DLSS 5 บน AMD Radeon สิ่งที่ม็อดทำได้ กับข้อแลกเปลี่ยนด้านเฟรมเรต

DLSS 5 บน AMD คืออะไร และทำไมการ์ดทุกค่ายถึงควรสนใจ

DLSS 5 คือเทคโนโลยีอัปสเกลภาพเกมด้วยปัญญาประดิษฐ์ที่ใช้ Neural Rendering เพื่อสร้างเฟรมและรายละเอียดเพิ่มเติมจากข้อมูลภาพที่มีอยู่ ช่วยให้เกมดูคมชัดใกล้เคียงความละเอียดสูงโดยไม่ต้องเรนเดอร์ทุกพิกเซลเต็มๆ เดิมทีออกแบบมาสำหรับการ์ดจอของผู้พัฒนารายหนึ่ง แต่ตอนนี้ชุมชนม็อดได้ขยายขอบเขตให้การ์ด AMD Radeon บางรุ่นสามารถทดลองใช้งานได้ผ่าน DLSS 5 AMD Radeon ม็อดนี้จึงเป็นจุดเปลี่ยนสำคัญในโลก GPU upscaling mod เพราะท้าทายแนวคิดเดิมที่ว่าเทคโนโลยีระดับสูงต้องผูกขาดกับฮาร์ดแวร์แบรนด์เดียว

จุดตั้งต้นของเรื่องนี้คือการเปิดตัว DLSS 5 อย่างเป็นทางการครั้งแรกในเกม NBA 2K27 ซึ่งถูกจับตาอย่างมากจากสายเกมและสายฮาร์ดแวร์ จากนั้นไฟชุมชนก็ติดทันทีเมื่อไฟล์ DLSS 5 DLL ถูกดึงออกมาจากเวอร์ชัน Early Access ของเกม ทำให้เกิด GPU upscaling mod ที่นำ DLSS 5 ไปใส่ในเกมอื่น ทั้ง Control และ Cyberpunk ผ่านการดัดแปลงไฟล์ nvngx_dlssnr.dll การเคลื่อนไหวครั้งนี้ไม่ได้เป็นเพียงการเล่นสนุกของนักม็อด แต่สะท้อนความต้องการของผู้ใช้ที่ไม่อยากให้เทคโนโลยีสำคัญอย่าง Neural Rendering ถูกขังอยู่กับการ์ดจอแบรนด์เดียว

DLSS-NR-on-AMD ม็อดที่พา DLSS 5 ข้ามค่ายสู่ Radeon RX-9000 และ RX-7000

หัวใจของ DLSS 5 AMD Radeon ตอนนี้คือโปรเจกต์ DLSS-NR-on-AMD ม็อดที่ทำให้ DLSS 5 Neural Rendering ทำงานบนการ์ด Radeon RX-9000 และ RX-7000 สถาปัตยกรรม RDNA 4 และ RDNA 3 ได้แบบไม่เป็นทางการ จุดที่น่าสนใจคือผู้พัฒนาระบุชัดว่าโปรเจกต์นี้เป็นการเขียน Neural-Network-Runtime ใหม่สำหรับการ์ด AMD ตั้งแต่โค้ดระดับล่าง ระบบหน่วยความจำ ไปจนถึง HIP-kernel โดยไม่ใช้หรือแปลโค้ดจากต้นฉบับของผู้พัฒนารายเดิมขณะรัน

ตามคำอธิบายบนหน้ากิตฮับ DLSS-NR-on-AMD ตั้งเป้าว่าจะทำงานได้ในทุกเกม DirectX 12 ที่ใช้ FSR เป็นฐาน ผู้ใช้ต้องมีไฟล์ DLSS 5 DLL เวอร์ชัน 310.8.0.0 ของตัวเอง พร้อม Windows 11 และไดรเวอร์ Adrenalin เวอร์ชัน 26.1.1 ขึ้นไป หลังวางไฟล์ dlssnr_on_amd_setup.exe และ nvngx_dlssnr.dll ในโฟลเดอร์รันเกม แล้วเรียกตัวติดตั้ง จากนั้นไปเปิด FSR 3 หรือ FSR 4 ในเมนูเกม ม็อดจะสวมทับกระบวนการอัปสเกลเดิมและใช้ DLSS 5 แทน แนวทางนี้แสดงวิสัยทัศน์ชุมชนอย่างชัดเจนว่า เทคโนโลยีอัปสเกลระดับสูงไม่ควรถูกล็อกไว้กับ GPU เพียงบางตระกูล

คุณภาพภาพสวยขึ้น แต่ DLSS 5 mod performance ยังเป็นจุดอ่อนใหญ่

คำถามสำคัญสำหรับ Radeon RX-7000 DLSS 5 คือใช้งานได้จริงแค่ไหนในชีวิตจริง คำตอบตอนนี้คือ “ได้ แต่ต้องรับข้อจำกัดเรื่องเฟรมเรต” ผู้พัฒนาระบุว่าคุณภาพภาพที่ DLSS-NR-on-AMD ให้ได้ใกล้เคียงสิ่งที่ DLSS สร้างบนฮาร์ดแวร์ต้นทาง แต่ยอมรับว่าประสิทธิภาพยังเป็นงานที่ต้องพัฒนาอีกมาก ตัวเลขในโปรเจกต์บอกว่าการ์ด Radeon RX 9070 XT ที่ความละเอียด 1920 × 1080 ทำเฟรมเรตได้ประมาณ 33 FPS เท่านั้น

