ห้าเส้นทางท่องเที่ยวคาร์บอนต่ำ พลิกวิธีเที่ยวให้การช่วยโลกเป็นจุดขาย

ท่องเที่ยวคาร์บอนต่ำไม่ใช่กระแสรักษ์โลก แต่คือยุทธศาสตร์ใหม่ของการเที่ยว

ท่องเที่ยวคาร์บอนต่ำ คือรูปแบบการเดินทางที่มุ่งลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจกตลอดห่วงโซ่การท่องเที่ยว ตั้งแต่การเดินทาง กิน พัก และทำกิจกรรม โดยยังคงความสนุกและประสบการณ์ของนักเดินทางไว้ครบถ้วน พร้อมเชื่อมโยงรายได้กลับสู่ชุมชนท้องถิ่น และบริหารทรัพยากรให้คุ้มค่า เพื่อให้อุตสาหกรรมท่องเที่ยวเติบโตไปพร้อมกับการรักษาสิ่งแวดล้อมอย่างยั่งยืน หัวใจของข่าวนี้ไม่ใช่แค่การเปิดตัวโครงการใหม่ แต่คือการที่หน่วยงานรัฐประกาศชัดว่า ตัวเลขนักท่องเที่ยวอย่างเดียวไม่พออีกต่อไป ท่ามกลางวิกฤตการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ การท่องเที่ยวต้องตอบโจทย์โลกและชุมชนไปพร้อมกัน กรมการท่องเที่ยวจึงขับเคลื่อนโครงการส่งเสริมและพัฒนาการท่องเที่ยวคาร์บอนต่ำต่อเนื่องเป็นปีที่สาม เพื่อผลักดันให้ฝั่งผู้ประกอบการปรับตัวอย่างเป็นรูปธรรม นี่คือการเลือกเปลี่ยนเกมจากแข่งจำนวนคน มาสู่แข่งคุณภาพการเที่ยวที่ช่วยโลก

DOT Green Journey ห้าเส้นทางคาร์บอนต่ำที่ออกแบบให้เที่ยวแล้วชุมชนได้ก่อนใคร

DOT Green Journey เที่ยวด้วย ช่วยโลก ไม่ใช่คำขวัญสวยหรู แต่คือโมเดลเส้นทางท่องเที่ยวยั่งยืนที่จับต้องได้ กรมการท่องเที่ยวเปิดตัวต้นแบบห้าเส้นทางคาร์บอนต่ำ ครอบคลุมสิบจังหวัด ได้แก่ กรุงเทพมหานคร–สมุทรปราการ ชลบุรี–ระยอง สระบุรี–นครราชสีมา น่าน–แพร่ และตรัง–พัทลุง แต่ละเส้นทางถูกออกแบบให้มีห้ากิจกรรมย่อยในมิติเดินทาง กิน พัก เที่ยว เพื่อดึงนักท่องเที่ยวเข้าไปใช้บริการธุรกิจท้องถิ่นและกระจายรายได้ตรงสู่ชุมชน ความน่าสนใจคือ เส้นทางท่องเที่ยวยั่งยืนเหล่านี้ไม่ได้ลดทอนความสะดวกหรือความสนุก ตัวอย่างเช่น การใช้รถโดยสารพลังงานไฟฟ้าเข้าเยี่ยมชุมชนบางกะเจ้า กินอาหารอินทรีย์ และพักในโรงแรมที่ได้มาตรฐาน Green Hotel นักท่องเที่ยวจึงยังได้รับประสบการณ์เต็มรูปแบบ ในขณะที่ชุมชนได้รายได้และสิ่งแวดล้อมได้การพักฟื้น นี่คือการท่องเที่ยวสีเขียวที่ให้ประโยชน์ทุกฝั่งพร้อมกัน

จากหนึ่งร้อยแห่งสู่แผน Green Travel 2030 ทำไมโครงสร้างซัพพลายไซด์ถึงสำคัญ

จุดแข็งของ DOT Green Journey ไม่ได้อยู่แค่คำว่าเส้นทางคาร์บอนต่ำ แต่อยู่ที่การลงไปปรับฐานของระบบซัพพลายไซด์อย่างจริงจัง กรมการท่องเที่ยวลงพื้นที่ตรวจประเมินสถานประกอบการ หน่วยงาน และชุมชนด้านการท่องเที่ยวกว่าหนึ่งร้อยแห่งทั่วประเทศ และพบว่ามากกว่าร้อยละเก้าสิบผ่านเกณฑ์ นี่เป็นตัวเลขที่สะท้อนว่า ผู้ประกอบการพร้อมและยอมรับว่าการท่องเที่ยวสีเขียวคืออนาคต ไม่ใช่ภาระ องค์ความรู้จากหนึ่งร้อยแห่งถูกนำมาต่อยอดเป็นต้นแบบห้าเส้นทาง พร้อมถูกผูกเข้ากับแผน Thailand Green Travel Tourism Plan 2030 ที่เน้นสร้างเครือข่าย เก็บข้อมูล ออกแบบตราสัญลักษณ์ และขยายผลครอบคลุมผู้ประกอบการทุกระดับ เพื่อสร้างระบบนิเวศการท่องเที่ยวที่เข้มแข็ง เมื่อซัพพลายไซด์ถูกยกระดับ นักท่องเที่ยวก็มีตัวเลือกเส้นทางท่องเที่ยวยั่งยืนมากขึ้นโดยไม่ต้องค้นหาเองให้ยุ่งยาก และประเทศก็ส่งสัญญาณชัดว่า พร้อมจะเติบโตแบบไม่ทิ้งโลกไว้ข้างหลัง

