ยอดขาย EV โลกโตต่อเนื่อง แต่แรงขับย้ายทวีป
ยอดขาย EV โลกในปัจจุบันคือภาพสะท้อนของการเปลี่ยนผ่านสู่ยานยนต์พลังงานไฟฟ้าที่ไม่ได้ชะลอตัว แต่กำลังปรับสมดุลเชิงภูมิศาสตร์ครั้งใหญ่ โดยบางภูมิภาคยังเร่งเครื่องเต็มที่ ขณะที่บางภูมิภาคเริ่มถอนคันเร่งเพราะนโยบายรัฐและแรงจูงใจด้านภาษีเปลี่ยนไปอย่างชัดเจน ยอดขายรถยนต์ไฟฟ้าแบบเสียบปลั๊กรวมทั้งแบตเตอรี่ล้วนและปลั๊กอินไฮบริดแตะ 1.85 ล้านคันในเดือนกรกฎาคม เพิ่มขึ้น 9% เมื่อเทียบกับปีก่อน และดันยอดสะสมทั่วโลกแตะ 11.5 ล้านคันแล้ว การเติบโตนี้เกิดขึ้นต่อเนื่อง 5 เดือน สวนทางกับภาพการชะลอตัวในบางภูมิภาคที่สื่อมักหยิบไปขยายความ จึงไม่ใช่เรื่องว่า EV สะดุด แต่เป็นการเปลี่ยนเวทีจากผู้เล่นดั้งเดิมไปสู่ผู้เล่นหน้าใหม่ที่น่าสนใจยิ่งกว่า
ตลาดรถไฟฟ้า ยุโรป: จากผู้ตามสู่หัวรถจักรของยอดขาย EV โลก
หัวใจของคลื่นยอดขาย EV โลกรอบนี้อยู่ที่ตลาดรถไฟฟ้า ยุโรป อย่างไม่ต้องสงสัย ยุโรปมียอดขายรถปลั๊กอินในเดือนกรกฎาคม 450,000 คัน เพิ่มขึ้นถึง 33% จากปีก่อน แม้ยอดเทียบเดือนก่อนจะลดลงเพราะฤดูท่องเที่ยว จุดเปลี่ยนสำคัญคือการกลับมาใช้นโยบายอุดหนุน EV ของรัฐบาลหลายประเทศในช่วง 18 เดือนที่ผ่านมา ซึ่งพิสูจน์แล้วว่าหากรัฐ “เติมน้ำมันกองทุน” ให้เพียงพอ ผู้บริโภคพร้อมเปลี่ยนจากรถน้ำมันสู่ไฟฟ้าอย่างรวดเร็ว ฝรั่งเศสพุ่งแรงถึง 81% เยอรมนี 46% และอังกฤษ 43% ในเดือนเดียว ข้อเท็จจริงเหล่านี้ควรเป็นคำเตือนตรงไปยังภูมิภาคที่ตัดลดแรงจูงใจแล้วหวังว่าตลาดจะเดินต่อเอง เพราะตัวเลขชี้ชัดว่าแรงจูงใจจากรัฐยังเป็นเชื้อเพลิงหลักของการย้ายขั้วพลังงานบนท้องถนน
เมื่ออเมริกาเหนือถอนตัว และจีนสุกงอม: สัญญาณโตเต็มวัยของตลาด EV
ในขณะที่ยุโรปเร่งเครื่อง อเมริกาเหนือกลับกลายเป็นจุดอ่อนของภาพรวม ยอดขาย EV ในภูมิภาคนี้ร่วง 27% เหลือประมาณ 140,000 คันในเดือนกรกฎาคม และยอดสะสม 7 เดือนอยู่ที่ราว 900,000 คัน ลดลง 18% เมื่อเทียบปีก่อน สาเหตุไม่ใช่ว่าผู้บริโภคหมดศรัทธาในรถไฟฟ้า แต่เพราะเครดิตภาษีของรัฐบาลกลางยุติลงตั้งแต่ปี 2025 ทำให้ผู้ซื้อกลับมารับภาระราคาจริงเต็มจำนวน ความลังเลจึงปะทุทันที พร้อมกันนั้น จีนรถยนต์ไฟฟ้า ก็เริ่มเข้าสู่ช่วงโตเต็มวัย