ฮาลาลไต้หวันมาแรง! จากหมี่เนื้อในไทเปสู่ฮับฮาลาลระดับโลก

ฮาลาลในไต้หวัน: มิตรภาพที่สัมผัสได้ตั้งแต่ก้าวแรก

มัสยิดไทเปกลายเป็นเหมือน “ประตูต้อนรับ” ของไต้หวันสำหรับโลกมุสลิม ผู้นำจากหลากหลายประเทศอิสลามเมื่อมาเยือนไต้หวัน มักไม่พลาดที่นี่เสมอ

ดัชนี Global Muslim Tourism Index (GMTI) จาก CrescentRating และ Mastercard จัดให้ไต้หวันติดอันดับต้น ๆ ของประเทศปลายทางที่เป็นมิตรต่อชาวมุสลิมอย่างต่อเนื่อง ไม่ใช่แค่ตัวเลขสวย ๆ บนกระดาษ แต่คือสภาพแวดล้อมจริงที่ชาวมุสลิมใช้ชีวิตได้อย่างสบายใจ

• ร้านอาหารที่ได้รับการรับรองฮาลาลเพิ่มขึ้นทุกปี

• ที่พักและแหล่งท่องเที่ยวมุสลิม–friendly กระจายอยู่ในหลายเมือง

• โรงพยาบาลและสถานพยาบาลเตรียมห้องละหมาดและพื้นที่ชำระล้างครบถ้วน

ผลิตภัณฑ์ที่ผ่านมาตรฐาน Perfect Halal (ฮาลาลสมบูรณ์แบบ) จากไต้หวัน ยังบุกตลาดประเทศมุสลิมหลายแห่ง สะท้อนทั้งความใส่ใจด้านมาตรฐาน และเสน่ห์ของอาหารไต้หวันที่ทั้งอร่อยและปลอดภัยต่อผู้บริโภคมุสลิม

อีฎิ้ลฟิตริในไทเป: เมื่อทั้งเมืองกลายเป็นเทศกาล

วันอาทิตย์แรกหลังสิ้นสุดเดือนรอมฎอน สวนสาธารณะต้าอันในไทเปจะคึกคักเป็นพิเศษ เพราะงานเทศกาลอีฎิ้ลฟิตริที่จัดขึ้นเป็นประจำทุกปี

เช้าตรู่มีชาวมุสลิมแต่งกายสวยงามหลั่งไหลมาร่วมงาน บรรยากาศเต็มไปด้วยสีสันและรอยยิ้ม แผงอาหารฮาลาลเรียงราย ผู้คนต่อคิวยาวเหยียด ทั้งครอบครัวและกลุ่มเพื่อนมาปิกนิกบนสนามหญ้า พูดคุย หัวเราะ แลกเปลี่ยนเรื่องราวกันอย่างเป็นกันเอง ขณะที่เวทีอีกฝั่งเต็มไปด้วยเสียงเพลงและการเต้นรำฉลองวันออกบวช

บริเวณทางเข้างาน รถจำหน่ายสินค้าของ FamilyMart ดึงดูดสายตาไม่น้อย ภายในอัดแน่นด้วยขนมปัง เครื่องดื่ม ขนมขบเคี้ยว และสินค้าอื่น ๆ ที่ผ่านการรับรองฮาลาล

ที่โดดเด่นสุดคือ มาซังจู่ (馬尚煮) โอเด้งรสต้มยำโทนเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ ใส่ปลาแผ่น ปลาริวกิว ชิกูวะ ลูกชิ้นปลา เห็ดหอมสดและหัวไชเท้า แค่เปิดขายไม่ถึง 10 นาทีก็หมดเกลี้ยง เรียกได้ว่าเป็นเมนูดาวเด่นของงานอย่างแท้จริง

เมืองต่าง ๆ ในไต้หวันร่วมสร้างสังคมมุสลิม–friendly

อีฎิ้ลฟิตริในไทเปจัดต่อเนื่องมาแล้วหลายปี และไม่ได้มีเฉพาะในเมืองหลวงเท่านั้น เมืองอย่างจีหลง ไทจง ไถหนาน เกาสง และฮัวเหลียนต่างก็จัดกิจกรรมเฉลิมฉลองให้ชุมชนมุสลิมมาอย่างต่อเนื่องเช่นกัน

