ท่องเที่ยวไทย-ญี่ปุ่นยุคใหม่ นิยามคือการเชื่อมโยงเชิงพื้นที่และคนรุ่นใหม่
ท่องเที่ยวไทย-ญี่ปุ่นในบริบทความร่วมมือเซนได-โทโฮคุ หมายถึงการพัฒนาการเดินทางสองทางที่เชื่อมโยงเมืองหลักและเมืองรองของทั้งสองฝั่งเข้าด้วยกัน ผ่านการวางแผนเส้นทางบินตรง แคมเปญการเดินทาง และสิทธิประโยชน์ของสายการบิน เพื่อให้การท่องเที่ยวไม่ใช่แค่การไปเยือนจุดหมายยอดนิยม แต่เป็นการกระจายคน กระจายรายได้ และเปิดพื้นที่ใหม่ให้กับนักท่องเที่ยวทุกเจเนอเรชันที่มองหาประสบการณ์ลึกซึ้งทั้งด้านวัฒนธรรมและไลฟ์สไตล์ หัวใจของข้อตกลงต่ออายุ LOI ระหว่างการท่องเที่ยวไทยกับเมืองเซนไดและภูมิภาคโทโฮคุ คือการผลักดันท่องเที่ยวแบบ Two-Way Tourism ที่กระตุ้นทั้งตลาดขาเข้าและขาออกอย่างยั่งยืน แนวทางนี้ไม่ใช่การรอให้ตลาดฟื้นตัวเอง แต่คือการตั้งโจทย์เชิงรุกว่าทำอย่างไรให้การเดินทางกลับมามีชีวิตชีวาและมีคุณค่ามากกว่าเดิม การเลือกจับมือกับภูมิภาคโทโฮคุซึ่งเป็นเมืองรองของญี่ปุ่น สะท้อนชัดว่าภาครัฐไม่ได้พอใจกับการกระจุกตัวของนักท่องเที่ยวในเมืองใหญ่ แต่ต้องการสร้างโครงสร้างการเดินทางใหม่ที่สมดุลทั้งในด้านภูมิศาสตร์และโครงสร้างประชากรนักเดินทาง
เส้นทางบินตรงและ Two-Way Tourism ทำไมจึงเป็นเดิมพันเชิงยุทธศาสตร์
การผลักดันเส้นทางบินตรงระหว่างเซนไดกับกรุงเทพไม่ใช่เพียงเรื่องความสะดวกของผู้โดยสาร แต่เป็นการลงทุนเชิงยุทธศาสตร์เพื่อเปลี่ยนภูมิภาพการท่องเที่ยวทั้งภูมิภาค เซนไดและโทโฮคุถูกผลักดันให้ฟื้นฟูและสร้างความเข้มแข็งผ่านการท่องเที่ยวสองทาง โดยตั้งเป้ากระตุ้นทั้งตลาดนักท่องเที่ยวขาเข้าและขาออกในกรอบ Two-Way Tourism เมื่อเส้นทางบินตรงกลับมา เมืองรองทั้งสองฝั่งจะไม่ต้องอาศัยฮับใหญ่เพียงอย่างเดียวอีกต่อไป แต่กลายเป็นจุดหมายหลักในตัวเอง ในช่วงที่ยังไม่มีเส้นทางบินตรง ททท. สำนักงานโตเกียวต้องใช้มาตรการชั่วคราว ตั้งแต่แคมเปญกระตุ้นการเดินทาง ไปจนถึงจับมือกับสายการบิน JAL และ ANA เพื่อมอบสิทธิพิเศษในการต่อรถไฟชินคันเซ็นหรือเที่ยวบินภายในประเทศจากเซนไดและโทโฮคุเข้าสู่โตเกียวในราคาพิเศษก่อนต่อมาประเทศไทย แนวทางนี้สะท้อนความจริงว่าโครงสร้างการเดินทางยังเปราะบาง หากไม่เร่งสร้างทางเลือกใหม่อย่างเส้นทางบินตรง การเติบโตของท่องเที่ยวไทย-ญี่ปุ่นย่อมถูกจำกัดด้วยคอขวดด้านการคมนาคม
New Destinations และเมืองรอง เซนได-โทโฮคุกับภาคอีสานเดินไปด้วยกัน
จุดแข็งของยุทธศาสตร์ท่องเที่ยวครั้งนี้คือการมองเมืองรองทั้งสองฝั่งเป็นคู่ขนานเดียวกัน ภาคอีสานถูกนำเสนอว่าเป็นเสมือนภูมิภาคโทโฮคุของญี่ปุ่น มีเสน่ห์เฉพาะตัวและอัตลักษณ์ต่างจากเมืองหลักอย่างชัดเจน การผูกเรื่องเล่าเช่นนี้ทำให้ท่องเที่ยวไทย-ญี่ปุ่นมีมิติใหม่ นักเดินทางจากโทโฮคุไม่ต้องรู้จักแค่กรุงเทพหรือชายทะเล แต่เริ่มเห็นภาพว่าอีสานคือพื้นที่ที่เข้าใจความเป็นเมืองรองแบบเดียวกับบ้านของตนเอง ฝั่งญี่ปุ่นเอง การขยายตลาดออกจากโตเกียว โอซาก้า หรือฟุกุโอกะ ไปยัง 6 จังหวัดในโทโฮคุ โดยมีเซนไดเป็นศูนย์กลาง เป็นการประกาศว่าการเติบโตต่อไปจะไม่มาจากฮับเดิมอีกแล้ว การเชื่อมโยงเส้นทางบินตรงและการรับรู้ใหม่ๆ จะเปิดโอกาสให้คนในภูมิภาคเดินทางสู่ไทยได้ง่ายขึ้น ขณะเดียวกัน ททท. ก็ร่วมมือกับสายการบินไทยและไทยแอร์เอเชียเพื่อเชื่อมต่อการเดินทางจากกรุงเทพไปยังภูมิภาคต่างๆ เช่นภาคอีสาน นี่คือการออกแบบโครงข่ายที่เชื่อมเมืองรองเข้าหากันอย่างตั้งใจ ไม่ใช่ผลพลอยได้จากการเติบโตของเมืองใหญ่
จับกลุ่ม Gen ใหม่และยกระดับประสบการณ์ Healing is the New Luxury
หากมองลึกเข้าไป การต่ออายุความร่วมมือไม่ได้มีเป้าหมายแค่ตัวเลข แต่คือการปรับโฉมฐานลูกค้านักเดินทาง จากเดิมที่นักท่องเที่ยวญี่ปุ่นมาไทยส่วนใหญ่เป็นกลุ่มอายุค่อนข้างสูง ตอนนี้แผนใหม่หันไปเจาะคนรุ่นใหม่ นักเรียน นักศึกษา นักกีฬา และกลุ่มผู้หญิงอย่างตั้งใจ การชูผลิตภัณฑ์ท่องเที่ยวที่ตรงกับไลฟ์สไตล์ของกลุ่มนี้ ทั้งกิจกรรมกีฬา ทริปเรียนรู้ และสินค้าเพื่อผู้หญิง ทำให้ท่องเที่ยวไทย-ญี่ปุ่นมีโอกาสเชื่อมต่อกับความสนใจร่วมสมัยมากขึ้น ที่สำคัญ ตลาดญี่ปุ่นจัดเป็น Mature Market มีความมั่งคั่ง พำนักในไทยเฉลี่ยมากกว่า 7 วัน และมีอัตราการใช้จ่ายระดับ 4.5 ต่อสัปดาห์ เมื่อผนวกกับเป้าหมายดันนักท่องเที่ยวญี่ปุ่นเที่ยวไทยให้ได้ 1.05 ล้านคนในปี 2569 พร้อมเดินหน้ายกระดับคุณภาพตลาดต่อเนื่องในปี 2570 แกนคิดจึงไม่ใช่การไล่ตัวเลขอย่างเดียว แต่คือการยกระดับประสบการณ์ภายใต้แนวคิด Healing is the New Luxury ประเทศไทยถูกนำเสนอเป็นจุดหมายที่ให้ทั้งการพักกาย เติมพลังใจ และใช้เวลาอย่างมีคุณภาพผ่านท่องเที่ยวเชิงสุขภาพ ธรรมชาติ อาหาร ศิลปวัฒนธรรม และวิถีชีวิต ซึ่งตอบโจทย์คนรุ่นใหม่ที่มองหาความหมายจากการเดินทางมากกว่าการเช็คอิน
ข้อสรุป: เส้นทางบินตรงคือโครงสร้างใหม่ของความสัมพันธ์ ไม่ใช่แค่ตั๋วเครื่องบิน
เมื่อมองภาพรวม การต่ออายุ LOI เซนได-โทโฮคุและการผลักดันเส้นทางบินตรงคือการวางรากฐานใหม่ให้ความร่วมมือการท่องเที่ยวไทย-ญี่ปุ่น ไม่ใช่เพียงดีลทางธุรกิจระยะสั้น แต่คือการประกอบร่างโครงสร้างการเดินทางที่เชื่อมเมืองรอง เมืองหลัก และคนรุ่นใหม่เข้าด้วยกันผ่านแนวคิด Two-Way Tourism การพูดคุยเรื่องมาตรการจูงใจและการสนับสนุนที่เมืองเซนไดจะมอบให้สายการบิน เพื่อดึงให้เข้าเซนไดโดยตรง สะท้อนชัดว่าเกมต่อไปจะอยู่ที่ใครสามารถสร้างจุดเชื่อมโยงใหม่ในแผนที่การเดินทางได้ก่อน ในมุมมองผู้เขียน หากดีลนี้เดินหน้าได้ตามแผน เส้นทางบินตรงและแคมเปญท่องเที่ยวจะไม่เพียงช่วยฟื้นตัวหลังโควิด แต่จะเปลี่ยนมายภาพการเดินทางในระดับภูมิภาค เมืองรองอย่างเซนได โทโฮคุ และภาคอีสานจะมีโอกาสเล่าเรื่องของตัวเองให้คนรุ่นใหม่จากอีกฝั่งฟัง โดยมีท่องเที่ยวเป็นภาษากลาง ความร่วมมือการท่องเที่ยวจึงกลายเป็นเครื่องมือทางสังคมและเศรษฐกิจที่ทรงพลังกว่าที่หลายคนเคยคิด เพราะมันวางอนาคตไว้บนรากฐานของการพบกัน การแลกเปลี่ยน และการใช้เวลาร่วมกันมากกว่าการผ่านกันไปแบบผิวเผิน
