื่องถูกควบคุมจากระยะไกล ให้หยุดทำธุรกรรมและตัดการเชื่อมต่ออินเทอร์เน็ตของเครื่องที่สงสัย
- ใช้อุปกรณ์อื่นที่เชื่อถือได้ตรวจบัญชีอีเมล บัญชี Apple และ Google เปลี่ยนรหัสผ่านที่อาจรั่วไหล และออกจากระบบในอุปกรณ์ที่ไม่รู้จัก
- หากพบธุรกรรมทางการเงินที่ไม่ได้ทำ ให้ติดต่อธนาคารผ่านช่องทางทางการทันทีเพื่อจำกัดความเสียหาย
การตั้งค่าป้องกันมือถือถูกแฮ็กไม่อาจรับประกันว่าจะหยุดการโจมตีได้ทุกแบบ แต่การอัปเดต ตรวจสิทธิ์ และรักษาบัญชีให้รัดกุมช่วยลดความเสี่ยงที่พบบ่อยได้ หากพบสัญญาณชัดเจน ให้จำกัดความเสียหายก่อน แล้วค่อยตรวจสอบเครื่องและบัญชีอย่างเป็นขั้นตอน