ในภาคกลางของไต้หวัน สำนักงานบริหารอุทยานทิวทัศน์แห่งชาติซานซาน จับมือกับฟาร์มท่องเที่ยวเห็ดวิเศษ (Magical Mushrooms Tribe leisure farm) สร้างโซนจำหน่ายของฝากฮาลาล และในปี 2024 ยังจัด เทศกาลมุสลิม ครั้งแรก เชิญผู้ประกอบการอาหารฮาลาล Made in Taiwan (MIT) จำนวน 41 ราย จาก 4 เมือง ได้แก่ ซินจู๋ เหมียวลี่ ไทจง และจางฮั่ว มาตั้งบูธร่วมฉลองกับชาวมุสลิม

นี่ไม่ใช่แค่การขายของในงานเทศกาล แต่คือการแสดงให้เห็นถึงเสรีภาพทางศาสนาและการอยู่ร่วมกันอย่างเป็นมิตรในสังคมไต้หวัน

จากรายงาน GMTI ปี 2023 ไต้หวันถูกจัดให้เป็นจุดหมายปลายทางการท่องเที่ยวอันดับ 3 ในกลุ่มประเทศ Non-OIC ขณะเดียวกัน กรุงไทเปยังคว้ารางวัลเมืองที่มีศักยภาพสูงสุด ในการเป็นจุดหมายปลายทางที่เป็นมิตรต่อชาวมุสลิมนอกกลุ่ม OIC ตอกย้ำภาพลักษณ์ของประเทศเล็ก ๆ ที่เปิดกว้างและพร้อมรองรับผู้เดินทางจากโลกมุสลิมอย่างจริงจัง

ปัจจุบัน

• ชาวมุสลิมท้องถิ่นในไต้หวันมีประมาณ 50,000 คน

• เมื่อนับรวมแรงงานต่างชาติ ผู้ตั้งถิ่นฐานใหม่ และนักเรียนต่างชาติ ตัวเลขเพิ่มขึ้นเป็นราว 300,000 คน

• จากนักท่องเที่ยวต่างชาติ 6 ล้านคนในปี 2023 ประมาณ 20% เป็นชาวมุสลิม

อิชวาน โจเอซุฟ จากสำนักงานเศรษฐกิจและวัฒนธรรมอินโดนีเซียในไทเป ย้ำว่าไต้หวันเป็นสังคมที่เปิดรับความหลากหลายอย่างแท้จริง ทั้งในด้านการท่องเที่ยวฮาลาลและการจัดสิ่งอำนวยความสะดวก เช่น ห้องละหมาดและพื้นที่ชำระล้างในสถานที่สำคัญและแหล่งท่องเที่ยวหลายแห่ง

เขายังชี้ให้เห็นว่า ในไต้หวัน การหาอาหารที่ได้รับการรับรองฮาลาลทำได้ง่าย และแม้ร้านที่ยังไม่ได้รับการรับรอง ก็ยังปรับตัวให้เป็นมิตรต่อชาวมุสลิมอย่างเต็มใจ

ระบบรับรองฮาลาลของไต้หวัน: เริ่มเร็ว เข้มงวด และน่าเชื่อถือ

ตามหลักศาสนาอิสลาม ฮาลาลไม่ได้หมายถึงแค่ไม่ดื่มแอลกอฮอล์หรือไม่กินหมูเท่านั้น แต่ครอบคลุมไปถึง

• วิธีเชือดสัตว์ปีกและปศุสัตว์ตามหลักชารีอะห์

• การใช้ครัวและภาชนะที่ต้องปลอดจากสิ่งต้องห้าม

• การกำกับคุณภาพในชีวิตประจำวันเกือบทุกมิติ

ในช่วงทศวรรษ 1990 ไต้หวันเริ่มผลักดันการรับรองอาหารฮาลาลอย่างจริงจัง ด้วยแรงขับจากภาคการส่งออกอาหาร ปัจจุบันมีหลายองค์กรที่รับหน้าที่ตรวจสอบและออกใบรับรอง เช่น

• สมาคมมุสลิมจีน (Chinese Muslim Association)

• มัสยิดใหญ่ไทเป (Taipei Grand Mosque)

• สมาคมส่งเสริมคุณภาพอุตสาหกรรมฮาลาลไต้หวัน (Taiwan Halal Integrity Development Association)

• สมาคมอิสลามไต้หวัน (Taiwan Islamic Association)

• Islamic Commercial Development Ltd.

