ปัญหาใหญ่เมื่อ Apple วัตถุดิบขาดแคลนจากกระแส AI ชิป

แม้ Apple จะเป็นหนึ่งในบริษัทเทคโนโลยีที่แข็งแกร่งที่สุดในโลก แต่กระแสความร้อนแรงของ AI กำลังสร้างแรงกดดันใหม่ที่หลีกเลี่ยงไม่ได้ ล่าสุดมีรายงานว่า Apple กำลังประสบปัญหา ขาดแคลนวัตถุดิบสำคัญสำหรับการผลิตชิป เนื่องจากอุตสาหกรรม AI ทั่วโลกแย่งใช้ทรัพยากรเดียวกัน จนกระทบถึงแผนชิปสำหรับ iPhone และอุปกรณ์รุ่นถัดไปในอนาคต

วัตถุดิบที่ว่าไม่ใช่ชิป ไม่ใช่ทรานซิสเตอร์ แต่เป็น “ใยแก้วคุณภาพสูง (High-end glass cloth fiber)” ที่อยู่ลึกในโครงสร้างชิป และเป็นชิ้นส่วนที่ขาดไม่ได้ในยุคที่ประสิทธิภาพต้องสูงขึ้นทุกปี

เกิดอะไรขึ้นกับ Apple และห่วงโซ่อุปทานชิป

รายงานจาก Nikkei Asia ระบุว่า Apple กำลังเผชิญความท้าทายด้านซัพพลายเชนครั้งใหม่ จากการที่ AI ชิปทั่วโลกกำลังดูดวัตถุดิบเดียวกันไปอย่างรวดเร็ว

ปัญหาหลักอยู่ที่การจัดหาวัตถุดิบชนิดหนึ่งที่เรียกว่า glass cloth fiber ซึ่งเป็นใยแก้วพิเศษที่ใช้ใน

• แผงวงจรพิมพ์ (Printed Circuit Board – PCB)

• ชิปซับสเตรต (Chip substrate)

วัสดุนี้เป็นส่วนประกอบสำคัญของชิปใน iPhone รวมถึงอุปกรณ์อื่น ๆ ของ Apple และต้องเป็นเกรดสูงมากเท่านั้นถึงจะใช้งานได้

glass cloth fiber คืออะไร และทำไมถึงสำคัญมาก

สำหรับผู้อ่านทั่วไป glass cloth อาจฟังดูเป็นวัสดุธรรมดา แต่ในโลกของเซมิคอนดักเตอร์ วัสดุนี้ถือว่า สำคัญระดับโครงสร้างพื้นฐานของชิป

ใยแก้วชนิดนี้ต้องมีคุณสมบัติ

• บางมากเป็นพิเศษ

• มีความสม่ำเสมอสูง

• ปราศจากตำหนิแม้เพียงเล็กน้อย

เพราะมันถูกฝังลึกอยู่ในซับสเตรตของชิป หากเกิดข้อบกพร่อง ไม่สามารถซ่อม แก้ หรือเปลี่ยนใหม่ได้เลย หลังจากประกอบเสร็จ

นี่คือเหตุผลที่ผู้ผลิตชิปรายใหญ่ไม่กล้าใช้วัสดุคุณภาพต่ำ แม้จะเป็นเพียงช่วงสั้น ๆ ก็ตาม

ผู้ผลิตรายเดียวที่ครองตลาด และคอขวดที่หลีกเลี่ยงไม่ได้

ประเด็นสำคัญคือ glass cloth เกรดสูงที่สุดในโลก แทบจะผลิตได้จากผู้ผลิตรายเดียว

นั่นคือบริษัทญี่ปุ่นชื่อ Nitto Boseki (Nittobo)

Apple เริ่มใช้ glass cloth ระดับพรีเมียมของ Nittobo มานานแล้ว ตั้งแต่ก่อนที่กระแส AI จะระเบิดเสียอีก แต่เมื่อ AI computing เติบโตอย่างรวดเร็ว สถานการณ์ก็เปลี่ยนไปทันที

AI บูม ดึงยักษ์ใหญ่แห่เข้ามาแย่งวัตถุดิบเดียวกัน

เมื่อ AI กลายเป็นแกนหลักของอุตสาหกรรมเทคโนโลยี บริษัทระดับโลกต่างเร่งพัฒนา AI chip อย่างจริงจัง ไม่ว่าจะเป็น

• Nvidia

• Google

• Amazon

• AMD

• Qualcomm

ทั้งหมดล้วนต้องใช้วัสดุระดับเดียวกับ Apple และนั่นหมายความว่า กำลังการผลิตที่จำกัดของ Nittobo ถูกกดดันอย่างไม่เคยเกิดขึ้นมาก่อน

จากซัพพลายที่เคยรองรับลูกค้าระดับบนไม่กี่ราย กลายเป็นต้องรองรับอุตสาหกรรม AI ทั้งโลกในเวลาเดียวกัน

