ภาษีใหม่เปลี่ยนเงื่อนไขรถนำเข้าทั้งคัน
ภาษีรถ EV คือภาษีสรรพสามิตที่จัดเก็บจากรถยนต์ไฟฟ้า โดยมาตรการใหม่นี้กำหนดอัตรา 35% สำหรับรถ BEV และรถ REEV ที่นำเข้าสำเร็จรูปทั้งคัน เพื่อผลักดันให้ผู้ผลิตลงทุนผลิตในประเทศมากกว่าพึ่งพารถนำเข้า คณะรัฐมนตรีมีมติเห็นชอบมาตรการในจังหวัดอุดรธานี และกำหนดเริ่มใช้วันที่ 1 มกราคม 2570 โดยก่อนปรับ รถ BEV เสียภาษี 10% ส่วนรถ REEV เสีย 15% กล่าวให้ชัด นี่ไม่ใช่การขึ้นภาษีรถไฟฟ้าทุกคัน แต่เจาะจงรถนำเข้าทั้งคัน จึงแยกผลกระทบระหว่างรถที่ผลิตในประเทศกับรถที่นำเข้ามาขายได้ อย่างไรก็ดี อัตราภาษีที่สูงขึ้นอาจส่งแรงต่อราคาและทางเลือกของผู้ซื้อ หากค่ายรถส่งผ่านต้นทุนไปยังราคาขาย
เหตุผลหนุน: เปลี่ยนไทยจากตลาดขายเป็นฐานผลิต
สภาอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทยสนับสนุนมาตรการ โดยมองว่าการเพิ่มภาษีนำเข้า EV จะทำให้การนำเข้ารถสำเร็จรูปเสียเปรียบเมื่อเทียบกับการตั้งโรงงาน และจูงใจค่ายรถให้ลงทุนในฐานผลิตรถยนต์ภายในประเทศ[ เป้าหมายที่ประกาศไว้ไม่ได้หยุดแค่เพิ่มยอดประกอบ แต่รวมถึงการถ่ายทอดเทคโนโลยี การจ้างงาน และการเปิดทางให้ผู้ผลิตชิ้นส่วนกับเอสเอ็มอีไทยเข้าสู่ห่วงโซ่อุปทาน อุตสาหกรรมยานยนต์มีสัดส่วนราว 10% ของผลิตภัณฑ์มวลรวมในประเทศ จ้างงานกว่า 800,000 คน และเชื่อมโยงกับเอสเอ็มอีมากกว่า 3,000 ราย[ ขนาดของผลประโยชน์ที่คาดหวังจึงมีนัยต่อเศรษฐกิจ แต่ภาษีเพียงอย่างเดียวไม่รับประกันว่าจะเกิดการลงทุนหรือถ่ายทอดความรู้จริง รัฐต้องกำหนดเงื่อนไขการใช้ชิ้นส่วนในประเทศให้ชัดและตรวจสอบผลที่เกิดขึ้นได้

ข้อคัดค้าน: ต้นทุนอาจตกกับผู้ซื้อก่อน
เสียงคัดค้านชี้จุดอ่อนสำคัญของนโยบาย คือผู้ซื้ออาจรับภาระก่อนที่งานหรือเทคโนโลยีใหม่จะเกิดขึ้น คริส โปตระนันทน์ สส.บัญชีรายชื่อและประธานพรรคเศรษฐกิจ ระบุในสภาเมื่อวันที่ 4 พฤศจิกายน 2569 ว่ามาตรการดึงฐานผลิตมีเจตนาเพิ่มการลงทุนและการจ้างงาน แต่เสี่ยงผลักต้นทุนไปให้ประชาชน[ เขาประเมินว่ารถไฟฟ้าบางรุ่นอาจขึ้นราคา 20–25% และเสนอให้ลดภาษีรถใช้น้ำมันแทนการขึ้นภาษีรถไฟฟ้า[ ตัวเลขดังกล่าวเป็นการประเมินของผู้คัดค้าน ไม่ใช่การยืนยันว่าค่ายรถจะปรับราคาตามสัดส่วนนั้นแน่นอน ประเด็นที่รัฐบาลควรตอบจึงไม่ใช่เพียงว่ามาตรการช่วยผู้ผลิตหรือไม่ แต่คือจะป้องกันไม่ให้ผู้ซื้อจ่ายแพงขึ้นโดยไม่ได้รับประโยชน์จากการผลิตในประเทศอย่างไร

ผู้ซื้อควรดูวันเริ่มใช้และท่าทีค่ายรถ
สำหรับผู้ที่กำลังพิจารณาซื้อรถ สิ่งที่ควรติดตามคือวันที่ 1 มกราคม 2570 ซึ่งเป็นวันเริ่มใช้ภาษีใหม่ ตลอดจนประกาศราคาและแผนจำหน่ายของแต่ละค่ายในช่วงเปลี่ยนผ่าน เพราะรถนำเข้าที่มีอยู่ในสต็อกก่อนวันดังกล่าวอาจมีผลต่อทิศทางตลาด[ อย่าด่วนสรุปว่ารถทุกคันจะแพงขึ้นเท่ากันหรือจะขึ้นราคาในทันที เนื่องจากข้อมูลที่มีไม่ได้ยืนยันแนวทางตั้งราคาของผู้ผลิตแต่ละราย ขณะเดียวกัน กรมสรรพสามิตต้องจัดทำรายละเอียดสัดส่วนการใช้ชิ้นส่วนในประเทศในช่วงสามปี เพื่อให้ผู้ผลิตมีเวลาปรับตัวและทำให้เงื่อนไขชัดเจน[ นโยบายจะได้ผลก็ต่อเมื่อการลงทุนและการจ้างงานเกิดขึ้นจริง ไม่ใช่เพียงย้ายต้นทุนไปยังผู้บริโภค
สรุป: ภาษีจะคุ้มก็ต่อเมื่อคนซื้อได้ประโยชน์ด้วย
การปรับภาษีนำเข้า EV เป็น 35% มีเหตุผลเชิงอุตสาหกรรมที่เข้าใจได้ ทั้งต้องการสร้างแรงจูงใจให้ตั้งโรงงาน เพิ่มการผลิตชิ้นส่วน และดึงเทคโนโลยีเข้ามา แต่ความสำเร็จวัดจากจำนวนโรงงานอย่างเดียวไม่ได้ ต้องดูด้วยว่าคนไทยได้งานและทักษะเพิ่ม ผู้ประกอบการในประเทศได้ร่วมผลิต และผู้ซื้อยังเข้าถึงรถได้หรือไม่ รัฐบาลควรเปิดเผยเงื่อนไขการใช้ชิ้นส่วนในประเทศและติดตามผลด้านราคาอย่างโปร่งใส ส่วนผู้ซื้อควรเทียบประกาศราคาจากค่ายรถและพิจารณาช่วงเวลาซื้อโดยไม่ตั้งต้นจากสมมติฐานว่าราคาจะเปลี่ยนแน่นอน ภาษีรถ EV ที่สร้างฐานผลิตได้แต่ทำให้ผู้บริโภคแบกรับต้นทุนฝ่ายเดียว ย่อมเป็นนโยบายที่ยังทำได้ไม่ครบโจทย์






