จาก AI Access สู่ AI Execution ทำไมการลงมือทำจึงสำคัญกว่าเครื่องมือ
การเตรียมความพร้อมด้านปัญญาประดิษฐ์ในระดับประเทศคือกระบวนการสร้างระบบนิเวศที่ทำให้คน องค์กร และสถาบันการศึกษาสามารถใช้เทคโนโลยี AI เพื่อเพิ่มผลิตภาพ สร้างนวัตกรรม และยกระดับขีดความสามารถในการแข่งขันอย่างต่อเนื่อง โดยรวมทั้งการพัฒนาทักษะ การปรับกระบวนการทำงาน การวางกรอบกำกับดูแล และการสร้างความร่วมมือระหว่างภาครัฐ เอกชน และภาคการศึกษา
จุดเปลี่ยนสำคัญในวันนี้คือ AI ไม่ได้ขาดการตระหนักรู้ แต่ขาดการลงมือปฏิบัติอย่างมีระบบ ผลการศึกษาความพร้อมด้าน AI Transformation ใน 10 ตลาดสำคัญในเอเชียผ่านผู้บริหารกว่า 4,120 คนแสดงให้เห็นว่าโจทย์ไม่ใช่การมีเครื่องมือ แต่คือการทำให้ AI สร้างผลลัพธ์ทางธุรกิจและสังคมได้จริง กล่าวอีกแบบคือ ประเทศกำลังก้าวจากช่วง AI Access ที่ทุกคนเข้าถึงเครื่องมือ ไปสู่ช่วง AI Capability ที่ต้องสร้างทักษะและสมรรถนะใหม่ทั้งคนและองค์กร หากยังติดอยู่กับการทดลองเป็นจุดๆ โดยไม่ออกแบบโครงสร้างรองรับ การพูดถึง AI ก็จะเป็นเพียงวาทกรรมที่ไม่เปลี่ยนความจริงในโรงงาน ห้องเรียน และห้องประชุม
TBS AIR ยกระดับองค์กรจาก AI Adoption Trap สู่ Trusted Execution
คณะพาณิชยศาสตร์และการบัญชี มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์เปิดศูนย์ TBS AIR ภายใต้แนวคิด From AI-Ready Organizations to an AI-Ready Thailand เพื่อทำหน้าที่เป็นแพลตฟอร์มกลางด้าน AI Readiness, Innovation และ Responsible Transformation แก่นคิดสำคัญของศูนย์นี้คือ การมี AI Tools ไม่ได้แปลว่า Transformation จะเกิดเอง หลายองค์กรติดอยู่ใน AI Adoption Trap ใช้เครื่องมือเป็น แต่ขยายผลไม่ได้และไม่เชื่อมโยงกับผลลัพธ์ทางธุรกิจ
TBS AIR เลือกตอบโจทย์ผ่านมุมมองว่า AI คือ Organizational Capability ไม่ใช่แค่เรื่องเทคโนโลยี จึงตั้งคำถามกับองค์กรในสามมิติ AI-Ready AI Value และ AI Trust แล้วเดินตามตรรกะ Readiness → Value Creation → Trusted Scale เพื่อให้กลยุทธ์ ผู้นำ บุคลากร ข้อมูล และ Governance เคลื่อนที่พร้อมกัน นี่คือความต่างระหว่างการจัดเวิร์กช็อปสอนใช้เครื่องมือ กับการสร้างกรอบการกำกับและการประเมินความพร้อมที่ช่วยให้บอร์ดและ C-Suite ตัดสินใจลงทุนด้าน AI ได้อย่างแม่นยำในระยะยาว ศูนย์ยังเตรียมจัดงาน TBS AIR Open House เพื่อเปิดพื้นที่ให้ผู้บริหารและองค์กรได้สัมผัสแนวคิดและเครื่องมือจริงต่อเนื่องหลังการเปิดตัวอย่างเป็นทางการ
AIS Academy for THAIs สะพานเชื่อมภาครัฐ เอกชน และเทคโนโลยีโลก
AIS Academy เปิดเวที AIS Academy for THAIs 2026 ภายใต้แนวคิด MASTERING AI BEYOND BORDERS ผนึกกำลังภาครัฐ ภาคธุรกิจ ภาคการศึกษา และพันธมิตรเทคโนโลยีระดับโลก เพื่อยกระดับความพร้อมด้าน AI ของบุคลากร องค์กร เมือง และระบบนิเวศของประเทศ แทนที่จะปล่อยให้แต่ละองค์กรลองผิดลองถูก เวทีนี้ออกแบบเป็นโครงสร้างกลางในการแลกเปลี่ยนความรู้และกรณีศึกษา
