จากเมืองหน้าด่านสู่ศูนย์กลางท่องเที่ยวชายแดนใต้
การฟื้นตัวของท่องเที่ยวสงขลา โดยเฉพาะหาดใหญ่ หมายถึงกระบวนการที่เมืองชายแดนใต้กลับมาดึงดูดผู้เยี่ยมเยือนทั้งจากในประเทศและต่างประเทศหลังผ่านวิกฤตอุทกภัย ด้วยการผสมผสานระหว่างกิจกรรมการตลาด การพัฒนาเมืองสร้างสรรค์ด้านอาหาร และการฟื้นฟูภาพลักษณ์ความปลอดภัย เพื่อสร้างรายได้และยกระดับเมืองจากจุดหยุดพักสู่จุดหมายปลายทางหลักของภูมิภาค หัวใจของเรื่องนี้ไม่ใช่แค่การฟื้นตัว แต่คือการพลิกวิกฤตให้กลายเป็นโอกาสเชิงยุทธศาสตร์ การท่องเที่ยวแห่งประเทศไทยประกาศอย่างชัดเจนว่าหาดใหญ่และสงขลาพ้นจุดต่ำสุดจากเหตุการณ์น้ำท่วมปลายปี 2568 แล้ว และตั้งเป้าขยับจากภาพ “เมืองหน้าด่าน” ไปเป็น “จุดหมายปลายทางระดับโลก” พร้อมคาดการณ์รายได้รวมแตะ 55,900 ล้านบาทในปี 2570 ท่าทีเชิงรุกเช่นนี้สะท้อนว่ารัฐมองพื้นที่ชายแดนใต้เป็นฐานเติบโตใหม่ของเศรษฐกิจท่องเที่ยว ไม่ใช่เพียงตลาดเสริมอีกต่อไป
ตัวเลขรายได้และแรงหนุนหลักจากนักท่องเที่ยวมาเลเซีย
หาดใหญ่ฟื้นตัวไม่ใช่แค่ในเชิงความรู้สึก แต่ตัวเลขก็ขยับขึ้นอย่างมีน้ำหนัก ช่วงมกราคมถึงกรกฎาคมมีผู้เยี่ยมเยือน 4.44 ล้านคนครั้ง สร้างรายได้หมุนเวียน 32,227 ล้านบาท สูงกว่าช่วงก่อนน้ำท่วมอย่างชัดเจน หากโมเมนตัมนี้เดินต่อได้จนถึงสิ้นปี เป้ารายได้รวม 55,000 ล้านบาทจึงไม่ใช่เรื่องเพ้อฝัน เบื้องหลังตัวเลขคือ “นักท่องเที่ยวมาเลเซีย” ที่กลายเป็นขุมพลังหลักของท่องเที่ยวชายแดนใต้ ระบบสถิตินักท่องเที่ยวต่างชาติรายวันระบุว่า ช่วงมกราคมถึงกรกฎาคมมีนักท่องเที่ยวมาเลเซียเดินทางเข้าจังหวัดสงขลาและสนามบินหาดใหญ่ถึง 948,802 คนครั้ง ขณะที่สิงคโปร์ 28,248 คนครั้ง เมื่อรวมกับภาพนักท่องเที่ยวที่ทะลักผ่านด่านสะเดาวันละกว่าหมื่นคนในเทศกาลมิดไนท์สงกรานต์ ก็ชัดเจนว่าเส้นเลือดใหญ่ของหาดใหญ่ฟื้นกลับมาเต้นแรงอีกครั้ง การพึ่งพาตลาดเพื่อนบ้านจึงไม่ใช่จุดอ่อน แต่เป็นจุดแข็งเชิงเชื่อมต่อข้ามแดนที่ควรต่อยอด
| ตัวชี้วัด | ม.ค.-ก.ค. 2569 | เป้าหมายทั้งปี 2569 |
|---|---|---|
| ผู้เยี่ยมเยือน (คนครั้ง) | 4.44 ล้าน | 7.5 ล้าน |
| รายได้ (บาท) | 32,227 ล้านบาท | 55,000 ล้านบาท |
ยุทธศาสตร์เมืองสร้างสรรค์และการปลุกเศรษฐกิจกลางคืน
