รับแอปรับแอป

ด็อกโด VS ทาเคชิมะ : หมู่เกาะเล็กจิ๊ด จุดชนวนเดือดโซล-โตเกียวอีกครั้ง

ชาญณรงค์ วัฒนศรี01-30

หมู่เกาะหินกลางทะเล ที่ทำให้สองชาติเดือด

หมู่เกาะหินเล็กๆ กลางทะเลญี่ปุ่น/ทะเลตะวันออก ที่เกาหลีใต้เรียกว่าด็อกโด (Dokdo) ส่วนญี่ปุ่นเรียกทาเคชิมะ (Takeshima) กลับกลายเป็นประเด็นร้อนด้านการเมืองและอธิปไตยซ้ำแล้วซ้ำเล่า

ล่าสุด เกาหลีใต้แสดงท่าทีไม่พอใจอย่างชัดเจน หลังญี่ปุ่นย้ำการอ้างสิทธิเหนือหมู่เกาะแห่งนี้อีกครั้ง จนต้องออกมาเคลื่อนไหวทางการทูตอย่างเป็นทางการ

เกาหลีใต้ลุกขึ้นประท้วงญี่ปุ่น

กระทรวงการต่างประเทศของเกาหลีใต้เปิดเผยว่า รัฐบาลได้ยื่นประท้วงอย่างเป็นทางการต่อญี่ปุ่น กรณีอ้างอธิปไตยเหนือหมู่เกาะด็อกโด ซึ่งโซลยืนยันว่าเป็นส่วนหนึ่งของดินแดนเกาหลีใต้อย่างชอบธรรม

ฝ่ายเกาหลีใต้ย้ำว่า การอ้างสิทธิของญี่ปุ่นนั้นเป็นการกระทำที่ “ไม่ยุติธรรม” และขัดต่อข้อเท็จจริงด้านประวัติศาสตร์ ภูมิศาสตร์ และกฎหมายระหว่างประเทศ โดยโซลยืนยันหนักแน่นว่าด็อกโดเป็นดินแดนของเกาหลีใต้มายาวนาน

นอกจากการออกแถลงการณ์คัดค้านแล้ว เกาหลีใต้ยังไม่เห็นด้วยอย่างรุนแรงต่อการที่เจ้าหน้าที่ระดับสูงของรัฐบาลญี่ปุ่น เข้าร่วมกิจกรรมที่เกี่ยวกับหมู่เกาะพิพาทนี้

“วันทาเคชิมะ” จุดกระแสพิพาทซ้ำ

ประเด็นขัดแย้งครั้งนี้สัมพันธ์กับงานประจำปีที่จัดขึ้นในจังหวัดชิมาเนะของญี่ปุ่น ซึ่งระบุให้วันที่ 22 กุมภาพันธ์ เป็น “วันทาเคชิมะ” ตั้งแต่ปี 2005 เป็นต้นมา

  • งานดังกล่าวถูกใช้เป็นสัญลักษณ์ย้ำการอ้างอธิปไตยของญี่ปุ่นเหนือหมู่เกาะหิน

  • การเข้าร่วมของเจ้าหน้าที่ระดับสูงญี่ปุ่น ยิ่งทำให้ประเด็นนี้กลายเป็นเรื่องการเมืองเต็มตัว

  • ฝั่งเกาหลีใต้มองว่านี่คือการท้าทายอธิปไตยของตนบนเวทีระหว่างประเทศ

ทุกครั้งที่ญี่ปุ่นจัดกิจกรรมเกี่ยวกับวันทาเคชิมะ ก็มักตามมาด้วยท่าทีตอบโต้จากเกาหลีใต้แทบจะทันที สะท้อนว่าความขัดแย้งนี้ยังห่างไกลจากคำว่าจบสิ้น

หมู่เกาะเล็กแค่ 0.18 ตร.กม. แต่เดิมพันไม่เล็ก

แม้พื้นที่ของหมู่เกาะพิพาทนี้จะมีขนาดเพียงราว 0.18 ตารางกิโลเมตร เท่านั้น แต่กลับเป็นดินแดนที่ทั้งหลายฝ่ายจับตามอง

หมู่เกาะดังกล่าวถูกอ้างสิทธิโดย 3 ฝ่ายคือ

  • เกาหลีใต้

  • สาธารณรัฐประชาธิปไตยประชาชนเกาหลี (DPRK)

  • ญี่ปุ่น

อย่างไรก็ตาม ในทางปฏิบัติ เกาหลีใต้เป็นฝ่ายที่ควบคุมพื้นที่หมู่เกาะนี้อยู่ในปัจจุบัน ทั้งในเชิงการบริหารและการปรากฏตัวเชิงสัญลักษณ์ในพื้นที่

มากกว่าก้อนหินกลางทะเล: สัญลักษณ์ศักดิ์ศรีชาติ

แม้จะเป็นเพียงหมู่เกาะหินเล็กๆ แต่เดิมพันของทั้งสองชาติไม่ได้มีแค่เรื่องพื้นที่ หากยังพัวพันกับ

  • ภาพลักษณ์และศักดิ์ศรีในเวทีระหว่างประเทศ

  • การตีความประวัติศาสตร์ร่วมกันที่ยังไม่ลงรอย

  • ผลประโยชน์ด้านยุทธศาสตร์และทรัพยากรทางทะเล

ดังนั้นทุกครั้งที่มีการอ้างสิทธิหรือจัดกิจกรรมเชิงสัญลักษณ์เกี่ยวกับด็อกโด/ทาเคชิมะ ความสัมพันธ์เกาหลีใต้-ญี่ปุ่น ก็มักสั่นสะเทือนตามมา และทำให้หมู่เกาะเล็กๆ แห่งนี้ยังคงเป็น “จุดร้อน” บนแผนที่การเมืองเอเชียตะวันออกอย่างหลีกเลี่ยงไม่ได้