บทบาทของ AIS Academy คือเชื่อมคนและองค์กรที่มีโจทย์ด้าน AI เข้ากับองค์ความรู้ เทคโนโลยี และเครือข่ายพันธมิตร พร้อมจัดกิจกรรมครอบคลุมระดับประเทศ องค์กร และทักษะบุคลากร งานสัมมนารวมวิทยากรชั้นนำกว่า 30 คน ถ่ายทอดแนวทางใช้ AI ผ่านสามมิติหลักคือ การยกระดับองค์กร การพัฒนาทักษะบุคลากร และการสร้างความร่วมมือเพื่อขับเคลื่อนประเทศ เนื้อหาครอบคลุมตั้งแต่การกำหนดโจทย์และผลลัพธ์ที่ชัดเจน การเตรียมข้อมูลและกระบวนการในองค์กร ไปจนถึงการเตรียมรับพัฒนาการของ AI และ AGI และการสร้างทักษะใหม่ด้านการคิดวิเคราะห์ การตั้งคำถาม และการทำงานร่วมกับ AI อย่างมีความรับผิดชอบ
Alpha AI ในโรงเรียน เมื่อห้องเรียนทดลองใช้ AI แบบปลอดภัยและคิดเป็น
ในมิติการศึกษา ปัญหาสำคัญไม่ใช่ว่าเด็กจะใช้ AI หรือไม่ แต่คือจะใช้ในสภาพแวดล้อมแบบไหน โรงเรียนดาราวิทยาลัยร่วมกับศูนย์นวัตกรรมการสอนและการเรียนรู้ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ เปิดตัว Alpha AI ผู้ช่วยอัจฉริยะปัญญาประดิษฐ์ภายในโรงเรียนแห่งแรกของภาคเหนือ เพื่อให้นักเรียน ครู และบุคลากรใช้ในการยกระดับการเรียนรู้ยุคดิจิทัลอย่างเท่าทันและมีความรับผิดชอบ
จุดยืนที่น่าสนใจคือ Alpha AI ถูกออกแบบมาไม่ให้ป้อนคำตอบตรงๆ แต่ทำหน้าที่กระตุ้นและชวนให้นักเรียนคิดเอง ส่งเสริมทักษะคิดวิเคราะห์และการตั้งคำถามมากกว่าการลอกคำตอบ ขณะเดียวกัน ระบบถูกวางโครงสร้างด้านข้อมูลให้ปลอดภัย ข้อมูลที่ป้อนเข้าสู่ระบบถูกเก็บไว้ในเครือข่ายคอมพิวเตอร์ภายในประเทศ ภายใต้นโยบายความเป็นส่วนตัวที่เข้มงวด ไม่ถูกนำไปใช้เทรนโมเดลต่อ และส่งออกไปเฉพาะข้อมูลที่จำเป็นตามแนวปฏิบัติของกฎหมายคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคลเท่านั้น แนวทางนี้สะท้อนว่าการศึกษา ปัญญาประดิษฐ์ที่ดีต้องจับคู่ทั้งการทำให้เด็กคิดเป็นและการออกแบบสถาปัตยกรรมข้อมูลที่เคารพความเป็นส่วนตัว
AI Ready ASEAN เมื่อทักษะ AI กลายเป็นวาระระดับภูมิภาค
การยกระดับทักษะ AI ไม่ได้หยุดอยู่แค่ระดับชาติ มูลนิธิอาเซียนขับเคลื่อนโครงการ AI Ready ASEAN Powered by AI Opportunity Fund: Asia-Pacific ร่วมกับเครือข่ายนักลงทุนเพื่อสังคม AVPN โดยได้รับการสนับสนุนจาก Google.org และธนาคารพัฒนาเอเชีย เพื่อเสริมสร้างความพร้อมด้าน AI ทั่วทั้งภูมิภาค และดำเนินโครงการต่อเนื่องไปจนถึงปลายปี 2571 เป้าหมายคือเสริมทักษะด้าน AI เชิงประยุกต์ให้แก่นักเรียน ครู K-12 และคณาจารย์มหาวิทยาลัยรวมกว่า 1.7 ล้านคน
หัวใจของโครงการระยะที่สองคือการขยับจากการสร้างความตระหนักรู้ไปสู่การปลูกฝังทักษะที่ใช้ได้จริงในระบบการศึกษาอย่างถาวร เพื่อให้ครูและนักเรียนใช้ AI ได้อย่างมั่นใจและมีความรับผิดชอบควบคู่กับการเตรียมพร้อมสู่โลกการทำงาน โครงการนี้ทำงานผ่านพันธมิตรผู้ดำเนินโครงการในระดับท้องถิ่นจากแต่ละประเทศ ที่ช่วยปรับหลักสูตรให้เข้ากับบริบทของตนเอง และฝึกอบรมครูและอาจารย์ด้านการประยุกต์ใช้ AI พร้อมประสานงานใกล้ชิดกับกระทรวงศึกษาธิการ เพื่อให้สอดรับกับนโยบายด้าน AI และการศึกษา แนวคิดสำคัญที่สะท้อนคือ การแข่งขันด้าน AI ในอนาคตจะไม่ใช่การแข่งขันลำพังของประเทศใดประเทศหนึ่ง แต่เป็นการแข่งขันของภูมิภาคที่สามารถสร้างความร่วมมือและมาตรฐานร่วมได้เร็วกว่า