ยอดขายรวมประเภทพลังงานใหม่ลดลง 5% เหลือ 980,000 คันในเดือนกรกฎาคม และยอดสะสมลดลง 12% แต่หากมองลึก ยอดขาย BEV กลับยังโต 6% ขณะที่รถใช้น้ำมันร่วงหนักถึง 44% และสัดส่วน NEV แตะ 65.1% ของยอดขายปลีกทั้งหมด ภาพนี้ไม่ได้บอกว่าจีนอิ่มตัวกับ EV แต่บอกว่าการเปลี่ยนผ่านจากน้ำมันสู่ไฟฟ้าเข้าใกล้จุดที่รถน้ำมันกลายเป็นของ “ตกยุค” มากกว่า
จีนเร่งส่งออก EV สู่ตลาดเกิดใหม่: เมื่อสมรภูมิโลกถูกวาดใหม่
เมื่อความต้องการรถไฮบริดและรุ่นเปลี่ยนผ่านในประเทศเริ่มเย็นลง ผู้ผลิตจีนจึงหันเข็มสู่ต่างประเทศอย่างหนักแน่น ยอดส่งออกรถพลังงานใหม่จากท่าเรือจีนทะลุ 500,000 คันในเดือนกรกฎาคม ทำสถิติสูงสุดรายเดือนอีกครั้ง คลื่นรถไฟฟ้าเหล่านี้ไหลเข้าสู่ตลาดเกิดใหม่ในอเมริกาใต้ เอเชีย และแอฟริกา ดันยอดขายกลุ่ม “Rest of World” พุ่ง 97% เป็น 280,000 คันในเดือนเดียว และยอดสะสมเพิ่มขึ้น 96% เป็น 1.7 ล้านคัน นี่คือจุดที่สมดุลอำนาจของอุตสาหกรรมรถยนต์เริ่มเขยื้อน ผู้ผลิตจากเดิมที่พึ่งตลาดภายในประเทศกำลังหันไปสร้างฐานใหม่ในภูมิภาคที่ยังไม่มีผู้เล่นดั้งเดิมครองตลาด การที่ BYD ส่งออก และค่ายจีนอื่นๆ รุกหนักเช่นนี้ ไม่ได้เป็นเพียงกลยุทธ์ระบายกำลังการผลิตส่วนเกิน แต่คือการจองพื้นที่อำนาจในยุคยานยนต์ไฟฟ้าที่ทุกภูมิภาคกำลังรีเซ็ตผู้นำหน้าใหม่
บทสรุป: ใครเติมเชื้อเพลิงนโยบาย คนนั้นได้ครองคลื่น EV
เมื่อมองภาพรวม ยอดขาย EV โลกที่เพิ่มขึ้น 9% แตะ 1.85 ล้านคันในเดือนเดียว และสะสม 11.5 ล้านคัน ไม่ได้บอกว่าโลกกำลังลังเลต่อรถไฟฟ้า ตรงกันข้าม มันบอกว่าคลื่นกำลังเปลี่ยนชายฝั่ง จากสหรัฐและจีนซึ่งชะลอลงในเชิงตัวเลข ไปสู่ยุโรปและกลุ่มประเทศที่ถูกจัดไว้ในหมวด Rest of World ที่โตเกือบเท่าตัว บทเรียนชัดเจนมาก: ที่ใดมาตรการอุดหนุนหายไป กฎระเบียบน้ำมันผ่อนคลาย ยอดขายก็หดตาม ที่ใดรัฐยังหนุน ราคาสามารถจับต้องได้ ผู้บริโภคก็หันหลังให้รถน้ำมันอย่างเด็ดขาด “ยอดขาย EV ไม่ได้ชะลอตัว แต่กำลังย้ายศูนย์กลางจากตลาดดั้งเดิมไปสู่ภูมิภาคใหม่ที่กล้าเดินหน้าเชิงนโยบาย” คือประโยคที่อธิบายยุคนี้ได้ดีที่สุด ประเทศและผู้ผลิตที่เข้าใจจังหวะนี้จะได้ขึ้นคลื่น ส่วนผู้ที่ชะลออาจถูกทิ้งไว้ข้างรางในวันที่หัวรถจักรพลังงานไฟฟ้าแล่นผ่านไป