• ตัวแทนไต้หวันในองค์กรรับรองฮาลาลระดับนานาชาติ

ผลลัพธ์คือ อาหารไต้หวันที่มีตราฮาลาลให้เลือกมากขึ้นทั้งในประเทศและต่างประเทศ

หมี่เนื้อฮาลาลกลางกรุง: ร้านเก่าแก่ที่มุสลิมต้องแวะ

สำหรับสายกิน การเที่ยวไต้หวันแบบมุสลิม–friendly จะไม่สมบูรณ์เลยถ้าไม่ได้ลองหมี่เนื้อสไตล์ไต้หวัน

ใกล้สถานีรถไฟไทเปและย่านซีเหมินติง มีร้านหมี่เนื้อฮาลาลเก่าแก่ชื่อ จางเจีย (張家清真黃牛肉麵館) เปิดกิจการมากว่า 60 ปี เมนูของร้านไม่ยุ่งยากแต่เน้นคุณภาพ เนื้อวัวทั้งหมดใช้เนื้อที่ได้รับการรับรองฮาลาลจากออสเตรเลียและนิวซีแลนด์

เมนูหลัก ๆ ได้แก่

• หมี่เนื้อวัวตุ๋นน้ำแดง

• หมี่เนื้อวัวตุ๋นน้ำใส

• หมี่เนื้อครึ่งเอ็นครึ่งเนื้อ

• หมี่แห้งเนื้อวัว

• รวมถึงเมนูไม่มีเนื้อวัว เช่น หมี่ซอสงาบด หมี่ต้มยำ และหมี่ซอสซาฉา

เมื่อเข้าไปในร้านจะพบกับคุณจางหย่าเจิน ทายาทรุ่นที่สองและผู้สืบทอดสูตรดั้งเดิม เธอห่อเกี๊ยวด้วยความชำนาญจนทำได้ประมาณหนึ่งลูกภายใน 5 วินาที วันหนึ่ง ๆ ห่อเกี๊ยวไม่ต่ำกว่า 1,500 ลูก

ในครัว หม้อใบใหญ่เคี่ยวกระดูกวัวกับเครื่องเทศจีนอย่างเทียนฮวย กานพลู อบเชย โป๊ยกั๊ก และพริกหอม จนกลายเป็นซุปสีขาวเข้มข้น ส่วนซุปน้ำแดงเพิ่มน้ำมันพริกสูตรเฉพาะและน้ำตาลเล็กน้อยให้ได้รสเผ็ดนุ่ม ไม่จี๊ดเกินไป

ไม่เพียงเท่านั้น ร้านยังคิดค้นเมนูใหม่ เช่น แป้งโรตีเนื้อวัวใส่ไข่และซอสหวาน ให้รสชาติหลายเลเยอร์ อีกหนึ่งเมนูขายดีคือหมี่เนื้อตุ๋นที่เนื้อยังแน่น ไม่เละจนเกินไป

ทุกคืนและทุกวันหยุด ร้านแน่นขนัด โดยเฉพาะนักท่องเที่ยวมุสลิมที่ตั้งใจมาตามรอย คุณจางหย่าเจินบอกว่า เคล็ดลับคือ น้ำซุปต้องเข้มข้น กระดูกต้องเคี่ยวจนได้รส และเครื่องเทศต้องซึมเข้าเนื้อวัวอย่างเต็มที่ หลายคนถึงขั้นเสนอให้ไปเปิดสาขาต่างประเทศ แต่ด้วยข้อจำกัดด้านแรงงานทำให้เธอยังโฟกัสที่สาขาเดียวในไต้หวัน

ฮาลาลในร้านสะดวกซื้อ: เมื่อ FamilyMart ยกระดับเกมอาหารมุสลิม–friendly

ไต้หวันขึ้นชื่อเรื่องความหนาแน่นของร้านสะดวกซื้อ และในปี 2023 FamilyMart ตัดสินใจเดินเกมจริงจังด้านฮาลาล โดยจัดพื้นที่เฉพาะภายในร้านสำหรับสินค้าและอาหารปรุงสุกที่เป็นมิตรต่อชาวมุสลิม

เมนูยอดนิยม ได้แก่

• มันเทศอบร้อน

• ไข่ต้มใบชา

• หม่าซั่งจู่ (馬尚煮) โอเด้งฮาลาลรสต้มยำจากมาเลเซีย

เพียงไม่ถึงครึ่งปี มี FamilyMart กว่า 155 สาขาทั่วไต้หวันที่เข้าร่วมโครงการ แสดงให้เห็นว่าตลาดนี้เติบโตอย่างรวดเร็ว