ตัวเลขนี้ทำให้เห็นชัดว่าม็อด DLSS 5 AMD Radeon ยังแลกประสิทธิภาพสูงเกินไปเมื่อเทียบกับสิ่งที่ผู้เล่นคาดหวังจาก GPU สมัยใหม่ ยิ่งเมื่อเทียบกับการทดสอบ DLSS 5 อย่างเป็นทางการใน NBA 2K27 ที่พบว่าการเปิด Neural Rendering ทำให้ประสิทธิภาพลดลงหนักถึง 50 ถึง 65 เปอร์เซ็นต์บนการ์ดหลายรุ่นและหลายความละเอียด จะเห็นว่าต่อให้เป็นฮาร์ดแวร์เจ้าของเทคโนโลยีเองก็ยังต้องจ่ายค่าธรรมเนียมด้านเฟรมเรตสูงมาก เมื่อย้ายข้ามค่ายผ่าน GPU upscaling mod ที่ยังเป็นเวอร์ชันอัลฟา การที่เฟรมเรตจะร่วงลงไปอีกจึงไม่ใช่เรื่องน่าแปลก

ประสบการณ์ผู้ใช้ พลังของชุมชน และคำถามเรื่องข้อจำกัดฮาร์ดแวร์

จากมุมผู้เล่น สิ่งที่เกิดขึ้นตอนนี้สะท้อนสองเรื่องพร้อมกัน หนึ่ง ชุมชนกำลังทำให้เทคโนโลยีอัปสเกลระดับสูงเข้าถึงได้มากขึ้น และสอง ประสบการณ์จริงยังไม่พร้อมสำหรับทุกคน ทางฝั่งผู้ใช้การ์ดค่ายดั้งเดิม DLSS 5 ถูกนำออกจาก NBA 2K27 ผ่านไฟล์ DLL ไปสู่เกมอื่นได้หลายเกมอยู่แล้ว และมีเครื่องมือช่วยติดตั้งที่ลดขั้นตอนให้เหลือไม่กี่คลิก หรือจะก็อปไฟล์และผูกกับเกมเองแบบคลาสสิกก็ยังทำได้ ขยายขอบเขตไปถึงเกม DirectX 11 และ DirectX 9 ด้วยฝีมือม็อดเดอร์

ฝั่ง DLSS-NR-on-AMD แม้จะมีฟีเจอร์อย่างโอเวอร์เลย์ที่เรียกด้วยปุ่ม End ให้ปรับโทนสีพื้นผิวและผิวหนังได้ รวมถึงรองรับ FSR 3 FSR 4 และ FSRAA ในหลายโหมดคุณภาพ แต่ขั้นตอนติดตั้งต่อเกมยังยุ่งยาก และซอฟต์แวร์ยังเป็นอัลฟาที่มีคำเตือนด้านความปลอดภัยจากระบบป้องกันของระบบปฏิบัติการ อีกด้านหนึ่ง ผู้พัฒนาออกเวอร์ชันใหม่อย่างต่อเนื่อง โดยเวอร์ชัน 0.2.12 ให้ประสิทธิภาพเพิ่มขึ้นประมาณ 6 เปอร์เซ็นต์จากเวอร์ชันก่อน เป้าหมายคือทำให้ RX 9070 XT ทำความเร็วได้ใกล้เคียงกับการ์ด 5070 Ti ตามที่ระบุในโปรเจกต์

อนาคตของ DLSS 5 ข้ามค่าย โอกาสหรือทางตัน

คำถามใหญ่ที่ DLSS 5 AMD Radeon จุดขึ้นคือ ข้อกำหนดฮาร์ดแวร์ของ DLSS 5 แท้จริงแล้วจำกัดเฉพาะ GPU บางตัว หรือเป็นเพียงการเลือกเชิงธุรกิจ เมื่อผู้พัฒนาม็อดสามารถสร้าง Neural-Network-Runtime ใหม่ให้การ์ด AMD ทำงานได้โดยไม่แตะโค้ดต้นฉบับ ก็ชัดเจนว่าทางเทคนิคมีช่องให้ทำได้ เพียงแต่ต้องแลกกับการจูนอย่างหนักและประสิทธิภาพที่ยังไม่คุ้ม

ฝั่งสื่อฮาร์ดแวร์เตรียมนำ DLSS 5 mod ไปทดสอบในเกมอย่าง The Last of Us Part II โดยเน้นดูผลของค่าการตั้งค่าและรูปแบบการใช้งานที่หลากหลาย ซึ่งจะช่วยให้ภาพรวมของ DLSS 5 mod performance ชัดยิ่งขึ้นว่าในสถานการณ์ใดคุ้มที่จะเปิดใช้ และเมื่อใดควรกลับไปเรนเดอร์ภาพแบบเดิม ส่วนด้านชุมชน การเดินหน้าต่อของโปรเจกต์ DLSS-NR-on-AMD จะเป็นตัวชี้ว่าการ democratize เทคโนโลยีอัปสเกลข้ามค่าย GPU จะไปต่อได้ไกลแค่ไหน หากสามารถผลักดันให้เฟรมเรตเข้าใกล้ระดับฮาร์ดแวร์ต้นทางได้ วันหนึ่งเราอาจมองย้อนกลับมาว่าม็อดเล็กๆ วันนี้คือจุดเริ่มของยุคที่เทคโนโลยีอัปสเกลไม่ได้ผูกกับโลโก้การ์ดจออีกต่อไป