เที่ยวยังไงให้ช่วยโลกได้จริง ไม่ใช่แค่ฟอกเขียวเอาใจตลาดต่างประเทศ

จุดที่ทำให้ DOT Green Journey น่าเชื่อถือกว่าคำโฆษณา คือการใช้ข้อมูลและเครื่องมือวัดคาร์บอนอย่างเป็นระบบ กรมการท่องเที่ยวดึงแอปพลิเคชัน Zero Carbon ขององค์การบริหารจัดการก๊าซเรือนกระจกมาใช้คำนวณการปล่อยก๊าซเรือนกระจกของแต่ละกิจกรรมในเส้นทาง หากกิจกรรมใดปล่อยคาร์บอนสูงเกินเกณฑ์ ก็เข้าไปให้คำแนะนำเพื่อปรับให้เป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อมมากขึ้น กลไกนี้ช่วยลดผลกระทบต่อธรรมชาติ และลดปัญหาการฟอกเขียวที่ทำให้คนเที่ยวหมดศรัทธา รองอธิบดีกรมการท่องเที่ยวย้ำว่า หัวใจของ Low Carbon Tourism คือการทำให้คำว่าเที่ยวกับช่วยโลกเกิดขึ้นพร้อมกัน นักท่องเที่ยวเริ่มจากเรื่องง่าย ตั้งแต่เลือกวิธีเดินทาง การใช้น้ำและพลังงานอย่างรู้คุณค่า ไปจนถึงการสนับสนุนสินค้าและบริการจากชุมชนที่ใส่ใจสิ่งแวดล้อม เมื่อมาตรการชัด นักท่องเที่ยวสายรักษ์โลกจากยุโรปและอเมริกาจึงมั่นใจได้มากขึ้นว่า การท่องเที่ยวเชิงนิเวศและการท่องเที่ยวสีเขียวที่เลือกเดินทาง ไม่ใช่แค่ภาพลักษณ์แต่คือการลงมือทำจริง

จากรถเมล์ไฟฟ้าถึงวิธีคิดใหม่ เที่ยวด้วย ช่วยโลกคือข้อได้เปรียบทางการแข่งขัน

เวทีเสวนาเที่ยวอย่างไรให้ Low Carbon ทำให้เห็นภาพว่าการเปลี่ยนวิธีเที่ยวเริ่มจากโครงสร้างการเดินทางในชีวิตประจำวันได้อย่างไร ผู้บริหารบริษัทขนส่งสาธารณะเล่าถึงภารกิจเปลี่ยนรถเมล์ควันดำกว่า 2,350 คันให้เป็นรถโดยสารพลังงานไฟฟ้าเต็มระบบ ซึ่งสถิติระบุว่ารถโดยสารไฟฟ้าหนึ่งคันวิ่งหนึ่งปี ช่วยลดคาร์บอนเทียบเท่าการปลูกต้นไม้ถึงแปดสิบต้น และเรือโดยสารไฟฟ้าหนึ่งลำเทียบเท่าต้นไม้สองร้อยสี่สิบต้น คำพูดของเขาชัดเจนว่า เพียงแค่เดินออกไปขึ้นรถเมล์สีน้ำเงินหรือเรือไฟฟ้า ก็เป็นการเที่ยวด้วยช่วยโลกได้แล้ว เมื่อเชื่อมภาพนี้เข้ากับ DOT Green Journey จะเห็นว่าท่องเที่ยวคาร์บอนต่ำไม่ใช่กิจกรรมเฉพาะกลุ่ม แต่สามารถเป็นข้อได้เปรียบในการแข่งขันดึงนักท่องเที่ยวคุณภาพที่ใส่ใจสิ่งแวดล้อม ทุกเส้นทางท่องเที่ยวสีเขียวที่ถูกออกแบบให้เที่ยว กิน พักอย่างยั่งยืน ช่วยพิสูจน์ว่า การช่วยโลกไม่จำเป็นต้องหยุดเที่ยว แต่คือการเปลี่ยนวิธีเที่ยวให้โลกไปต่อได้ และนี่คือข้อความสำคัญที่อุตสาหกรรมท่องเที่ยวควรหยิบขึ้นมาเป็นจุดขาย ไม่ใช่แค่แถมท้ายในแคมเปญ