FamilyMart ยังร่วมมือกับ Evergreen Sky Catering Corporation (長榮空廚) ผู้ได้รับมาตรฐานฮาลาลทั้งในระดับครัวกลางและผลิตภัณฑ์ตั้งแต่ปี 2014 เพื่อนำอาหารแช่แข็งฮาลาลมาวางขายในร้าน เช่น

• ข้าวไก่บดกับขมิ้น

• แกงกะหรี่ปลาสไตล์อินเดียกับข้าวผสมเครื่องเทศ

• แกงกรุหม่าไก่กับข้าวหอมมะลิไทย

• ชุดอาหารบนเครื่องบินสไตล์คุณภาพสูง

นี่คือการยกระดับมาตรฐานฮาลาลในร้านสะดวกซื้อ ให้ก้าวข้ามจาก “ของกินได้” ไปสู่ “ของกินดีและสะดวกสำหรับชาวมุสลิม”

Perfect Halal: มาตรฐานฮาลาลแบบเข้มสุดของไต้หวัน

ชื่อเสียงใบรับรองฮาลาลของไต้หวันไม่ได้ดังแค่ในประเทศ แต่ยังเป็นที่ยอมรับในระดับนานาชาติด้วย

หม่าเชาเอี้ยน รองประธานสมาคมส่งเสริมการประกันคุณภาพอุตสาหกรรมฮาลาลแห่งไต้หวัน อธิบายว่า อินโดนีเซียมีหน่วยงานรัฐด้านฮาลาลอย่าง BPJPH ที่กำหนดว่าผลิตภัณฑ์จะนำเข้าได้ ต้องผ่านการตรวจสอบจากองค์กรที่รัฐบาลอินโดนีเซียรับรองเท่านั้น และสมาคมของไต้หวันก็เป็นหนึ่งในไม่กี่องค์กรจากต่างประเทศที่ได้รับการยอมรับนั้น

เหตุผลสำคัญคือความเข้มงวดและความโปร่งใสของระบบตรวจสอบ

แนวคิดของไต้หวันตั้งอยู่บนหลัก ฮาลาลสมบูรณ์แบบ (Perfect Halal) ซึ่งไม่ใช่แค่การตัดหมูหรือแอลกอฮอล์ออกจากสูตรอาหาร แต่รวมไปถึงการตรวจสอบเชิงลึกในทุกส่วนประกอบ เช่น

• วัตถุดิบและสารปรุงแต่ง

• แคปซูลเจลาตินที่ใช้บรรจุยาและอาหารเสริม

ต้องรู้ให้ชัดว่าเจลาตินมาจากพืชหรือสัตว์ หากมาจากสัตว์ต้องระบุว่าคือวัว แกะ หมู หรือปลา และถ้าเป็นวัวหรือแกะ ต้องยืนยันว่าเชือดตามหลักศาสนาอิสลามหรือไม่ กระบวนการตรวจสอบเหล่านี้คือสิ่งที่เรียกว่า การประกันคุณภาพฮาลาล

ไม่ใช่แค่ส่วนผสมที่ต้องผ่านมาตรฐาน ตั้งแต่ต้นทางในฟาร์ม ไปจนถึงปลายทางบนโต๊ะอาหาร ระบบขนส่งทั้งหมดต้องควบคุมไม่ให้เกิดการปนเปื้อนด้วย นี่คือจุดที่ทำให้แนวทางฮาลาลของไต้หวันโดดเด่น และได้รับการรับรองจากหลายประเทศ

ด้วยตำแหน่งทางภูมิศาสตร์ที่อยู่กึ่งกลางระหว่างเอเชียตะวันออกเฉียงใต้และเอเชียตะวันออกเฉียงเหนือ ไต้หวันจึงมีศักยภาพสูงที่จะพัฒนาเป็น ฮับโลจิสติกส์ฮาลาล ในอนาคต

ศูนย์ส่งเสริมฮาลาลไต้หวัน: แบรนด์เล็ก ๆ ที่บุกตลาดมุสลิมใหญ่

เบื้องหลังความสำเร็จของแบรนด์ฮาลาลจากไต้หวันที่ตีตลาดประเทศมุสลิม คือบทบาทของ ศูนย์ส่งเสริมฮาลาลไต้หวัน ภายใต้สภาส่งเสริมการค้าระหว่างประเทศของไต้หวัน (TAITRA)