Apple ขยับตัวแบบไม่ปกติ เพื่อรักษาซัพพลาย

ท่ามกลางสถานการณ์ตึงตัว Apple เลือกใช้วิธีที่ไม่ค่อยเห็นบ่อยนัก

รายงานระบุว่า Apple

• ส่งพนักงานไปญี่ปุ่นตั้งแต่ช่วงฤดูใบไม้ร่วงที่ผ่านมา

• เข้าไปประจำการที่ Mitsubishi Gas Chemical ซึ่งเป็นผู้ผลิตวัสดุซับสเตรตที่ต้องใช้ glass cloth ของ Nittobo

• และยังมีการ ติดต่อขอความช่วยเหลือจากเจ้าหน้าที่รัฐบาลญี่ปุ่น เพื่อช่วยประสานด้านซัพพลาย

การเคลื่อนไหวเหล่านี้สะท้อนว่า Apple มองปัญหานี้เป็นเรื่อง เชิงยุทธศาสตร์ ไม่ใช่ปัญหาระยะสั้น

ทางเลือกสำรองมี แต่ยังไม่ง่าย

Apple ไม่ได้นิ่งนอนใจ และกำลังพยายามหาทางเลือกอื่น

บริษัทได้เริ่มพูดคุยกับผู้ผลิตใยแก้วรายเล็กในจีน เช่น

• Grace Fabric Technology

พร้อมขอให้ Mitsubishi Gas Chemical ช่วยดูแลและยกระดับคุณภาพการผลิต

นอกจากนี้ ยังมีผู้ผลิตจากไต้หวันและจีนบางรายพยายามเพิ่มกำลังการผลิตเพื่อเข้าสู่ตลาดนี้ แต่แหล่งข่าวในอุตสาหกรรมยอมรับตรงกันว่า
การผลิตให้ได้คุณภาพสม่ำเสมอในระดับที่ Apple ต้องการนั้นยังเป็นเรื่องยากมาก

ใช้วัสดุเกรดต่ำกว่านี้ได้ไหม คำตอบคือไม่ง่าย

มีการหารือภายในว่า Apple อาจใช้ glass cloth ที่มีความล้ำสมัยน้อยลงเป็นทางแก้ชั่วคราว แต่แนวคิดนี้ก็มีข้อจำกัดสูง

เพราะการเปลี่ยนวัสดุในระดับโครงสร้างชิป

• ต้องผ่านการทดสอบจำนวนมาก

• ต้องใช้เวลาในการตรวจสอบคุณภาพและความเสถียร

• และแทบไม่ช่วยคลี่คลายปัญหาซัพพลายในระยะสั้น

โดยเฉพาะสำหรับผลิตภัณฑ์ที่วางแผนไว้ในปี 2026 ซึ่งไทม์ไลน์ค่อนข้างตึงตัวอยู่แล้ว

ไม่ใช่แค่ Apple ที่เจอปัญหานี้

แม้ข่าวจะโฟกัสที่ Apple แต่แหล่งข่าวยืนยันว่า ผู้ผลิตชิปรายอื่นก็ได้รับผลกระทบในลักษณะเดียวกัน

ความแตกต่างคือ Apple เป็นหนึ่งในบริษัทแรก ๆ ที่ใช้ glass cloth เกรดสูงสุด และมีปริมาณการผลิตมหาศาล จึงรับแรงกดดันได้ชัดเจนกว่ารายอื่น

ทำไมเรื่องนี้ถึงสำคัญกับผู้บริโภค

แม้ผู้ใช้ทั่วไปจะไม่เห็น glass cloth หรือซับสเตรตชิปด้วยตาเปล่า แต่ผลกระทบอาจสะท้อนออกมาในหลายด้าน เช่น

• ความเสี่ยงด้านกำหนดการผลิตอุปกรณ์รุ่นใหม่

• ต้นทุนที่สูงขึ้นในระยะยาว

• การแข่งขันด้าน AI และประสิทธิภาพชิปที่ซับซ้อนมากขึ้น

ในยุคที่ทุกอย่างขับเคลื่อนด้วย AI แม้แต่วัตถุดิบเล็ก ๆ ก็สามารถกลายเป็นคอขวดของทั้งอุตสาหกรรมได้

บทสรุป: วิกฤตวัตถุดิบเล็ก ๆ แต่สะเทือนทั้งอุตสาหกรรม

กรณีของ Apple กับ glass cloth fiber สะท้อนภาพชัดว่า
ยุค AI ไม่ได้แข่งขันกันแค่เรื่องชิปแรงหรือสถาปัตยกรรมล้ำ แต่แข่งกันตั้งแต่ต้นน้ำของวัตถุดิบ

แม้ Apple จะยังมีความได้เปรียบด้านเงินทุนและอิทธิพลในซัพพลายเชน แต่สถานการณ์นี้ก็แสดงให้เห็นว่า ไม่มีใครรอดพ้นจากข้อจำกัดของโลกความจริงได้

ต่อจากนี้ การจัดการซัพพลายวัตถุดิบขั้นลึก อาจกลายเป็นปัจจัยชี้ขาดอนาคตของเทคโนโลยีไม่แพ้ตัวชิปเอง

APPLE iPhone 16

฿23,390-฿41,900

ซื้อสินค้า