จุดต่างสำคัญของการฟื้นฟูครั้งนี้คือการไม่กลับไปเล่นเกมปริมาณแบบเดิม ททท.ประกาศปรับจากตลาดมวลชนไปสู่ประสบการณ์คุณภาพสูง หรือ Grand Moment Experience พร้อมใช้สถานะของสงขลาในเครือข่ายเมืองสร้างสรรค์ด้านวิทยาการอาหารของยูเนสโกเป็นหัวหอก การยกระดับสตรีทฟู้ดและร้านอาหารท้องถิ่นให้แตะมาตรฐานสากล ไม่ได้มีเป้าหมายแค่ดึงนักท่องเที่ยวมาเลเซีย แต่เล็งไปถึงกลุ่มกำลังซื้อสูงจากจีน ยุโรป และอเมริกาในระยะถัดไป ขณะเดียวกัน ภาพเศรษฐกิจกลางคืนในหาดใหญ่และท่องเที่ยวสงขลาอยู่ในช่วงฟื้นตัวเป็นขั้น แต่สัญญาณบวกจากมิดไนท์สงกรานต์ทำให้ร้านอาหาร ร้านค้า ธุรกิจกลางคืน และร้านนวดในใจกลางเมืองกลับมาเปิดมากขึ้น ย่านเมืองเก่าสงขลากับถนนคนเดินวันศุกร์และเสาร์ก็ช่วยเติมสีสัน เป็นฐานสำคัญในการต่อยอดสู่แนวคิด Sustainable Shopping & Lifestyle Hub ที่เชื่อมโยงผลิตภัณฑ์ชุมชนและสินค้า GI เข้ากับเศรษฐกิจยามค่ำคืน
Trusted Thailand และการวางตัวเป็นจุดหมายปลายทางข้ามพรมแดน
แม้ตัวเลขจะสวย แต่ภาพจำเรื่องน้ำท่วมและความปลอดภัยคือสิ่งที่ต้องฟื้นฟูอย่างจริงจัง โครงการ Trusted Thailand ถูกใช้เป็นเครื่องมือสื่อสารผ่านอินฟลูเอนเซอร์ระดับโลก เพื่อลบภาพความเสียหายจากอุทกภัยและสร้างภาพใหม่ที่เน้นความสวยงามและความปลอดภัยของพื้นที่ นี่คือการยืนยันกับนักท่องเที่ยวว่า ท่องเที่ยวสงขลา และหาดใหญ่ฟื้นตัวแล้ว พร้อมต้อนรับด้วยมาตรฐานความปลอดภัยที่จับต้องได้ ไม่ใช่แค่คำโฆษณา ในเชิงภูมิรัฐศาสตร์ การผลักดันด่านสะเดาให้เป็นประตูท่องเที่ยวอาเซียนอย่างเต็มรูปแบบ มีนัยมากกว่าการเพิ่มจำนวนรถบัสนักท่องเที่ยว ทิศทางนี้เตรียมรองรับตลาดหลักอย่างนักท่องเที่ยวมาเลเซียและสิงคโปร์ รวมถึงกลุ่ม CLMV ในระยะยาว เมื่อผสานกับโครงการ Flagship เพื่อสร้างแบรนด์เมืองอาหารที่บูรณาการร่วมกับภาครัฐและเอกชนในปี 2570 หาดใหญ่จึงถูกวางตัวเป็นจุดหมายปลายทางข้ามพรมแดนที่เชื่อมความคึกคักทางเศรษฐกิจเข้ากับมรดกทางวัฒนธรรม
บทสรุป: ฟื้นแล้วต้องต่อยอด ไม่ใช่แค่กลับมาเท่าเดิม
การฟื้นตัวของหาดใหญ่ฟื้นตัวหลังน้ำท่วม แสดงให้เห็นความแกร่งของเศรษฐกิจท่องเที่ยวชายแดนใต้ ทั้งในแง่ตัวเลขรายได้ที่กลับมาสูงกว่าก่อนวิกฤต และในมิติความผูกพันของนักท่องเที่ยวมาเลเซียที่ยังเลือกสงขลาเป็นจุดหมายอันดับหนึ่ง แต่หากต้องการให้โมเมนตัมนี้ยั่งยืน เมืองต้องไม่หยุดอยู่แค่การดึงคนมาเที่ยว ต้องเดินหน้าพัฒนาคุณภาพบริการ พื้นที่เมือง และสร้างเส้นทางเชื่อมต่อไปสู่นครศรีธรรมราชและจังหวัดใกล้เคียงอย่างจริงจัง แผน The Year of Transformation ในปี 2570 ที่ตั้งเป้านักท่องเที่ยว 8 ล้านคนครั้ง และรายได้ 55,900 ล้านบาท จึงเป็นทั้งเป้าหมายและบททดสอบ หากพื้นที่สามารถใช้สถานะเมืองสร้างสรรค์ด้านอาหาร ผลักดันให้เกิดนักท่องเที่ยวคุณภาพ ใช้รายได้กระจายสู่ชุมชน และรักษาภาพเมืองปลอดภัยสะอาดไว้ได้ หาดใหญ่และสงขลาจะไม่ใช่เพียงประตูผ่าน แต่จะกลายเป็นจุดหมายปลายทางหลักของท่องเที่ยวชายแดนใต้ในระยะยาว