หลินเจียอี๋ รองผู้อำนวยการศูนย์ฯ ระบุว่า ตอนนี้มีผู้ประกอบการไต้หวันราว 1,000 รายที่ได้รับตราฮาลาล โดย

• มากกว่า 80% เป็นบริษัทด้านอาหารและวัตถุดิบ

• อีกประมาณ 20% เป็นผู้ผลิตสินค้าทางการแพทย์ ความงาม และสุขภาพ

ในช่วงหลายปีที่ผ่านมา ศูนย์ฯ นำผู้ประกอบการไต้หวันไปร่วมงานแสดงสินค้าระดับนานาชาติ เช่น งาน Gulf Food Expo ในกลุ่มประเทศอ่าวอาหรับ และจัดกิจกรรมส่งเสริมการตลาดในมาเลเซีย เพื่อให้สินค้าฮาลาลจากไต้หวันเป็นที่รู้จักในวงกว้าง

สินค้าที่นำไปโปรโมตมีตั้งแต่

• กาแฟและเครื่องดื่มต่าง ๆ

• บะหมี่กึ่งสำเร็จรูป

• โมจิ แครกเกอร์ ซอสหลากชนิด

ตัวอย่างเช่น แบรนด์แป้งโรตีต้นหอมชื่อดังอย่าง Uncle Onion ที่พัฒนาพายไส้เนื้อจากพืช ตอบโจทย์ทั้งตลาดวีแกนและตลาดฮาลาล

บริษัทอาหารเจียหุ้ยเซียง ผู้ผลิตโมจิแบรนด์ Royal Family เคยจับมือกับ Häagen-Dazs ทำไอศกรีมรสทอฟฟี่โมจิ และยังส่งโมจิรสชานมไข่มุกไปวางขายใน Costco และ Walmart สหรัฐฯ แสดงศักยภาพของแบรนด์ไต้หวันบนเวทีโลก

โจวซือปี้ จากสำนักงานการท่องเที่ยวไต้หวันในกัวลาลัมเปอร์ ก็ช่วยผลักดันด้านการท่องเที่ยวฮาลาลอย่างจริงจัง เขาจัดทริปสำรวจให้คณะผู้แทนจากมาเลเซียมาเยือนไต้หวันหลายครั้ง เพื่อสัมผัสประสบการณ์มุสลิม–friendly ด้วยตัวเอง และกำลังรวบรวมข้อมูลร้านอาหารฮาลาลและสถานที่มุสลิม–friendly ในไต้หวันลงบน Google Maps เพื่อให้นักท่องเที่ยวใช้งานได้ง่ายขึ้น

ไต้หวัน: ปลายทางที่ชาวมุสลิมสัมผัสได้ด้วยประสาททั้งห้า

ไต้หวันถูกมองว่าเป็นประเทศที่โดดเด่นทั้งในแง่

• ความปลอดภัยส่วนบุคคล

• เสรีภาพในการนับถือศาสนา

• ทรัพยากรการท่องเที่ยวที่ตอบโจทย์ชาวมุสลิม

ตั้งแต่มัสยิดในเมืองใหญ่ แผงอาหารฮาลาลในงานเทศกาล ไปจนถึงหมี่เนื้อในตรอกเล็ก ๆ และอาหารฮาลาลในร้านสะดวกซื้อ ทุกจุดล้วนสะท้อนว่า ไต้หวันไม่ได้แค่ “รองรับ” แต่ “เชื้อเชิญ” ชาวมุสลิมให้มาใช้ชีวิตและท่องเที่ยวอย่างสบายใจ

ในอนาคต ไต้หวันยังตั้งใจจะเดินหน้าสร้างสภาพแวดล้อมที่เป็นมิตรต่อชาวมุสลิมยิ่งขึ้น เพื่อให้ผู้มาเยือนสามารถ

• มองเห็นความหลากหลายด้วยดวงตา

• ลิ้มรสอาหารฮาลาลด้วยลิ้น

• ได้กลิ่นเครื่องเทศและอาหารท้องถิ่น

• สัมผัสไมตรีจิตของผู้คนด้วยหัวใจ

• และได้ยินเสียงหัวเราะในงานเทศกาล

ทั้งหมดนี้รวมกัน ทำให้ฮาลาลไต้หวันไม่ได้เป็นแค่ “มาตรฐานอาหาร” แต่คือ มิตรภาพระหว่างไต้หวันกับโลกมุสลิม ที่กำลังเติบโตเข้มแข็งขึ้นทุกปี